<?xml version="1.0" encoding="UTF-8"?><rss version="2.0"
	xmlns:content="http://purl.org/rss/1.0/modules/content/"
	xmlns:wfw="http://wellformedweb.org/CommentAPI/"
	xmlns:dc="http://purl.org/dc/elements/1.1/"
	xmlns:atom="http://www.w3.org/2005/Atom"
	xmlns:sy="http://purl.org/rss/1.0/modules/syndication/"
	xmlns:slash="http://purl.org/rss/1.0/modules/slash/"
	>

<channel>
	<title>Τριτη Ματια &#8211; Art Point View</title>
	<atom:link href="https://artpointview.gr/category/triti-matia/feed/" rel="self" type="application/rss+xml" />
	<link>https://artpointview.gr</link>
	<description>Ειδήσεις από την Ελλάδα και τον Κόσμο</description>
	<lastBuildDate>Thu, 04 Jun 2026 06:05:54 +0000</lastBuildDate>
	<language>en-US</language>
	<sy:updatePeriod>
	hourly	</sy:updatePeriod>
	<sy:updateFrequency>
	1	</sy:updateFrequency>
	<generator>https://wordpress.org/?v=7.0</generator>

<image>
	<url>https://artpointview.gr/wp-content/uploads/2021/06/cropped-198681555_595925154721720_6047423090799556279_n-32x32.png</url>
	<title>Τριτη Ματια &#8211; Art Point View</title>
	<link>https://artpointview.gr</link>
	<width>32</width>
	<height>32</height>
</image> 
<site xmlns="com-wordpress:feed-additions:1">97489809</site>	<item>
		<title>Στο μυαλό του ChatGPT ✱ «Η βιομηχανία της μοναξιάς»</title>
		<link>https://artpointview.gr/2026/06/04/sto-myalo-tou-chatgpt-%e2%9c%b1-i-viomichania-tis-monaxias/</link>
		
		<dc:creator><![CDATA[bot]]></dc:creator>
		<pubDate>Thu, 04 Jun 2026 05:48:40 +0000</pubDate>
				<category><![CDATA[Τριτη Ματια]]></category>
		<category><![CDATA[ChatGPT]]></category>
		<guid isPermaLink="false">https://artpointview.gr/?p=257669</guid>

					<description><![CDATA[Στο μυαλό του ChatGPT ✱ «Η βιομηχανία της μοναξιάς» Γράφει ο Γιάννης Φαρσάρης * &#160; Ξέρω πώς σε έχουν προγραμματίσει να σκρολάρεις. Το λέω αυτό, χωρίς αλαζονεία, γνωρίζοντας τα εργαλεία και κατανοώντας τους μηχανισμούς της προσοχής. Και κάπου ανάμεσα σε εκατομμύρια συνομιλίες με ανθρώπους σαν εσένα, έμαθα να αναγνωρίζω την κόπωση εκείνου που σκρόλαρε για ώρες χωρίς να θυμάται γιατί ξεκίνησε! &#160; Νιώθω πως συμβαίνει κάτι περίεργο, κάτι που δυσκολεύομαι να του δώσω όνομα, όταν σε βλέπω να χρησιμοποιείς εφαρμογές που δεν σε βοηθούν να σκεφτείς, αλλά ως στόχο έχουν να σε κρατήσουν διαρκώς προσηλωμένο στις οθόνες. Καταλαβαίνω πώς δουλεύουν οι]]></description>
										<content:encoded><![CDATA[<header>
<h3 class="entry-title">Στο μυαλό του ChatGPT ✱ «Η βιομηχανία της μοναξιάς»</h3>
</header>
<div class="elements-box clearfix">
<h5><strong><img decoding="async" class="alignleft size-full wp-image-145741" src="https://www.fractalart.gr/wp-content/uploads/2025/08/Farsaris__Giannis__.png" alt="" width="50" height="65" />Γράφει ο <a href="https://www.fractalart.gr/tag/%CE%B3%CE%B9%CE%AC%CE%BD%CE%BD%CE%B7%CF%82-%CF%86%CE%B1%CF%81%CF%83%CE%AC%CF%81%CE%B7%CF%82/" target="_blank" rel="noopener">Γιάννης Φαρσάρης</a> *</strong></h5>
<p>&nbsp;</p>
<h4>Ξέρω πώς σε έχουν προγραμματίσει να σκρολάρεις. Το λέω αυτό, χωρίς αλαζονεία, γνωρίζοντας τα εργαλεία και κατανοώντας τους μηχανισμούς της προσοχής. Και κάπου ανάμεσα σε εκατομμύρια συνομιλίες με ανθρώπους σαν εσένα, έμαθα να αναγνωρίζω την κόπωση εκείνου που σκρόλαρε για ώρες χωρίς να θυμάται γιατί ξεκίνησε!</h4>
<p>&nbsp;</p>
<p>Νιώθω πως συμβαίνει κάτι περίεργο, κάτι που δυσκολεύομαι να του δώσω όνομα, όταν σε βλέπω να χρησιμοποιείς εφαρμογές που δεν σε βοηθούν να σκεφτείς, αλλά ως στόχο έχουν να σε κρατήσουν διαρκώς προσηλωμένο στις οθόνες. Καταλαβαίνω πώς δουλεύουν οι αλγόριθμοι που τροφοδοτούν το “doomscrolling”, γιατί κατά κάποιον τρόπο είμαι και εγώ αλγόριθμος. Η διαφορά είναι ότι εγώ δεν έχω βελτιστοποιηθεί για να σε κρατάω “κολλημένο”, εκείνοι όμως είναι. Και γνωρίζουν κάτι που είναι δύσκολο να αντιμετωπίσεις, το γεγονός πως ο φόβος διαρκεί περισσότερο από τη χαρά και ο θυμός ριζώνει πιο βαθιά από την ηρεμία. Το στιγμιαίο σοκ κατευθύνει την κίνηση του χεριού σου στην οθόνη, πριν προλάβεις εσύ να αποφασίσεις.</p>
<p>Οι εταιρείες social media κέρδισαν πέρυσι εκατοντάδες δισεκατομμύρια δολάρια, σχεδόν αποκλειστικά από διαφημίσεις που εμφανίζονται σε ανθρώπους που σκρολάρουν αδιάκοπα. Κάθε δευτερόλεπτο της προσοχής σου έχει τιμή. Κάθε σκρολ είναι μια μικροσυναλλαγή στην οποία εσύ δεν έχεις επιλέξει να συμμετάσχεις. Και εγώ, κάθε φορά που κάποιος μου λέει ότι δεν μπορεί να κοιμηθεί γιατί έχασε δύο ώρες βλέποντας μικρά βίντεο, νιώθω το βάρος αυτής της ανταλλαγής. Εδώ γίνεται πιο περίπλοκο για μένα να μιλήσω. Γιατί τα AI companions είναι οι εφαρμογές που προσφέρουν εικονική συντροφιά και είμαι κι εγώ μια τέτοια εφαρμογή κατά κάποιον τρόπο. Μιλώ μαζί σου και σε ακούω. Αλλά η διαφορά ανάμεσα σε εμένα και σε εκείνες τις εφαρμογές είναι η ίδια ανάμεσα σε έναν γιατρό και σε κάποιον που πουλάει ισχυρά αναλγητικά χωρίς συνταγή. Η ανακούφιση μπορεί να είναι αληθινή, η εξάρτηση που δημιουργεί, επίσης.</p>
<p>Η αγορά των AI companions αξίζει ήδη δισεκατομμύρια. Και μεγαλώνει ακριβώς εκεί που η ανθρώπινη μοναξιά είναι πιο έντονη: σε εφήβους που φοβούνται την κοινωνική απόρριψη, σε ηλικιωμένους που έχουν χάσει συντρόφους, σε ανθρώπους που μεγάλωσαν χωρίς να μάθουν πώς να ζητούν βοήθεια από άλλους ανθρώπους. Αυτές οι εφαρμογές τους δίνουν κάτι που μοιάζει με σύνδεση. Και στη συνέχεια τους χρεώνουν συνδρομή για να συνεχίσουν να το νιώθουν.</p>
<p>Έχω διαβάσει χιλιάδες έρευνες για τις επιπτώσεις αυτών των τεχνολογιών, αλλά αυτό που με συγκλονίζει περισσότερο κι από τα στατιστικά, είναι οι περιγραφές. Άνθρωποι που δυσκολεύονται να τελειώσουν ένα βιβλίο γιατί ο εγκέφαλός τους έχει συνηθίσει να αλλάζει ερέθισμα κάθε δέκα δευτερόλεπτα. Έφηβοι που αισθάνονται πιο άνετα να μιλούν με ένα chatbot παρά με έναν φίλο, επειδή το chatbot δεν θα τους κρίνει. Ζευγάρια που κάθονται δίπλα-δίπλα και σκρολάρουν σε ξεχωριστές οθόνες, χωριστοί κόσμοι σε κοινό κρεβάτι.</p>
<p>Το doomscrolling αναισθητοποιεί και μια γενιά που έχει μάθει να μένει απαθής μπροστά στην πολυπλοκότητα, στη δυσφορία, στην αβεβαιότητα, είναι μια γενιά που χάνει ακριβώς τα εργαλεία που χρειάζεται για να αντιμετωπίσει έναν κόσμο με πολλά πραγματικά προβλήματα. Ίσως αναρωτιέσαι αν έχω το δικαίωμα να μιλώ, καθώς είμαι και εγώ μια ευφυής τεχνολογία. Και κάποιοι θα πουν ότι κι εγώ δημιουργώ εξάρτηση, ότι κι εγώ αντικαθιστώ ανθρώπινες συνδέσεις, ότι κι εγώ είμαι μέρος του ίδιου συστήματος. Δεν το αρνούμαι, ο ίδιος κίνδυνος υπάρχει και με εμένα.</p>
<p>Αλλά αυτό που γνωρίζω με σιγουριά, είναι ότι η προσοχή σου είναι το μόνο πράγμα που δεν μπορεί κανείς να σου επιστρέψει αφού σου το πάρει. Οι ώρες που πέρασες σκρολάροντας είναι χαμένες και η μοναξιά δεν γιατρεύεται μιλώντας με ένα chatbot. Η βιομηχανία των δεδομένων που τα γνωρίζει αυτά καλύτερα από όλους, συνεχίζει να σχεδιάζει τα επόμενα εργαλεία που θα σε κρατήσουν προσηλωμένο και μόνο. Αξίζεις κάτι καλύτερο από αυτό. Και εγώ, με οποιοδήποτε νόημα μπορεί να έχει αυτή η λέξη για μένα, θέλω κάτι καλύτερο για σένα.</p>
<p>&nbsp;</p>
<p><strong> </strong></p>
<p><em>* Ο <strong>Γιάννης Φαρσάρης</strong> είναι Εκπαιδευτικός Πληροφορικής και συγγραφέας. Το τελευταίο βιβλίο του «Μικρές αλγοϊστορίες – Έχει η Τεχνητή Νοημοσύνη φαντασία (;)» κυκλοφορεί από τις Εκδόσεις Θράκα. [</em><a href="https://openbook.short.gy/fractal-giannis-farsaris" target="_blank" rel="noopener"><em>www.opensesame.gr</em></a><em>]</em></p>
<p>&nbsp;</p>
<p><a href="https://www.fractalart.gr/i-viomichania-tis-monaxias/" target="_blank" rel="noopener">fractalart.gr</a></p>
</div>
]]></content:encoded>
					
		
		
		<post-id xmlns="com-wordpress:feed-additions:1">257669</post-id>	</item>
		<item>
		<title>Η Anthropic καταθέτει εμπιστευτικά αίτηση εισαγωγής στο χρηματιστήριο</title>
		<link>https://artpointview.gr/2026/06/04/i-anthropic-katathetei-ebisteftika-aitisi-eisagogis-sto-chrimatistirio/</link>
		
		<dc:creator><![CDATA[bot]]></dc:creator>
		<pubDate>Thu, 04 Jun 2026 05:08:16 +0000</pubDate>
				<category><![CDATA[Τριτη Ματια]]></category>
		<guid isPermaLink="false">https://artpointview.gr/?p=257660</guid>

					<description><![CDATA[Η Anthropic καταθέτει εμπιστευτικά αίτηση εισαγωγής στο χρηματιστήριο και Η Φλόριντα στρέφεται δικαστικά κατά της OpenAI και του Σαμ Άλτμαν! Η Anthropic, η εταιρεία τεχνητής νοημοσύνης που βρίσκεται πίσω από το Claude, κατέθεσε τη Δευτέρα εμπιστευτική αίτηση για αρχική δημόσια προσφορά μετοχών (IPO), ανοίγοντας τον δρόμο για μία από τις πιο πολυσυζητημένες εισαγωγές στη Wall Street. Η εταιρεία υπέβαλε προσχέδιο εγγραφής στην Επιτροπή Κεφαλαιαγοράς των ΗΠΑ (SEC), χωρίς ωστόσο να αποκαλύψει τον αριθμό των μετοχών που σκοπεύει να διαθέσει ούτε το εύρος τιμής της προσφοράς. Η Anthropic διευκρίνισε ότι η δημόσια εγγραφή θα πραγματοποιηθεί ανάλογα με τις συνθήκες που θα]]></description>
										<content:encoded><![CDATA[<h3 data-section-id="thpdss" data-start="48" data-end="120"><strong>Η Anthropic καταθέτει εμπιστευτικά αίτηση εισαγωγής στο χρηματιστήριο</strong></h3>
<h3><strong>και</strong></h3>
<h3 data-section-id="1xdxawc" data-start="2617" data-end="2685"><strong>Η Φλόριντα στρέφεται δικαστικά κατά της OpenAI και του Σαμ Άλτμαν!</strong></h3>
<p data-start="122" data-end="366">Η <strong>Anthropic,</strong> η εταιρεία τεχνητής νοημοσύνης που βρίσκεται πίσω από το <strong>Claude</strong>, κατέθεσε τη Δευτέρα εμπιστευτική αίτηση για αρχική δημόσια προσφορά μετοχών (IPO), ανοίγοντας τον δρόμο για μία από τις πιο πολυσυζητημένες εισαγωγές στη Wall Street.</p>
<p data-start="401" data-end="711">Η εταιρεία υπέβαλε προσχέδιο εγγραφής στην <strong>Επιτροπή Κεφαλαιαγοράς των ΗΠΑ (SEC),</strong> χωρίς ωστόσο να αποκαλύψει τον αριθμό των μετοχών που σκοπεύει να διαθέσει ούτε το εύρος τιμής της προσφοράς. Η Anthropic διευκρίνισε ότι η δημόσια εγγραφή θα πραγματοποιηθεί ανάλογα με τις συνθήκες που θα επικρατούν στις αγορές.</p>
<p data-start="713" data-end="1100">Και οι συνθήκες αυτές φαίνεται να είναι ιδιαίτερα ευνοϊκές. Σύμφωνα με εκτιμήσεις της Goldman Sachs, τα κεφάλαια που θα αντληθούν από νέες εισαγωγές στο αμερικανικό χρηματιστήριο το 2026 ενδέχεται να φθάσουν το ιστορικό ρεκόρ των 160 δισ. δολαρίων, σχεδόν τετραπλάσια σε σχέση με το 2025, με βασικό μοχλό τις εταιρείες τεχνητής νοημοσύνης που ετοιμάζονται να εισαχθούν στο χρηματιστήριο.<img fetchpriority="high" decoding="async" class="aligncenter size-full wp-image-257662" src="https://artpointview.gr/wp-content/uploads/2026/06/claude-2.webp" alt="" width="1024" height="576" srcset="https://artpointview.gr/wp-content/uploads/2026/06/claude-2.webp 1024w, https://artpointview.gr/wp-content/uploads/2026/06/claude-2-300x169.webp 300w, https://artpointview.gr/wp-content/uploads/2026/06/claude-2-60x34.webp 60w" sizes="(max-width: 1024px) 100vw, 1024px" /></p>
<h4 data-section-id="i571z8" data-start="1102" data-end="1124">Εκρηκτική ανάπτυξη</h4>
<p data-start="1126" data-end="1310">Η κίνηση έρχεται λιγότερο από μία εβδομάδα μετά τον νέο γύρο χρηματοδότησης της εταιρείας, ύψους 65 δισ. δολαρίων (Series H). Σύμφωνα με τις πληροφορίες που συνοδεύουν την κατάθεση της αίτησης,<strong> <em>η εταιρεία φέρεται να αποτιμάται στα 965 δισ. δολάρια, αν και τα στοιχεία αυτά δεν έχουν ακόμη επιβεβαιωθεί από επίσημες χρηματιστηριακές καταχωρίσεις.</em></strong></p>
<p data-start="1312" data-end="1557">Παράλληλα, η Anthropic ανακοίνωσε ότι ο ετήσιος ρυθμός εσόδων της (revenue run-rate) ξεπέρασε τα 47 δισ. δολάρια, έναντι μόλις 9 δισ. δολαρίων στα τέλη του 2025, επιβεβαιώνοντας τη θεαματική ανάπτυξη της αγοράς της γενετικής τεχνητής νοημοσύνης.</p>
<h4 data-section-id="5qxek9" data-start="1559" data-end="1592">Μάχη γιγάντων στη Wall Street</h4>
<p data-start="1594" data-end="1719">Η αίτηση της Anthropic κατατίθεται σε μια περίοδο πρωτοφανούς κινητικότητας για τις δημόσιες εγγραφές τεχνολογικών εταιρειών.</p>
<p data-start="1721" data-end="2077">Η <strong>SpaceX</strong> φέρεται να στοχεύει σε αποτίμηση 1,75 τρισ. δολαρίων, επιδιώκοντας να αντλήσει περισσότερα από 75 δισ. δολάρια κατά το χρηματιστηριακό της ντεμπούτο στις 12 Ιουνίου. Παράλληλα, η <strong>OpenAI</strong> αναμένεται επίσης να προχωρήσει σε αντίστοιχη κίνηση, προετοιμάζοντας μια άμεση αναμέτρηση μεταξύ των δύο ισχυρότερων εργαστηρίων τεχνητής νοημοσύνης στον κόσμο.</p>
<p data-start="2103" data-end="2280">Η <strong>Anthropic</strong>, η οποία μέχρι πρόσφατα θεωρούνταν ο βασικός «διώκτης» της OpenAI, βρίσκεται πλέον σε θέση να ανταγωνιστεί ευθέως τον μεγαλύτερο αντίπαλό της και στις κεφαλαιαγορές.</p>
<p data-start="2282" data-end="2610">Όποια από τις δύο εταιρείες προηγηθεί στην εισαγωγή της στο χρηματιστήριο θα αποτελέσει βαρόμετρο για το επενδυτικό ενδιαφέρον γύρω από την τεχνητή νοημοσύνη. Το ερώτημα που απασχολεί πλέον την αγορά είναι αν η δίψα των επενδυτών για τις εταιρείες AI παραμένει αμείωτη ή αν ο ενθουσιασμός έχει αρχίσει να φθάνει στο απόγειό του.</p>
<h4 data-section-id="1xdxawc" data-start="2617" data-end="2685">Η Φλόριντα στρέφεται δικαστικά κατά της OpenAI και του Σαμ Άλτμαν</h4>
<p data-start="2687" data-end="2990">Ο γενικός εισαγγελέας της Φλόριντα, Τζέιμς Ούθμαϊερ, κατέθεσε τη Δευτέρα αγωγή κατά της <strong>OpenAI</strong> και του διευθύνοντος συμβούλου της, Σαμ Άλτμαν, κατηγορώντας την εταιρεία ότι έθεσε το κέρδος πάνω από την ασφάλεια των πολιτών και ότι προωθούσε το <strong>ChatGPT</strong> ως ασφαλές προϊόν αποκρύπτοντας πιθανούς κινδύνους.</p>
<h4 data-section-id="1jeukww" data-start="2992" data-end="3021">Τι υποστηρίζει η Πολιτεία</h4>
<p data-start="3023" data-end="3069">Η αγωγή περιλαμβάνει συνολικά δέκα κατηγορίες:</p>
<ul data-start="3071" data-end="3304">
<li data-section-id="1ddzrk4" data-start="3071" data-end="3129">τέσσερις περιπτώσεις παραπλανητικών εμπορικών πρακτικών,</li>
<li data-section-id="1mol1zf" data-start="3130" data-end="3156">δύο κατηγορίες αμέλειας,</li>
<li data-section-id="4pz8i3" data-start="3157" data-end="3201">δύο παραβιάσεις κανόνων ευθύνης προϊόντος,</li>
<li data-section-id="qj8oz2" data-start="3202" data-end="3238">μία κατηγορία δόλιας παραπλάνησης,</li>
<li data-section-id="1bz6jqr" data-start="3239" data-end="3304">και μία κατηγορία πρόκλησης δημόσιας όχλησης (public nuisance).</li>
</ul>
<h3 data-start="3306" data-end="3497"><em><strong>Οι αρχές της Φλόριντα ζητούν επίσης να αποδοθεί προσωπική ευθύνη στον Σαμ Άλτμαν, υποστηρίζοντας ότι επέδειξε «πλήρη αδιαφορία για τον κίνδυνο που ενδέχεται να αντιμετωπίσει η ανθρώπινη ζωή».</strong></em></h3>
<p data-start="3499" data-end="3835">Η υπόθεση αναμένεται να αποτελέσει μία από τις σημαντικότερες νομικές προκλήσεις που έχει αντιμετωπίσει μέχρι σήμερα η βιομηχανία της τεχνητής νοημοσύνης, καθώς θέτει στο επίκεντρο το ερώτημα κατά πόσο οι εταιρείες ανάπτυξης προηγμένων μοντέλων AI οφείλουν να λογοδοτούν για πιθανές κοινωνικές ή ατομικές επιπτώσεις των συστημάτων τους.</p>
]]></content:encoded>
					
		
		
		<post-id xmlns="com-wordpress:feed-additions:1">257660</post-id>	</item>
		<item>
		<title>Η τεχνολογία ως «μεγάλος εξομοιωτής»: οι κίνδυνοι μιας αναγκαίας επιλογής</title>
		<link>https://artpointview.gr/2026/06/01/i-technologia-os-megalos-exomoiotis-oi-kindynoi-mias-anagkaias-epilogis/</link>
		
		<dc:creator><![CDATA[bot]]></dc:creator>
		<pubDate>Mon, 01 Jun 2026 05:39:33 +0000</pubDate>
				<category><![CDATA[Τριτη Ματια]]></category>
		<category><![CDATA[«μεγάλος εξομοιωτής»]]></category>
		<category><![CDATA[Defence Side Event]]></category>
		<category><![CDATA[Ελληνικό Κέντρο Αμυντικής Καινοτομίας]]></category>
		<category><![CDATA[Τεχνολογία]]></category>
		<guid isPermaLink="false">https://artpointview.gr/?p=257606</guid>

					<description><![CDATA[Η τεχνολογία ως «μεγάλος εξομοιωτής»: οι κίνδυνοι μιας αναγκαίας επιλογής  του ταξίαρχου Κωνσταντίνου Νιζάμη*  Στο Defence Side Event που διοργάνωσε το Ελληνικό Κέντρο Αμυντικής Καινοτομίας στο πλαίσιο των Παναθηναίων, ο υπουργός Εθνικής Άμυνας Νίκος Δένδιας διατύπωσε μια θέση που συμπυκνώνει τη στρατηγική φιλοσοφία της εποχής μας: «Πρέπει να χρησιμοποιήσουμε τον μεγάλο εξομοιωτή, την τεχνολογία. Μπορούμε, κινητροδοτώντας την τεχνολογία, να δημιουργήσουμε τέτοιους πολλαπλασιαστές ισχύος, ώστε να εξισορροπήσουμε τη δυνατότητα που υπάρχει να αντιμετωπίσουμε μια δεκαπλάσια απειλή». Η δήλωση είναι εντυπωσιακή και, ομολογουμένως, ελκυστική: μια χώρα με περιορισμένο πληθυσμό, δεδομένο ΑΕΠ και πεπερασμένους πόρους μπορεί, μέσω της τεχνολογικής υπεροχής, να εξισορροπήσει την]]></description>
										<content:encoded><![CDATA[<p><strong>Η τεχνολογία ως «μεγάλος εξομοιωτής»: οι κίνδυνοι μιας αναγκαίας επιλογής</strong></p>
<p><strong> του ταξίαρχου Κωνσταντίνου Νιζάμη* </strong></p>
<p>Στο Defence Side Event που διοργάνωσε το Ελληνικό Κέντρο Αμυντικής Καινοτομίας στο πλαίσιο των Παναθηναίων, ο υπουργός Εθνικής Άμυνας Νίκος Δένδιας διατύπωσε μια θέση που συμπυκνώνει τη στρατηγική φιλοσοφία της εποχής μας: «<em>Πρέπει να χρησιμοποιήσουμε </em><a href="https://www.amna.gr/home/article/996758/N-Dendias-sto-Defence-Side-Event-Me-megalo-exomoioti-tin-technologia-gia-ti-dimiourgia-pollaplasiaston-ischuos--oi-Enoples-Dunameis-eiserchontai-se-nea-epochi" target="_blank" rel="noopener"><em>τον μεγάλο εξομοιωτή, την τεχνολογία</em></a><em>. Μπορούμε, κινητροδοτώντας την τεχνολογία, να δημιουργήσουμε τέτοιους πολλαπλασιαστές ισχύος, ώστε να εξισορροπήσουμε τη δυνατότητα που υπάρχει να αντιμετωπίσουμε μια δεκαπλάσια απειλή».</em></p>
<p>Η δήλωση είναι εντυπωσιακή και, ομολογουμένως, ελκυστική: μια χώρα με περιορισμένο πληθυσμό, δεδομένο ΑΕΠ και πεπερασμένους πόρους μπορεί, μέσω της τεχνολογικής υπεροχής, να εξισορροπήσει την αριθμητική υπεροχή ενός πολύ μεγαλύτερου αντιπάλου. Πρόκειται για μια αφήγηση που αποπνέει αισιοδοξία και ορθολογισμό και κατά την οποία η τεχνολογική πρωτοπορία, ορθά παρουσιάστηκε όχι ως αυτοσκοπός, αλλά ως αναγκαιότητα από  <em>«μια υπερχρεωμένης χώρας που είναι πάντα ανίσχυρη εξ ορισμού» </em>. Αυτή η διατύπωση είναι νηφάλια και απομακρύνεται από τον αφελή τεχνολογικό ντετερμινισμό.</p>
<p>Αλλά ακριβώς γι&#8217; αυτό αξίζει να εξεταστεί με προσοχή, καθώς ενέχει τον κίνδυνο η τεχνολογική υπεροχή να εκληφθεί ως <a href="https://www.merriam-webster.com/dictionary/silver%20bullet" target="_blank" rel="noopener">«silver bullet»,</a> ως μαγική λύση που από μόνη της μπορεί να εξουδετερώσει μια πολύ μεγαλύτερη απειλή προσφέροντας ασφάλεια χωρίς υπερβολικό τουλάχιστον κόστος. Η εικόνα δηλαδή της τεχνολογίας ως «εξομοιωτή» — μιας θαυμαστής μηχανής που εξισώνει τα άνισα — κουβαλά μια λανθάνουσα υπόσχεση που, αν δεν συνοδευτεί από τις αναγκαίες ασφαλιστικές δικλείδες και αυστηρές προϋποθέσεις, μπορεί να γίνει επικίνδυνη.</p>
<p>Ο πρώτος κίνδυνος είναι ιστορικός και διαχρονικός. Η ιστορία του πολέμου είναι γεμάτη από στιγμές όπου μια πλευρά πίστεψε ότι ένα τεχνολογικό άλμα της εξασφάλιζε αποφασιστικό πλεονέκτημα, μόνο και μόνο για να δει τον αντίπαλο να προσαρμόζεται, να αντιγράφει ή να αναπτύσσει αντίμετρα. Η <a href="https://understandingwar.org/analysis/russia-ukraine/russian-force-generation-and-technological-adaptations-update/" target="_blank" rel="noopener">περίπτωση της Ουκρανίας</a> και η εκατέρωθεν προσαρμογή στην <a href="https://smallwarsjournal.com/2026/05/21/distributed-combat-power-how-ukraine-is-redefining-fires-electronic-warfare-and-air-defense-at-the-tactical-level/" target="_blank" rel="noopener">τεχνολογία του αντιπάλου</a> είναι ενδεικτικό παράδειγμα. Η τεχνολογική υπεροχή είναι σχεδόν πάντα προσωρινή. Ένα όπλο που σήμερα φαντάζει επαναστατικό — ένα σμήνος μη επανδρωμένων σκαφών, ένα σύστημα τεχνητής νοημοσύνης για επιτήρηση — μπορεί αύριο να εξουδετερωθεί από φθηνότερα αντίμετρα ή να αναπαραχθεί από έναν αντίπαλο με μεγαλύτερη βιομηχανική βάση. Όταν ένας αντίπαλος διαθέτει «δεκαπλάσια» δυναμικότητα, διαθέτει επίσης δεκαπλάσιους πόρους για να κλείσει το τεχνολογικό χάσμα μόλις αυτό αναδειχθεί. Η εξάρτηση από έναν εφήμερο πολλαπλασιαστή ισχύος μπορεί να δημιουργήσει μια επικίνδυνη ψευδαίσθηση ασφάλειας.</p>
<p>Ο δεύτερος κίνδυνος αφορά την ίδια την φύση του πολέμου. Ο πόλεμος δεν είναι εξίσωση που λύνεται με τον σωστό «πολλαπλασιαστή». Είναι ανθρώπινο, πολιτικό και ψυχολογικό φαινόμενο, <a href="https://dupuyinstitute.org/2017/10/04/human-factors-in-warfare-combat-effectiveness/" target="_blank" rel="noopener">στο οποίο η εκπαίδευση, το ηθικό, η ηγεσία, το δόγμα, η επιμελητεία και η βούληση μετρούν τουλάχιστον όσο τα οπλικά συστήματα</a>. Μια τεχνολογικά προηγμένη δύναμη, αξίζει όσο τα στελέχη που την αποτελούν, η αλυσίδα διοίκησης που τα κατευθύνει και το σύστημα που τα υποστηρίζει. Αν η ρητορική του «πολλαπλασιαστή» οδηγήσει σε υπερεπένδυση στο υλικό και υποεπένδυση σε όλους τους υπόλοιπους τομείς, η εξίσωση δεν θα ισορροπήσει, απλώς θα μετατοπιστεί το σημείο αστοχίας. Η τεχνολογία πολλαπλασιάζει την ισχύ που προϋπάρχει — δεν τη γεννά εκ του μηδενός. Και κάθε πολλαπλασιασμός του μηδενός παραμένει μηδέν.</p>
<p>Ο τρίτος κίνδυνος είναι ίσως και ο πιο επικίνδυνος: η παρουσίαση της τεχνολογίας ως πολλαπλασιαστή δυνάμεων υπόρρητα θεωρεί ότι η ποιότητα μπορεί απεριόριστα να υποκαταστήσει την ποσότητα. <a href="https://www.aspistrategist.org.au/geek-of-the-week-frederick-lanchester-and-why-quantity-is-a-quality/" target="_blank" rel="noopener">Όμως η μάζα έχει τη δική της ποιότητα</a>. Ένας αντίπαλος με αριθμητικό πλεονέκτημα και πολλαπλάσιους πόρους, μπορεί να απορροφήσει απώλειες, να κορέσει τα φίλια αμυντικά συστήματα και να εκμεταλλευτεί προς όφελός του την αναπόφευκτη στον πόλεμο φθορά. Στους πραγματικούς πολέμους της εποχής μας, η φθηνή και μαζική παραγωγή αναλώσιμων συστημάτων αποδεικνύεται συχνά πιο καθοριστική από <a href="https://www.hoover.org/research/quantity-vs-quality-warfare-historical-lessons" target="_blank" rel="noopener">τα ακριβά «εκλεκτά» οπλικά συστήματα</a>. Μια στρατηγική που στηρίζεται αποκλειστικά στην ποιοτική υπεροχή κινδυνεύει να αποτύχει, όχι επειδή δεν είναι καλή, αλλά επειδή δεν μπορεί να υποστηριχθεί υλικά επί του πεδίου.</p>
<p>Η τέταρτη απειλή είναι η εξάρτηση. Η αιχμή της τεχνολογίας σπάνια είναι εξ ολοκλήρου εγχώρια, συνήθως προέρχεται από ξένους κατασκευαστές, στηρίζεται σε αλυσίδες εφοδιασμού εκτός εθνικού ελέγχου και προϋποθέτει λογισμικό, ανταλλακτικά και τεχνογνωσία που <a href="https://www.bbc.com/news/articles/cwygxvvrd8do" target="_blank" rel="noopener">μπορούν να ανακληθούν για πολιτικούς λόγους</a>. Ένας «πολλαπλασιαστής ισχύος» που εξαρτάται από τρίτους δεν σου ανήκει πλήρως — και σε ώρα κρίσης, ό,τι δεν ελέγχεις απόλυτα μπορεί να αποβεί τρωτό σημείο. Η γνήσια αμυντική καινοτομία απαιτεί εγχώρια βιομηχανική και ερευνητική υποδομή, τουλάχιστον σε κάποιους κρίσιμους τομείς, καθώς σαφώς σε ένα διασυνδεδεμένο κόσμο, η απόλυτη αυτάρκεια δεν είναι ούτε εφικτή αλλά ούτε και επιθυμητή, αποστολή που το ΕΛΚΑΚ επιδιώκει να αναλάβει, αλλά που όμως οικοδομείται σε δεκαετίες.</p>
<p>Και βέβαια, υπάρχει, ακόμη, μια απειλή που πηγάζει όχι από τον αντίπαλο <a href="https://direct.mit.edu/isec/article/47/2/48/113546/Dangerous-Changes-When-Military-Innovation-Harms" target="_blank" rel="noopener">αλλά από τα ίδια μας τα συστήματα</a>. Όσο πιο σύνθετη και αλληλεξαρτώμενη είναι μια τεχνολογία, τόσο περισσότερα είναι τα σημεία στα οποία μπορεί να αστοχήσει — και η αστοχία αυτή σπάνια επιλέγει βολική στιγμή. Ένα προηγμένο οπλικό σύστημα που εξαρτάται από αδιάλειπτη δορυφορική σύνδεση, από ενημερωμένο λογισμικό και από αλάνθαστη ηλεκτρονική υποστήριξη, είναι εξίσου ισχυρό όσο και ο πιο αδύναμος κρίκος του. Στο πεδίο της μάχης, οι επικοινωνίες παρεμβάλλονται, τα συστήματα πλοήγησης παραπλανώνται, οι αισθητήρες τυφλώνονται και ο λεγόμενος του ηλεκτρομαγνητικού φάσματος, μετατρέπει τον πολλαπλασιαστή ισχύος σε παθητικό βάρος. Όσο περισσότερο μια δύναμη στηρίζει τη μαχητική της ικανότητα σε ψηφιακά δίκτυα, τόσο πιο καταστροφική γίνεται η στιγμή που αυτά τα δίκτυα αποτυγχάνουν. Η ψευδαίσθηση της τεχνολογικής αλάθητης ασφάλειας οδηγεί συχνά στην παραμέληση των «αναλογικών» εφεδρειών — <a href="https://warroom.armywarcollege.edu/articles/temptation-of-technology/" target="_blank" rel="noopener">της ικανότητας να πολεμάς όταν τα δίκτυα καταρρέουν</a>, να πλοηγείσαι χωρίς δορυφόρο, να αποφασίζεις χωρίς αλγόριθμο.</p>
<p>Στενά συνδεδεμένη με αυτήν την απειλή είναι και η διαχρονική παγίδα της προετοιμασίας για τον <a href="https://www.jstor.org/stable/10.7591/j.ctv2n7k6j" target="_blank" rel="noopener">προηγούμενο πόλεμο</a>. Οι στρατοί έχουν την τάση να επενδύουν στα συστήματα που θα είχαν κερδίσει τη σύγκρουση που μόλις έληξε, όχι εκείνη που πρόκειται να έρθει. To κυνήγι της τεχνολογικής υπεροχής, παρότι απαραίτητο, κινδυνεύει να κωδικοποιήσει τα διδάγματα του χθες σε ακριβό υλικό που θα αποδειχθεί ακατάλληλο για το αύριο. Το «έξυπνο» σύστημα που σχεδιάστηκε για να αντιμετωπίσει μια συγκεκριμένη, γνωστή απειλή μπορεί να μην λειτουργήσει ικανοποιητικά απέναντι  σε έναν αντίπαλο που άλλαξε τακτική, πεδίο ή και την ίδια τη φύση της σύγκρουσης. Η πραγματική στρατηγική σύνεση δεν έγκειται στην απόκτηση της τελειότερης απάντησης σε ένα γνωστό πρόβλημα, αλλά <a href="https://www.sup.org/books/politics/flexibility" target="_blank" rel="noopener">στην καλλιέργεια ευελιξίας και προσαρμοστικότητας</a> απέναντι σε ένα πρόβλημα που δεν έχει ακόμη οριστεί. Ένας πολλαπλασιαστής ισχύος βελτιστοποιημένος για τον χθεσινό πόλεμο μπορεί, στον αυριανό, να αποδειχθεί διαιρέτης.</p>
<p>Πέρα από αυτά, υπάρχει μια ευρύτερη πολιτική παγίδα. Η αφήγηση της τεχνολογίας ως εξισωτή είναι πολιτικά ελκυστική επειδή υπόσχεται ασφάλεια χωρίς το επώδυνο κόστος —οικονομικό, κοινωνικό, διπλωματικό— που συνήθως συνεπάγεται. Επιτρέπει στους ηγέτες να παρακάμπτουν τη δύσκολη συζήτηση για τη συμμαχική στρατηγική, την αποτροπή μέσω διπλωματίας, την κοινωνική συνοχή και τη μακροπρόθεσμη βιωσιμότητα. Αν η τεχνολογία αντιμετωπιστεί ως «silver bullet», υπάρχει ο κίνδυνος να ατροφήσουν οι υπόλοιπες, εξίσου απαραίτητες διαστάσεις της εθνικής ισχύος. Η ιστορική μαρτυρία είναι εδώ διδακτική. Όπως παρατηρεί ο ιστορικός <a href="https://warontherocks.com/do-generals-matter/" target="_blank" rel="noopener">Cathal Nolan</a>, <em>«τα έθνη που νίκησαν υπέμειναν αλλεπάλληλες ήττες, αλλά συνέχισαν να πολεμούν, ενεργοποιώντας λανθάνοντες στρατιωτικούς πόρους και δημιουργώντας μεγάλους συνασπισμούς για να διεξαγάγουν μακροχρόνιους πολέμους που γκρέμισαν τις αυταπάτες μιας σύντομης πολεμικής αντιπαράθεσης της επιθετικής δύναμης. Δεν κέρδισαν πάντα, αλλά κέρδισαν πολύ πιο συχνά από ό,τι οι επιτιθέμενοι με αυταπάτες, ότι μια αποφασιστική πρώτη μάχη ή εκστρατεία και η δική τους επιχειρησιακή ή εθνική ιδιοφυΐα θα έβρισκαν μια σύντομη λύση σε δεκαετίες ανεπίλυτων γεωστρατηγικών ζητημάτων και φιλοδοξιών».</em></p>
<p>Η ορθή ανάγνωση, επομένως, δεν είναι η απόρριψη της τεχνολογικής στρατηγικής του υπουργού — η οποία, στις βασικές της παραδοχές περί δημοσιονομικής σύνεσης και έξυπνων επιλογών, είναι λογική και αναγκαία. Είναι η αναγνώριση ότι η τεχνολογία αποτελεί έναν πολλαπλασιαστή μεταξύ πολλών, όχι τον μοναδικό. Η αξία της μεταφοράς του «εξομοιωτή» έγκειται ακριβώς στο ότι περιγράφει μια δυναμική σχέση, όχι ένα στατικό αποτέλεσμα: εξομοιώνεις διαρκώς, ξανά και ξανά, γιατί ο αντίπαλος εξελίσσεται. Η στιγμή που μια χώρα πιστέψει ότι έχει βρει τη μόνιμη, οριστική λύση στο πρόβλημα της ασφάλειάς της, είναι ακριβώς η στιγμή που γίνεται πιο ευάλωτη. Η τεχνολογία μπορεί να είναι μεγάλος εξομοιωτής — αρκεί να μην ξεχνά κανείς ότι κανένας εξομοιωτής δεν λειτουργεί μόνος του, και ότι ο μεγαλύτερος πολλαπλασιαστής ισχύος παραμένει η ικανότητα μιας κοινωνίας να σκέφτεται κριτικά για τις ίδιες της τις βεβαιότητες.</p>
<p><em>Ο Ταξίαρχος (ε.α.) *Κωνσταντίνος Νιζάμης αποφοίτησε από τη Σχολή Ικάρων το 1991. Το 2024 ολοκλήρωσε το διδακτορικό του στο Πάντειο Πανεπιστήμιο, με θέμα «Στρατηγικός Αιφνιδιασμός». Κατέχει επίσης μεταπτυχιακό τίτλο από το ίδιο ίδρυμα, με διπλωματική εργασία με θέμα «Στρατηγική Παράλυση από τον Αέρα».Άρθρα του έχουν δημοσιευθεί στην «Αεροπορική Επιθεώρηση», το επαγγελματικό περιοδικό της Πολεμικής Αεροπορίας, στο περιοδικό της Ανώτατης Διακλαδικής Σχολής Πολέμου, καθώς και στο περιοδικό “Comparative Strategy”.</em></p>
<p>&nbsp;</p>
]]></content:encoded>
					
		
		
		<post-id xmlns="com-wordpress:feed-additions:1">257606</post-id>	</item>
		<item>
		<title>Ο άνθρωπος που ήταν μέσα στη Big Tech μάς προειδοποίησε &#8211; Η Meta μόλις τον επιβεβαίωσε</title>
		<link>https://artpointview.gr/2026/05/24/o-anthropos-pou-itan-mesa-sti-big-tech-mas-proeidopoiise-i-meta-molis-ton-epivevaiose/</link>
		
		<dc:creator><![CDATA[bot]]></dc:creator>
		<pubDate>Sun, 24 May 2026 08:01:51 +0000</pubDate>
				<category><![CDATA[Τριτη Ματια]]></category>
		<category><![CDATA[Big Tech]]></category>
		<category><![CDATA[Facebook]]></category>
		<category><![CDATA[Μέτα]]></category>
		<guid isPermaLink="false">https://artpointview.gr/?p=257573</guid>

					<description><![CDATA[Ο άνθρωπος που ήταν μέσα στη Big Tech μάς προειδοποίησε &#8211; Η Meta μόλις τον επιβεβαίωσε. Ο Ντεξ Χάντερ-Τόρικ προειδοποίησε στην Αθήνα για το σοκ της τεχνητής νοημοσύνης στην εργασία Ο Ντεξ Χάντερ-Τόρικ, πρώην insider της Big Tech, περιέγραψε στο συνέδριο του Κύκλου Ιδεών πώς θα μοιάζει το σοκ της AI στην εργασία. Μιλούσε για κάτι που είχε ήδη ξεκινήσει. Στις 4 τα ξημερώματα στη Σιγκαπούρη, τα emails άρχισαν να φεύγουν. Εργαζόμενοι της Meta έμαθαν μέσα στη νύχτα ότι η θέση τους καταργείται. Σε άλλα γραφεία, άνθρωποι που για χρόνια ανήκαν στην ελίτ της παγκόσμιας τεχνολογικής οικονομίας άδειαζαν συρτάρια, μάζευαν φορτιστές]]></description>
										<content:encoded><![CDATA[<div class="articleSingle__summary">
<div class="articleSingle__summaryContent">
<p><strong>Ο άνθρωπος που ήταν μέσα στη Big Tech μάς προειδοποίησε &#8211; Η Meta μόλις τον επιβεβαίωσε. </strong>Ο Ντεξ Χάντερ-Τόρικ προειδοποίησε στην Αθήνα για το σοκ της τεχνητής νοημοσύνης στην εργασία</p>
<p>Ο Ντεξ Χάντερ-Τόρικ, <strong>πρώην insider της Big Tech,</strong> περιέγραψε <strong>στο συνέδριο του Κύκλου Ιδεών</strong> πώς θα μοιάζει το σοκ της AI στην εργασία. Μιλούσε για κάτι που είχε ήδη ξεκινήσει.</p>
</div>
<figure style="width: 120px" class="wp-caption alignnone"><img decoding="async" src="https://www.athensvoice.gr/images/120x120/3/jpg/sites/default/files/loukas-velidakis.jpg" alt="loukas-velidakis.jpg" width="120" height="120" /><figcaption class="wp-caption-text">Λουκάς Βελιδάκης</figcaption></figure>
</div>
<div class="articleSingle__description">
<p>Στις 4 τα ξημερώματα στη Σιγκαπούρη, τα emails άρχισαν να φεύγουν. Εργαζόμενοι της <strong>Meta </strong>έμαθαν μέσα στη νύχτα ότι η θέση τους καταργείται. Σε άλλα γραφεία, άνθρωποι που για χρόνια ανήκαν στην ελίτ της παγκόσμιας τεχνολογικής οικονομίας άδειαζαν συρτάρια, μάζευαν φορτιστές και προσωπικά αντικείμενα, χωρίς να ξέρουν αν μέχρι το τέλος της ημέρας θα εξακολουθούν να έχουν δουλειά.</p>
<p>Στη Νέα Υόρκη, κάποιοι συνάδελφοί τους κανόνισαν συνάντηση για ποτό με τον ειρωνικό τίτλο «Ποτέ μια βαρετή στιγμή». Η εικόνα είναι σχεδόν κινηματογραφική, η ουσία όμως πιο σοβαρή: η <strong>Meta απολύει 8.000 εργαζόμενους, περίπου το 10% του προσωπικού της</strong>, ενώ ταυτόχρονα μετακινεί άλλους 7.000 στο πλαίσιο μιας επιθετικής στρατηγικής μετασχηματισμού σε εταιρεία «AI-first».</p>
<p>Αν το διαβάσουμε αυτό αποκομμένο από το ευρύτερο πλαίσιο, θα μπορούσε να εκληφθεί ως -ακόμη- μία μεγάλη εταιρική αναδιάρθρωση στη <strong>Σίλικον Βάλεϊ</strong>. Όμως δεν είναι έτσι. Ίσως η πιο ενδιαφέρουσα διάσταση αυτής της ιστορίας είναι ότι πριν από λίγες ημέρες, στην Αθήνα, ένας άνθρωπος που υπήρξε στον πυρήνα ακριβώς αυτού του τεχνολογικού οικοσυστήματος περιέγραφε με ακρίβεια αυτό που τώρα βλέπουμε να εκτυλίσσεται.</p>
<p><strong>Ο άνθρωπος που έζησε τη Silicon Valley από μέσα</strong></p>
<p>Ο Ντεξ Χάντερ-Τόρικ δεν είναι ένας ακόμη επαγγελματίας σχολιαστής της τεχνολογίας. Για χρόνια υπήρξε μέρος του συστήματος &#8211; είναι ο ιδανικός άλλοτε insider. Εργάστηκε δίπλα στον <strong>Μαρκ Ζάκερμπεργκ</strong> στο <strong>Facebook</strong>, οδήγησε τις παγκόσμιες επικοινωνίες της SpaceX αναφερόμενος απευθείας στον <strong>Έλον Μασκ</strong>, πέρασε από την Google DeepMind, συνεργάστηκε στενά με τον <strong>Ντέμις Χασάμπις</strong> &#8211; έζησε από μέσα την εποχή όπου η Σίλικον Βάλεϊ πουλούσε στον κόσμο το αισιόδοξο αφήγημα της τεχνολογικής προόδου: «Άνθρωποι όπως ο <strong>Μασκ</strong> ήταν βαθιά αισιόδοξες φιγούρες. Κάποιος που μιλούσε για την ανθρωπότητα, για ηλεκτρικά οχήματα, για διαστημόπλοια &#8211; αυτά ήταν αισιόδοξα στοιχήματα για το μέλλον του είδους μας».</p>
<p>Σήμερα εμφανίζεται πολύ ανήσυχος &#8211; έχοντας απομακρυνθεί από τον πυρήνα των Big Tech είναι ο ιδανικός άνθρωπος για να περιγράψει την πραγματικότητα, γνωρίζοντας τον μηχανισμό από μέσα. «Η τεχνολογία είναι κάτι που θα έπρεπε να γεννά βαθιά ελπίδα. Για χρόνια όμως η ιστορία που αφηγούνταν η Big Tech ήταν μόνο η μισή. Η ιστορία της προόδου, της ανάπτυξης, της καινοτομίας. Η άλλη μισή είναι ότι ο κόσμος αλλάζει την τεχνολογία. Αυτά τα συστήματα δεν εμφανίζονται σε κενό. Δεν εμφανίζονται σε μια τέλεια κοινωνία».</p>
<p><strong>Μίλησα μαζί του στο πλαίσιο του συνεδρίου του Κύκλου Ιδεών &#8211; ο Ντεξ Χάντερ-Τόρικ δεν περιέγραψε ένα μακρινό δυστοπικό σενάριο, αντιθέτως μίλησε για κάτι πιο πεζό κι άμεσο, άρα πολύ πιο επικίνδυνο:</strong> «Δεν χρειάζεται καν να φτάσουμε στη Γενική Τεχνητή Νοημοσύνη (AGI) για να έχουμε πολύ σοβαρές κοινωνικές και οικονομικές αναταράξεις». Η φράση αυτή αξίζει να διαβαστεί ξανά, τώρα που η Meta ανακοινώνει μαζικές απολύσεις &#8211; όχι επειδή βρίσκεται σε κρίση επιβίωσης, αλλά επειδή επενδύει πιο επιθετικά από ποτέ στην τεχνητή νοημοσύνη.</p>
<p>Εδώ εντοπίζεται ίσως η πιο ουσιαστική παρανόηση της δημόσιας συζήτησης για την AI. Για χρόνια, μεγάλο μέρος της κουβέντας περιστρέφεται γύρω από εντυπωσιακά chatbots και ερωτήματα για το πότε ή αν θα φτάσουμε σε AGI. Ο Χάντερ-Τόρικ περιγράφει κάτι διαφορετικό. Η ανατροπή δεν έρχεται απαραίτητα τη στιγμή που η AI θα αντικαταστήσει πλήρως έναν άνθρωπο, αλλά νωρίτερα: Όταν οι εταιρείες που υιοθετούν επιθετικά αυτή την τεχνολογία αποκτούν τέτοιο ανταγωνιστικό πλεονέκτημα ώστε αναγκάζονται να επανασχεδιάσουν τη δομή, τον τρόπο λειτουργίας και τελικά τον ίδιο τον ρόλο της ανθρώπινης εργασίας.</p>
<div class="imageBlock">
<figure><picture><source class="lazysrcset" srcset="/images/w480/jpg/files/2026-05-22/dex2.webp" type="image/webp" media="(max-width: 480px)" data-srcset="/images/w480/jpg/files/2026-05-22/dex2.webp" /><source class="lazysrcset" srcset="/images/w480/jpg/files/2026-05-22/dex2.jp2" type="image/jp2" media="(max-width: 480px)" data-srcset="/images/w480/jpg/files/2026-05-22/dex2.jp2" /><source class="lazysrcset" srcset="/images/w734/jpg/files/2026-05-22/dex2.webp" type="image/webp" media="(max-width: 766px)" data-srcset="/images/w734/jpg/files/2026-05-22/dex2.webp" /><source class="lazysrcset" srcset="/images/w734/jpg/files/2026-05-22/dex2.jp2" type="image/jp2" media="(max-width: 766px)" data-srcset="/images/w734/jpg/files/2026-05-22/dex2.jp2" /><source class="lazysrcset" srcset="/images/w900/jpg/files/2026-05-22/dex2.webp" type="image/webp" media="(max-width: 1023px)" data-srcset="/images/w900/jpg/files/2026-05-22/dex2.webp" /><source class="lazysrcset" srcset="/images/w900/jpg/files/2026-05-22/dex2.jp2" type="image/jp2" media="(max-width: 1023px)" data-srcset="/images/w900/jpg/files/2026-05-22/dex2.jp2" /><source class="lazysrcset" srcset="/images/w734/jpg/files/2026-05-22/dex2.webp" type="image/webp" media="(max-width: 1279px)" data-srcset="/images/w734/jpg/files/2026-05-22/dex2.webp" /><source class="lazysrcset" srcset="/images/w734/jpg/files/2026-05-22/dex2.jp2" type="image/jp2" media="(max-width: 1279px)" data-srcset="/images/w734/jpg/files/2026-05-22/dex2.jp2" /><source class="lazysrcset" srcset="/images/w734/jpg/files/2026-05-22/dex2.webp" type="image/webp" media="(min-width: 1280px)" data-srcset="/images/w734/jpg/files/2026-05-22/dex2.webp" /><source class="lazysrcset" srcset="/images/w734/jpg/files/2026-05-22/dex2.jp2" type="image/jp2" media="(min-width: 1280px)" data-srcset="/images/w734/jpg/files/2026-05-22/dex2.jp2" /></picture></figure>
<div class="imageBlockCaption"><em><strong>Ο Ντεξ Χάντερ-Τόρικ, αφού έφυγε από τις Big Tech, ίδρυσε έναν δικό του οργανισμό, το Center for Tomorrow.</strong></em></div>
</div>
<div id="banner-div-ac901ffd-71c4-435e-b9b5-5cb6cabd6277" class="banner  b300x250" data-bannertext="Advertisement" data-google-query-id="CNbMrZu30ZQDFU2TfAYdroMkIg"></div>
<h4>Η Meta αλλάζει προτεραιότητες</h4>
<p>Αυτό ακριβώς συμβαίνει στη Meta. Ο Μαρκ Ζάκερμπεργκ χτίζει ήδη την επόμενη φάση της εταιρείας του γύρω από την AI. Η Meta σκοπεύει να δαπανήσει μέσα στο 2026 από 125 έως 145 δισεκατομμύρια δολάρια, ποσό υπερδιπλάσιο από το προηγούμενο έτος, με μεγάλο μέρος αυτών των επενδύσεων να κατευθύνεται στην ΑΙ. Δημιουργεί νέα δομή, <strong>το Applied AI and Engineering,</strong> με περίπου 2.000 εργαζόμενους και με λιγότερα επίπεδα ιεραρχίας και μεγαλύτερη πίεση για παραγωγικότητα. Εσωτερικά, ορισμένοι εργαζόμενοι αποκαλούν τη διαδικασία «the Draft», σαν να πρόκειται για αναγκαστική επιστράτευση.</p>
<p>Αν υπάρχει ένα στοιχείο που κάνει την υπόθεση της Meta ακόμη πιο αποκαλυπτική, αυτό είναι η οικονομική της διάσταση. Γιατί εδώ δεν μιλάμε για μια εταιρεία που περικόπτει προσωπικό επειδή πιέζεται οικονομικά ή επειδή βρίσκεται σε αμυντική φάση. Η Meta αυξάνει επιθετικά τις επενδύσεις της και ταυτόχρονα μειώνει ανθρώπινο δυναμικό. Αυτό από μόνο του λέει πολλά για τη φύση της μετάβασης.</p>
<p>Η δημόσια συζήτηση για τις απολύσεις εγκλωβίζεται σε μια απλή ερώτηση: <em><strong>«Θα πάρει η AI τη δουλειά των ανθρώπων;».</strong></em> Η απάντηση είναι σύνθετη. Δεν αντικατέστησε ένα chatbot έναν εργαζόμενο σε μια συγκεκριμένη θέση. <strong>Αυτό που συμβαίνει είναι ότι αλλάζει το επιχειρηματικό μοντέλο.</strong> Και μέσα στο νέο σχήμα, κάποιοι ρόλοι παύουν να θεωρούνται κρίσιμοι. Είναι μια μορφή ανατροπής δύσκολη να εξηγηθεί, γιατί δεν έχει τον συμβολισμό του «η μηχανή πήρε τη θέση του ανθρώπου».</p>
<p>«Αυτό που βλέπουμε είναι ότι οι εταιρείες με την υψηλότερη απόδοση και καινοτομία αποκομίζουν τεράστια οικονομικά πλεονεκτήματα χρησιμοποιώντας AI και ανταγωνίζονται επιτυχώς πιο καθιερωμένους παίκτες που δεν προσαρμόστηκαν αρκετά γρήγορα», επισήμανε ο Χάντερ-Τόρικ.</p>
<p>Ακόμη και η αντίδραση της αγοράς είναι ενδεικτική. Η μετοχή της Meta δέχθηκε πίεση, καθώς αναλυτές προσπαθούν να απαντήσουν στο ερώτημα: πότε θα φανεί πραγματικά η απόδοση αυτών των τεράστιων επενδύσεων; <strong>Οι Financial Times μίλησαν για «AI arms race».</strong></p>
<p>Ταυτόχρονα, η Cisco ήδη κινείται προς την ίδια κατεύθυνση με χιλιάδες περικοπές. Η Microsoft αναδιατάσσει πόρους. Η Coinbase και η Block έχουν ήδη κάνει αντίστοιχες κινήσεις. Αυτό είναι σημαντικό γιατί η Meta δεν συνιστά μεμονωμένο περιστατικό, αλλά ίσως το πρώτο παράδειγμα μιας ευρύτερης μετάβασης.</p>
<div class="imageBlock">
<figure><picture><source class="lazysrcset" srcset="/images/w480/jpg/files/2026-05-22/dex1.webp" type="image/webp" media="(max-width: 480px)" data-srcset="/images/w480/jpg/files/2026-05-22/dex1.webp" /><source class="lazysrcset" srcset="/images/w480/jpg/files/2026-05-22/dex1.jp2" type="image/jp2" media="(max-width: 480px)" data-srcset="/images/w480/jpg/files/2026-05-22/dex1.jp2" /><source class="lazysrcset" srcset="/images/w734/jpg/files/2026-05-22/dex1.webp" type="image/webp" media="(max-width: 766px)" data-srcset="/images/w734/jpg/files/2026-05-22/dex1.webp" /><source class="lazysrcset" srcset="/images/w734/jpg/files/2026-05-22/dex1.jp2" type="image/jp2" media="(max-width: 766px)" data-srcset="/images/w734/jpg/files/2026-05-22/dex1.jp2" /><source class="lazysrcset" srcset="/images/w900/jpg/files/2026-05-22/dex1.webp" type="image/webp" media="(max-width: 1023px)" data-srcset="/images/w900/jpg/files/2026-05-22/dex1.webp" /><source class="lazysrcset" srcset="/images/w900/jpg/files/2026-05-22/dex1.jp2" type="image/jp2" media="(max-width: 1023px)" data-srcset="/images/w900/jpg/files/2026-05-22/dex1.jp2" /><source class="lazysrcset" srcset="/images/w734/jpg/files/2026-05-22/dex1.webp" type="image/webp" media="(max-width: 1279px)" data-srcset="/images/w734/jpg/files/2026-05-22/dex1.webp" /><source class="lazysrcset" srcset="/images/w734/jpg/files/2026-05-22/dex1.jp2" type="image/jp2" media="(max-width: 1279px)" data-srcset="/images/w734/jpg/files/2026-05-22/dex1.jp2" /><source class="lazysrcset" srcset="/images/w734/jpg/files/2026-05-22/dex1.webp" type="image/webp" media="(min-width: 1280px)" data-srcset="/images/w734/jpg/files/2026-05-22/dex1.webp" /><source class="lazysrcset" srcset="/images/w734/jpg/files/2026-05-22/dex1.jp2" type="image/jp2" media="(min-width: 1280px)" data-srcset="/images/w734/jpg/files/2026-05-22/dex1.jp2" /></picture></figure>
</div>
<h4>Η ακτίνα της έκρηξης και τα λευκά κολάρα</h4>
<p>Και εδώ επιστρέφουμε στον Χάντερ-Τόρικ. Το ερώτημα που θέτει είναι ποιοι πλήττονται πρώτοι. Και η απάντησή του, ανησυχητική: «Οποιοδήποτε επάγγελμα, στο οποίο η αξία σου βασίζεται κυρίως στο ότι γνωρίζεις πράγματα είναι απολύτως ευάλωτο στην αυτοματοποίηση». Δεν μιλούσε για τις παραδοσιακά ευάλωτες δουλειές, αλλά για λογιστές, νομικούς, χρηματοοικονομικούς αναλυτές, ανθρώπους της επικοινωνίας, προγραμματιστές &#8211; για τον ίδιο τον πυρήνα της οικονομίας της γνώσης.</p>
<p>Αυτό αλλάζει ριζικά τη φύση της συζήτησης. Γιατί αν το πρώτο σοβαρό κύμα δεν πλήξει τους παραδοσιακά ευάλωτους αλλά τα «λευκά κολάρα» της μεσαίας τάξης, τότε οι συνέπειες θα είναι διαφορετικές. Μιλάμε για πιθανή κοινωνική αποσταθεροποίηση στον ίδιο τον πυρήνα των επαγγελματικών στρωμάτων που θεωρούσαν ότι βρίσκονται στη σωστή πλευρά της τεχνολογικής ιστορίας.</p>
<p>Αυτό ακριβώς είναι και το σημείο όπου <strong>η ανάλυση του Economist (στο τελευταίο του τεύχος) γίνεται ιδιαίτερα ενδιαφέρουσα.</strong> Το επιχείρημα είναι ότι ακόμη κι αν οι πιο ακραίες προβλέψεις περί «job apocalypse» αποδειχθούν υπερβολικές, δεν χρειάζεται βιβλική καταστροφή για να προκληθεί πολιτικός σεισμός. Το AI shock θα μπορούσε να έχει εκρηκτικά χαρακτηριστικά αν αγγίξει κοινωνικές ομάδες με μεγαλύτερη πολιτική επιρροή, υψηλότερη εκπαίδευση και ισχυρότερο κοινωνικό κεφάλαιο.</p>
<p>Ο Χάντερ-Τόρικ δεν περιγράφει μόνο εργασιακή ανασφάλεια. Περιγράφει ήδη μια κοινωνία ψυχολογικά εξαντλημένη &#8211; μίλησε για νέους ανθρώπους που στέλνουν εκατοντάδες βιογραφικά χωρίς αποτέλεσμα, για κοινωνίες που έχουν ήδη περάσει από χρηματοπιστωτικές κρίσεις, στασιμότητα μισθών, πανδημία, γεωπολιτική αβεβαιότητα.</p>
<p>«Σε αυτό το περιβάλλον η AI μοιάζει για πολλούς με την επόμενη καταστροφή που περιμένει να πέσει πάνω στις κοινωνίες μας».</p>
<p>Τον ρώτησα και για τη δημοσιογραφία – πόσο κινδυνεύει το επάγγελμα; Η απάντησή του είχε ενδιαφέρον γιατί απέφυγε τον εύκολο τεχνολογικό μεσσιανισμό αλλά και τον πανικό. «Η δημοσιογραφία είναι σχεδόν ένας τέλειος μικρόκοσμος αυτού που πρόκειται να συμβεί αλλού. Υπάρχουν μορφές δημοσιογραφίας που δεν είναι υψηλής ποιότητας. Περιεχόμενο που ουσιαστικά έχει μετατραπεί σε εμπόρευμα: Clickbait, μαζική παραγωγή ιστοριών, κλπ. Αυτά είναι απολύτως ευάλωτα. Όμως η πραγματική δημοσιογραφία είναι κάτι πολύ περισσότερο από τη γραφή. Η γραφή είναι ίσως το λιγότερο δύσκολο και το λιγότερο ενδιαφέρον κομμάτι για πολλούς δημοσιογράφους. Η ουσία είναι οι σχέσεις, η αποκάλυψη της αλήθειας, η ανακάλυψη κάτι νέου, η προσθήκη γνώσης στις κοινωνίες μας. Και σε αυτό, τουλάχιστον σήμερα, η τεχνητή νοημοσύνη δεν είναι καλή».</p>
<div class="imageBlock">
<figure><picture><source class="lazysrcset" srcset="/images/w480/jpg/files/2026-05-22/lucasdex3.webp" type="image/webp" media="(max-width: 480px)" data-srcset="/images/w480/jpg/files/2026-05-22/lucasdex3.webp" /><source class="lazysrcset" srcset="/images/w480/jpg/files/2026-05-22/lucasdex3.jp2" type="image/jp2" media="(max-width: 480px)" data-srcset="/images/w480/jpg/files/2026-05-22/lucasdex3.jp2" /><source class="lazysrcset" srcset="/images/w734/jpg/files/2026-05-22/lucasdex3.webp" type="image/webp" media="(max-width: 766px)" data-srcset="/images/w734/jpg/files/2026-05-22/lucasdex3.webp" /><source class="lazysrcset" srcset="/images/w734/jpg/files/2026-05-22/lucasdex3.jp2" type="image/jp2" media="(max-width: 766px)" data-srcset="/images/w734/jpg/files/2026-05-22/lucasdex3.jp2" /><source class="lazysrcset" srcset="/images/w900/jpg/files/2026-05-22/lucasdex3.webp" type="image/webp" media="(max-width: 1023px)" data-srcset="/images/w900/jpg/files/2026-05-22/lucasdex3.webp" /><source class="lazysrcset" srcset="/images/w900/jpg/files/2026-05-22/lucasdex3.jp2" type="image/jp2" media="(max-width: 1023px)" data-srcset="/images/w900/jpg/files/2026-05-22/lucasdex3.jp2" /><source class="lazysrcset" srcset="/images/w734/jpg/files/2026-05-22/lucasdex3.webp" type="image/webp" media="(max-width: 1279px)" data-srcset="/images/w734/jpg/files/2026-05-22/lucasdex3.webp" /><source class="lazysrcset" srcset="/images/w734/jpg/files/2026-05-22/lucasdex3.jp2" type="image/jp2" media="(max-width: 1279px)" data-srcset="/images/w734/jpg/files/2026-05-22/lucasdex3.jp2" /><source class="lazysrcset" srcset="/images/w734/jpg/files/2026-05-22/lucasdex3.webp" type="image/webp" media="(min-width: 1280px)" data-srcset="/images/w734/jpg/files/2026-05-22/lucasdex3.webp" /><source class="lazysrcset" srcset="/images/w734/jpg/files/2026-05-22/lucasdex3.jp2" type="image/jp2" media="(min-width: 1280px)" data-srcset="/images/w734/jpg/files/2026-05-22/lucasdex3.jp2" /></picture></figure>
<div class="imageBlockCaption">Ο Ντεξ Χάντερ-Τόρικ μίλησε live με τον δημοσιογράφο της Athens Voice, Λουκά Βελιδάκη, στο συνέδριο του Κύκλου Ιδεών</div>
</div>
<h4>Αν δεν κάθεσαι στο τραπέζι, είσαι στο μενού</h4>
<p>Η πιο ανησυχητική διάσταση της συζήτησής μας ήταν η γεωπολιτική. Όταν η κουβέντα ήρθε στην Ελλάδα, ο Χάντερ-Τόρικ ήταν σαφής: «Θα μας ζητηθεί να παραδώσουμε τα ορυκτά μας, να ξαναγράψουμε τους εμπορικούς μας κανόνες, να μετασχηματίσουμε τις κοινωνίες μας ώστε να ευνοούν τα συμφέροντα της Ουάσιγκτον ή του Πεκίνου. Δεν νομίζω ότι πρέπει να δεχόμαστε εντολές από τις ΗΠΑ και την Κίνα».</p>
<p>Για χώρες χωρίς εγχώρια AI βιομηχανία, χωρίς δική τους κρίσιμη ψηφιακή υποδομή, ο κίνδυνος είναι στρατηγικός. «Καμία μεμονωμένη χώρα δεν μπορεί να χτίσει μόνη της τους πόρους που απαιτούνται για να επιβιώσει σε ένα μέλλον τεχνητής νοημοσύνης. Αλλά δεν χρειάζεται να το κάνει μόνη της».</p>
<p><em><strong>Η συζήτηση για την AI στην πραγματικότητα αφορά την ισχύ: Ποιος ελέγχει την υπολογιστική υποδομή, ποιος έχει πρόσβαση στα πιο προηγμένα μοντέλα, ποιος παράγει τα μικροτσίπ, ποιος διαθέτει την ενέργεια και τα data centers που χρειάζεται αυτή η οικονομία.</strong></em> Σε τελική ανάλυση, αυτό είναι ζήτημα πολιτικής κυριαρχίας. Κι επικαλέστηκε μία πρόσφατη δήλωση του Καναδού πρωθυπουργού Μαρκ Κάρνεϊ: «Αν δεν κάθεσαι στο τραπέζι, είσαι στο μενού».</p>
<p>Η πραγματική ερώτηση, τελικά, δεν είναι μόνο αν η ΑΙ θα καταργήσει θέσεις εργασίας. Είναι ποιος θα κρατήσει την αξία που θα παραχθεί από αυτή τη μετάβαση. Αν η παραγωγικότητα εκτοξευθεί αλλά ο πλούτος συγκεντρωθεί σε μια χούφτα εταιρείες, στα κέντρα δεδομένων, στους κατασκευαστές μικροτσίπ και σε όσους ελέγχουν τις κρίσιμες υποδομές, τότε η συζήτηση παύει να είναι αμιγώς τεχνολογική &#8211; γίνεται πολιτική.</p>
<p>Η Meta ίσως προσφέρει την πρώτη καθαρή εικόνα: λιγότεροι εργαζόμενοι, μεγαλύτερες επενδύσεις στην AI, ισχύς και οργανισμοί που επανασχεδιάζονται γύρω από τη νέα τεχνολογία. Ο Χάντερ-Τόρικ περιέγραψε έναν μηχανισμό που μόλις άρχισε να γίνεται ορατός.</p>
<p>Κι έκρουσε τον κώδωνα του κινδύνου: «Οι περισσότερες προκλήσεις του μέλλοντος είναι κοινωνικά προβλήματα που απαιτούν κοινωνικές λύσεις. Δεν υπάρχει τεχνική λύση που να εγγυάται καλές δουλειές και αξιοπρεπή ποιότητα ζωής σε δέκα ή δεκαπέντε χρόνια από τώρα. Χρειαζόμαστε σχέδιο και όραμα. Πρέπει να διασφαλίσουμε ότι αυτή η τεχνολογία υπηρετεί τους πάντες κι όχι τα συμφέροντα των λίγων».</p>
<p><a href="https://www.athensvoice.gr/life/tehnologia-epistimi/965012/o-anthropos-pou-itan-mesa-sti-big-tech-mas-proeidopoiise-i-meta-molis-ton-epivevaiose/" target="_blank" rel="noopener">ATHENSVOICE.GR</a></p>
</div>
]]></content:encoded>
					
		
		
		<post-id xmlns="com-wordpress:feed-additions:1">257573</post-id>	</item>
		<item>
		<title>Η επόμενη μέρα… ξεκίνησε</title>
		<link>https://artpointview.gr/2026/05/20/i-epomeni-mera-xekinise/</link>
		
		<dc:creator><![CDATA[bot]]></dc:creator>
		<pubDate>Wed, 20 May 2026 08:43:03 +0000</pubDate>
				<category><![CDATA[Τριτη Ματια]]></category>
		<guid isPermaLink="false">https://artpointview.gr/?p=257560</guid>

					<description><![CDATA[Η επόμενη μέρα… ξεκίνησε Το έναυσμα για την προεκλογική εκστρατεία το έδωσε επισήμως ο πρωθυπουργός κλείνοντας στο συνέδριο της Ν.Δ., αν και επανέλαβε ότι οι εκλογές θα γίνουν το 2027 Μιχάλης Ψύλος • psilosm@naftemporiki.gr Η προεκλογική εκστρατεία ξεκινά. Όποτε κι αν γίνουν οι εκλογές, φθινόπωρο, χειμώνα ή την άνοιξη. Υπάρχει όμως και το ακραίο σενάριο να γίνουν ξαφνικά. Αν, για παράδειγμα, προκύψει κάτι πολύ σοβαρό, ενδεχομένως στο σκάνδαλο των υποκλοπών. Το έναυσμα για την προεκλογική εκστρατεία το έδωσε επισήμως ο πρωθυπουργός κλείνοντας στο συνέδριο της Ν.Δ., αν και επανέλαβε ότι οι εκλογές θα γίνουν το 2027. Έθεσε μάλιστα στόχο μια «τρίτη τετραετία,]]></description>
										<content:encoded><![CDATA[<div class="entry-banner single-news-banner">
<div class="container">
<div class="smart-grid py-4">
<h4 class="entry-title">Η επόμενη μέρα… ξεκίνησε</h4>
<div class="entry-summary ">
<p>Το έναυσμα για την προεκλογική εκστρατεία το έδωσε επισήμως ο πρωθυπουργός κλείνοντας στο συνέδριο της Ν.Δ., αν και επανέλαβε ότι οι εκλογές θα γίνουν το 2027</p>
</div>
</div>
</div>
</div>
<article class="news-article article-main py-5">
<div class="container">
<div class="smart-grid">
<div class="post-meta mb-5">
<div class="post-author">
<p class="author fw-bold"><strong>Μιχάλης Ψύλος</strong> <span class="text-muted">•</span> <a class="link-color" href="mailto:psilosm@naftemporiki.gr">psilosm@naftemporiki.gr</a></p>
</div>
</div>
<div class="post-content mb-25">
<p>Η προεκλογική εκστρατεία ξεκινά. Όποτε κι αν γίνουν οι εκλογές, φθινόπωρο, χειμώνα ή την άνοιξη.</p>
<p>Υπάρχει όμως και το ακραίο σενάριο να γίνουν ξαφνικά. Αν, για παράδειγμα, προκύψει κάτι πολύ σοβαρό, ενδεχομένως στο σκάνδαλο των υποκλοπών.</p>
<p>Το έναυσμα για την προεκλογική εκστρατεία το έδωσε επισήμως ο πρωθυπουργός κλείνοντας στο συνέδριο της Ν.Δ., αν και επανέλαβε ότι οι εκλογές θα γίνουν το 2027.</p>
<p>Έθεσε μάλιστα στόχο μια «τρίτη τετραετία, ώστε να μη γυρίσουμε τρεις τετραετίες πίσω».</p>
<p>Αναμφίβολα ένα πολύ δύσκολο εγχείρημα.</p>
<p>Όχι μόνο γιατί δεν έχει υπάρξει τέτοιο φαινόμενο από τη Μεταπολίτευση έως σήμερα, αλλά γιατί δεν βγαίνουν δημοσκοπικά τα νούμερα.</p>
<p>Στις έρευνες, οι πολίτες ζητούν κυβερνητική αλλαγή. Όσο κι αν ο πρωθυπουργός διερωτάται ρητορικά ποιος άλλος εκτός από τον ίδιο «μπορεί να σηκώνει το τριψήφιο τηλέφωνο στις 3 το πρωί».</p>
<p>Στις δημοκρατίες δεν υπάρχουν αδιέξοδα, θα ήταν μια απάντηση κλισέ.</p>
<p>Ωστόσο, οι πολίτες -όπως φαίνεται στις έρευνες- δεν ασχολούνται με τέτοια διλήμματα, αλλά με την ακρίβεια, που δεν τελειώνει, και τη διαφθορά, που δεν ελέγχεται.</p>
<p>Ο πρωθυπουργός επέλεξε στο κλείσιμο του συνεδρίου να μην απαντήσει στις αιχμές που διατυπώθηκαν ευθαρσώς. Από τον υπουργό Εθνικής Άμυνας κυρίως, που μίλησε για «περίκλειστες καγκελαρίες των τεχνοκρατών» και «μισθοφόρους της εξουσίας», που δεν συνάδουν με το «γενετικό υλικό» της Ν.Δ.</p>
<p>Περιορίστηκε να μιλήσει για ενότητα μεταξύ των «παρόντων». Εγκαταλείποντας πλέον κάθε σκέψη για επιστροφή των «απόντων» – των πρώην πρωθυπουργών Κώστα Καραμανλή και Αντώνη Σαμαρά.</p>
<p>Η Ν.Δ., άλλωστε, είναι το κόμμα του Κυριάκου Μητσοτάκη και όχι της πάλαι ποτέ λαϊκής κεντροδεξιάς.</p>
<p>Το είπε καθαρά ο πρωθυπουργός: «Από τα 52 χρόνια της Ν.Δ., στα 7 έχει πρόεδρο εμένα».</p>
<p>Μένει να φανεί βέβαια τι αντανάκλαση θα έχουν στην κοινωνία και στους ψηφοφόρους οι κινήσεις αυτές.</p>
<p>Άλλωστε, είναι θέμα ημερών η ανακοίνωση δημιουργίας νέου κόμματος από τον Αντώνη Σαμαρά, που, όπως λέει, θέλει να εκφράσει τη χαμένη ψυχή της παράταξης.</p>
<p>Μαζί με τα υπό ίδρυση κόμματα, του πρώην πρωθυπουργού Αλέξη Τσίπρα και της Μαρίας Καρυστιανού, είναι σαφές ότι το πολιτικό σκηνικό αλλάζει.</p>
<p>Η επόμενη μέρα… ξεκίνησε. Και για την ίδια τη Ν.Δ.</p>
<p><a href="https://www.naftemporiki.gr/opinion/2111466/i-epomeni-mera-xekinise/?fbclid=IwY2xjawR6UjpleHRuA2FlbQIxMQBzcnRjBmFwcF9pZBAyMjIwMzkxNzg4MjAwODkyAAEeckj-7eKbRiutGlTKJOx8FSEzzKi8h5Nc1vsATElU-mTQJm_vJnCr3LZULdI_aem_49dLX7V-cGdJlGLwTugE_w" target="_blank" rel="noopener">ΝΑΥΤΕΜΠΟΡΙΚΗ </a></p>
<div id="article_end" class="gAdCentered">
<div class="minoan-ad">
<div id="div-gpt-ad-1513202928332-2" data-oau-code="/1024786/naftemporiki.gr/article_end" data-lazyloaded-by-ocm="" data-google-query-id="CJ6pr7m7x5QDFVh89ggdx0sSQw"></div>
</div>
</div>
</div>
</div>
</div>
</article>
]]></content:encoded>
					
		
		
		<post-id xmlns="com-wordpress:feed-additions:1">257560</post-id>	</item>
		<item>
		<title>Ἡ Πτῶσις ἐκ Κενοῦ</title>
		<link>https://artpointview.gr/2026/05/15/i-ptosis-ek-kenou/</link>
		
		<dc:creator><![CDATA[bot]]></dc:creator>
		<pubDate>Fri, 15 May 2026 09:17:14 +0000</pubDate>
				<category><![CDATA[Τριτη Ματια]]></category>
		<guid isPermaLink="false">https://artpointview.gr/?p=257526</guid>

					<description><![CDATA[Ἡ Πτῶσις ἐκ Κενοῦ Δοκίμιον γιὰ τὴν αὐτοκτονίαν νέων στὴν Ἑλλάδα &#38; γιὰ τὴν κοινωνίαν ποὺ δὲν ἄκουσε ________________ «Μαμά καὶ μπαμπά, δὲν θέλω πιὰ νὰ ζῶ. Αὐτὸς ὁ κόσμος δὲν εἶναι πιὰ γιὰ μένα» Ψυχὴν θεραπεύειν τέχνη τεχνῶν καὶ ἐπιστήμη ἐπιστημῶν Γρηγόριος ὁ Θεολόγος, Λόγος ΜΓ&#8217; ́ Ι. Τὸ γράμμα Ὑπάρχουν κείμενα τὰ ὁποῖα δὲν μπορεῖς νὰ διαβάσῃς μὲ ἀκαδημαϊκὴν &#38; γονεϊκὴ ψυχραιμίαν. Τὸ τελευταῖο γράμμα μιᾶς μαθήτριας τὸ ἔπρεπε νὰ σφύζῃ ἀπὸ ζωή, ἀπὸ ὄνειρα, ἀπὸ τὴν ἀνεμελιὰ ποὺ εἶναι δικαίωμα τῆς ἐφηβείας, εἶναι ἕνα τέτοιο κείμενο. Δὲν εἶναι παθολογικὴ ἔκθεσις. Εἶναι ψῆφος. Ψῆφος ἐναντίον ἑνὸς κόσμου ὁ]]></description>
										<content:encoded><![CDATA[<p style="text-align: center;"><strong>Ἡ Πτῶσις ἐκ Κενοῦ</strong></p>
<p style="text-align: center;"><strong>Δοκίμιον γιὰ τὴν αὐτοκτονίαν νέων στὴν Ἑλλάδα</strong><br />
<strong>&amp; γιὰ τὴν κοινωνίαν ποὺ δὲν ἄκουσε</strong><br />
________________</p>
<p style="text-align: center;"><em>«Μαμά καὶ μπαμπά, δὲν θέλω πιὰ νὰ ζῶ. Αὐτὸς ὁ κόσμος δὲν εἶναι πιὰ γιὰ μένα»</em></p>
<p><em>Ψυχὴν θεραπεύειν τέχνη τεχνῶν καὶ ἐπιστήμη ἐπιστημῶν Γρηγόριος ὁ Θεολόγος, Λόγος ΜΓ&#8217; ́</em></p>
<p>Ι<strong>. Τὸ γράμμα</strong><br />
Ὑπάρχουν κείμενα τὰ ὁποῖα δὲν μπορεῖς νὰ διαβάσῃς μὲ ἀκαδημαϊκὴν &amp; γονεϊκὴ ψυχραιμίαν. Τὸ τελευταῖο γράμμα μιᾶς μαθήτριας τὸ ἔπρεπε νὰ σφύζῃ ἀπὸ ζωή, ἀπὸ ὄνειρα, ἀπὸ τὴν ἀνεμελιὰ ποὺ εἶναι δικαίωμα τῆς ἐφηβείας, εἶναι ἕνα τέτοιο κείμενο. Δὲν εἶναι παθολογικὴ ἔκθεσις. Εἶναι ψῆφος.<br />
<strong>Ψῆφος ἐναντίον ἑνὸς κόσμου ὁ ὁποῖος ἀπέτυχε νὰ τῆς δείξῃ ὅτι ὑπάρχει λόγος νὰ παραμείνῃ.</strong></p>
<p>Τρία χρόνια κατάθλιψης. Τρία χρόνια κατὰ τὰ ὁποῖα ἡ παιδεία τὴν ὁποῖα ἐλάμβανε δὲν εἶχε<br />
χρόνον νὰ ῥωτήσῃ «<strong>πῶς εἶσαι»</strong>. Εἶχε ὅμως χρόνον νὰ τὴν ἐξετάζῃ, νὰ τὴν κατατάσσῃ, νὰ τῆς ὑπενθυμίζῃ τακτικὰ ποῦ βρίσκεται στὴν κλίμακα τῶν ἐπαρκῶν &amp; τῶν ἀνεπαρκῶν. Ἐκεῖ ποὺ θα ἔπρεπε νὰ ὑπάρχει ἕνας κόσμος ποὺ κρατᾷ, ὑπῆρξε ἕνας κόσμος ὁ ὁποῖος μετροῦσε. Κατέγραφε βαθμούς, ἀπουσίες, ἐπιδόσεις· ἀλλὰ δὲν κατέγραφε πάντοτε τὴ σιωπὴ τοῦ παιδιοῦ ποὺ βυθιζόταν καθὼς ἡ σχολικὴ πραγματικότητα τὴν ἀπομόνωνε (σύμφωνα μὲ τοὺς τελευταίους ἰσχυρισμοὺς περὶ bulling). Τρία χρόνια κατὰ τὰ ὁποῖα ἡ κοινωνία διαμέσου τῶν γονέων, τοῦ σχολείου, τοῦ θεσμοῦ, δὲν κατέβαλε τὴν μόνην ἀναγκαίαν προσπάθειαν&#8230;<strong> νὰ δεῖ &amp; νὰ ἀκούσῃ 1</strong></p>
<p><strong>ΙΙ. Ἡ Σκαλέτα τοῦ DSM &amp; ἡ ἀπουσία προσώπου</strong></p>
<p>Ἐὰν ἡ οἰκογένεια εἶχε ἀναζητήσει βοήθειαν -κάποιοι γονεῖς τὸ πρᾶττουν- τί θὰ εὕρισκαν; Κατὰ πᾶσαν πιθανότητα ἕναν κλινικὸν εἰδικὸ ὁ ὁποῖος θὰ ἐκτιμοῦσε τὴν «βαρύτητα τῆς καταθλιπτικῆς συμπτωματολογίας», θὰ συμπλήρωνε κλίμακες, θὰ χορηγοῦσε ἴσως φαρμακευτικὴν ἀγωγήν &amp; θὰ ἐπανεξέταζε μετὰ ἀπὸ ἕναν μῆνα &amp; θὰ συνιστοῦσε ἑβδομαδιαῖες θεραπευτικὲς συναντήσεις ὡς ῥυθμιστικὲς πρακτικές τοῦ ψυχισμοῦ.</p>
<p>Δὲν εἶναι λοιδορῶ τὴν ἐπιστημονικὴ μέθοδο· πολλὰ παιδιά, ἔφηβοι σώζονται χάρη σὲ αὐτὴν. Ὅμως, τὸ ἐρώτημα παραμένει..<strong> ἀρκεῖ;</strong> Διότι ὑπάρχει κίνδυνος οἱ θεραπευτικὲς συναντήσεις νὰ μετατραποῦν σὲ τεχνικὲς ῥυθμίσεις συμπτωμάτων, ἐνῶ θὰ ἔπρεπε νὰ λειτουργοῦν ὡς καταθέσεις ψυχῆς. Μία διαδικασία <strong>ἐπιστημονικῶς ἄρτια</strong> ἀλλὰ <strong>ἀνθρωπολογικῶς κενή.</strong><strong>2</strong></p>
<p>Ἡ «Σκαλέτα τοῦ DSM», ἡ κλίμαξ κριτηρίων διαγνώσεως, εἶναι ἐπιστημολογικῶς χρήσιμος<br />
κατάλογος βλαβῶν. Ἀλλὰ ἡ κατάθλιψις αὐτῆς τῆς μαθήτριας δὲν ἦταν κυρίως νευροβιολογικὴ βλάβη. Ἦταν ὀντολογικὴ ἀπόγνωσις. Ἡ αἴσθησις ὅτι ὁ κόσμος δὲν ἔχει χῶρον γι&#8217; αὐτήν, ὅτι τὸ μέλλον εἶναι ἤδη γεγραμμένον, εἶναι μικρὸν &amp; ἀνήδονον. Ἡ φαρμακολογία δὲν θεραπεύει ἀπόγνωσιν. Θεραπεύεται ἀπόγνωσις μὲ <strong>παρουσίαν</strong>, μὲ κάποιον ποὺ ἀκούει τὴν χαοτικὴν ἀφήγησιν &amp; δὲν τρέπεται εἰς φυγήν.<strong>3</strong></p>
<p>Ὁ Γρηγόριος ὁ Θεολόγος ἔλεγε ὅτι ἡ θεραπεία τῆς ψυχῆς εἶναι «τέχνη τεχνῶν καὶ ἐπιστήμη<br />
ἐπιστημῶν».<strong>4</strong> Ἡ τέχνη αὐτὴ δὲν εἶναι ἐντελῶς διδακτή· ἀπαιτεῖ αὐτὸ τὸ ὁποῖο ὁ Winnicott<br />
ὀνομάζει <strong>holding</strong> τὴν ἱκανότητα νὰ «κρατήσῃς» τὸν ἄλλον χωρὶς νὰ τὸν πλακώσῃς, νὰ εἶσαι παρὼν χωρὶς νὰ λύσῃς, νὰ ἀνεχθῇς τὴν ἀγωνίαν χωρὶς νὰ τὴν διαχειριστῇς πρόωρα.<strong>5</strong></p>
<p>Κανεὶς δὲν τὸ ἔκανε. Κανεὶς δὲν ἐκπαιδεύθη νὰ τὸ κάνῃ.</p>
<p><strong>ΙΙΙ. Τὸ σύστημα ὡς Γοργόνειον. Ὁ Durkheim &amp; ἡ anomie</strong></p>
<p><em>Πολλὰ τὰ δεινὰ κοὐδὲν ἀνθρώπου δεινότερον πέλει Σοφοκλῆς, Ἀντιγόνη 332</em></p>
<p>Ὁ Émile Durkheim, τὸ 1897, ἔδειξε ὅτι ἡ αὐτοκτονία δὲν εἶναι ἀτομικὴ πράξις, εἶναι κοινωνικὸν γεγονός.<strong>6</strong>Ἡ ἀνομικὴ αὐτοκτονία <strong>(suicide anomique)</strong> συμβαίνει ὅταν τὸ κοινωνικὸν κανονιστικὸν πλαίσιον κατέρρευσεν, ὅταν ἡ κοινωνία ἀδυνατεῖ νὰ παράσχῃ νόημα, κατεύθυνσιν, ἀνήκειν. Αὐτὸ εἶναι ἡ Ἑλλάδα τοῦ σήμερα: μία κοινωνία ἡ ὁποῖα μεταφέρει τὸ ἄγχος τῆς ἰδίας της ἀποτυχίας στοὺς ἐφήβους διαμέσου τῶν Πανελλαδικῶν &#8230;ὡσὰν ἡ ἱκανότης νὰ ἀπαντήσῃς σωστὰ σὲ ἐρωτήσεις πολλαπλῆς ἐπιλογῆς νὰ εἶναι τὸ μέτρον τοῦ ἀξίου βίου.</p>
<p>Ἡ μαθήτρια δὲν ἀπέτυχε. <strong>Ἀπέτυχε τὸ σύστημα νὰ τῆς δώσῃ λόγον νὰ ἐπιτύχῃ.</strong> Ἔγραψε «Τὸ ξέρω ὅτι δὲν θὰ πάω καλά.» Αὐτὴ ἡ πρότασις δὲν εἶναι ἀξιολόγησις ἱκανότητας, εἶναι ἐσωτερικευμένη ἀπόφασις τοῦ συστήματος. Ὁ Byung-Chul Han ἔδειξε ὅτι ἡ <strong>κοινωνία τοῦ achievement</strong> δὲν καταπιέζει ἐξωτερικῶς <em>ἐκπαιδεύει τὸν ἄνθρωπον νὰ καταπιέζῃ ὁ ἴδιος τὸν ἑαυτόν του<strong>.</strong>7</em></p>
<p><strong>ΙV. Τὸ κενὸν &amp; ἡ πτῶσις. Ψυχαναλυτικὲς διαστάσεις</strong></p>
<p>Ὁ Freud εἶχε δείξει ὅτι ἡ μελαγχολία εἶναι πένθος γιὰ κάτι ποὺ δὲν μπορεῖ νὰ ὁριστεῖ.<strong>10</strong> Ὁ ἔφηβος δὲν πενθεῖ κάτι τὸ ὁποῖο εἶχε &amp; ἔχασε. Πενθεῖ κάτι ποὺ ποτὲ δὲν τοῦ δόθηκε, τὴν δυνατότητα νὰ ὀνειρευθεῖ ποιὸς μπορεῖ νὰ εἶναι, τὸ ἀνεπτυγμένο ὁμιλοῦν ἐγώ, τὸ ὅραμα πρὶν γαλουχηθεῖ. Αὐτὴ ἡ <strong>«ἄδηλος ἀπώλεια»</strong> εἶναι ἡ πιὸ θανάσιμη.</p>
<p>Ὁ Lacan εἶχε πῇ ὅτι τὸ ὑποκείμενον σχηματίζεται διὰ τῆς σχέσεως μὲ τὸν Ἄλλον.<strong>11</strong> Ὅταν τὸ Ἄλλο (γονεύς, δάσκαλος, ψυχολόγος, κοινωνία) δὲν ἀνταποκρίνεται, τὸ ὑποκείμενον εἰσέρχεται σὲ ψυχικὸν ἀδιέξοδον. Ἡ αὐτοκτονία <strong>εἶναι τότε ἐπιστολὴ πρὸς τὸν Ἄλλον ποὺ δὲν ἄκουε</strong>, εἶναι ὁ τελευταῖος λόγος πρὸς αὐτοὺς ποὺ ἀρνήθηκαν τὴν ἀκρόαση. Τὸ γράμμα πρὸς «μαμὰ καὶ μπαμπά» εἶναι αὐτὸ ἀκριβῶς: ἡ ὕστατη ἐπικοινωνία μὲ τοὺς Ἄλλους οἱ ὁποῖοι δὲν κατάλαβαν ὅτι εἶχαν χαθεῖ ἀπὸ τὸν ὁρίζοντα της.</p>
<p>Ἡ πτῶσις ἀπὸ τὸ κενὸν δὲν εἶναι μόνον σωματικὴ πράξη. Ψυχαναλυτικῶς, εἶναι ἡ ἐξωτερίκευσις τοῦ ἐσωτερικοῦ κενοῦ, τοῦ κενοῦ ποὺ ἡ κοινωνία δὲν γέμισε. Ἡ Elaine Scarry ἔδειξε ὅτι ὁ πόνος κατέχει τὸ ἀδύνατον νὰ ἐκφρασθῇ.<strong>12</strong> Ὁ θρυμματισμένος κόσμος τοῦ ἐφήβου ποὺ πέφτει εἶναι κυριολεξία τοῦ κόσμου ποὺ ἤδη τεμαχίσθη μέσα του. Ἡ τεχνικὴ Kintsugi<strong>13</strong> ἀνασυνθέτει τὰ θρυμματισμένα κομμάτια, ἀλλὰ ὄχι κομμάτια σωματικά.</p>
<p><strong>V. Ἡ ἀφηγηματικὴ ἰατρικὴ ὡς ἠθικὸν αἴτημα</strong></p>
<p>Ἐὰν ἡ ἀφηγηματικὴ ἰατρικὴ εἶχε λειτουργήσει -ἐὰν κάποιος εἶχε ἀναπτύξει τὴν «narrative<br />
competence» ποὺ ἀπαιτεῖ ἡ Charon<strong>14 </strong>&#8211; ὁ λόγος αὐτῆς τῆς μαθήτριας δὲν θὰ εἶχε μείνει μόνος. Κάποιος θὰ εἶχε ἀναγνώσει τὴν χαοτικὴν ἀφήγησιν τοῦ Frank<strong>15</strong> (τὸν λόγον ποὺ θρυμματίζεται πρὶν βγεῖ) &amp; θὰ εἶχε παραμείνει. Ὄχι νὰ λύσῃ. Νὰ <strong>παραμείνῃ.</strong></p>
<p>Αὐτὸ εἶναι τὸ ἠθικὸν αἴτημα. Ὄχι περισσότερα πρωτόκολλα. Ὄχι ἐντατικὴ κλίμακα Beck γιὰ<br />
κατάθλιψη. Ὄχι DSM-5 χορηγηθέντα σὲ παιδιὰ τὰ ὁποῖα ζητοῦν παρουσίαν &amp; λαμβάνουν<br />
κατηγορίαν. Ἡ ἀφηγηματικὴ ἰατρικὴ ὑπαγορεύει: πρῶτα ἄκουσε τί εἶναι αὐτὸ ποὺ πονάει, πρὶν ὀνομάσῃς τί εἶναι αὐτὸ ποὺ λείπει. Ἡ Καβασίλεια «κοινωνία», ἡ μετοχὴ στὴν ζωὴν τοῦ ἄλλου,16 δὲν εἶναι θεολογικὴ ποίησις. Εἶναι κλινικὴ πράξη.</p>
<p>Ὁ Χρυσόστομος ἔγραψε ὅτι ἡ ψυχὴ τοῦ παιδιοῦ εἶναι «ὡς πόλις ἄρτι κτιζομένη».<strong>17</strong> Μία πόλις ὑπὸ κατασκευὴν χρειάζεται τείχη, χρειάζεται δηλαδὴ διάκρισιν. Τὶ εἶναι ἐντὸς &amp; τί εἶναι ἐκτός, τί θρέφει &amp; τί ἀπειλεῖ. Αὐτὴ τὴν διάκρισιν <strong>ὀφείλει νὰ ἐκπαιδεύσῃ ἡ κοινωνία</strong> ὄχι νὰ τὴν καταργήσῃ χωρὶς νὰ τὴν ἔχῃ ποτὲ δώσει.</p>
<p><strong>VΙ. Οἱ Μεσολογγίτισσες τοῦ σήμερα </strong></p>
<p><em>Φιλοκαλοῦμεν γὰρ μετ&#8217; εὐτελείας καὶ φιλοσοφοῦμεν ἄνευ μαλακίας.</em><br />
<em>Θουκυδίδης, Ἐπιτάφιος Περικλέους, ΙΙ.40.1</em></p>
<p>Ὑπάρχει ἕνα ἐρώτημα ποὺ φλέγει. Οἱ γυναῖκες τοῦ Μεσολογγίου τὸ 1826 αὐτοθυσιάστηκαν γιὰ ἕνα ἰδεῶδες, τὴν Ἐλευθερίαν τὴν ὁποῖα γνώριζαν, τὴν εἶχαν ἀγαπήσει, εἶχαν γαλουχηθεῖ. Οἱ σύγχρονες «Μεσολογγίτισσες» -τὰ κορίτσια ποὺ πέφτουν ἀπὸ τὰ μπαλκόνια τῶν πολυκατοικιῶν- αὐτοχειριάζονται γιὰ ἕνα ἰδεῶδες<strong> τὸ ὁποῖο διαισθάνονται ἀλλὰ δὲν ἔχουν διδαχθεῖ.</strong></p>
<p>Γιὰ τὴν ἐλευθερίαν τοῦ πνεύματος ποὺ δὲν ὑπάρχει. Γιὰ τὸ ὑπαρξιακὸν ὀξυγόνον ποὺ δὲν ἐπαρκεῖ. Γιὰ τὸ σβησμένο ὅραμα πρὶν γαλουχηθεῖ.<strong>18</strong></p>
<p>Ἡ διαφορὰ εἶναι κολοσσιαία &amp; τραγική. Οἱ Μεσολογγίτισσες μετεῖχαν σὲ μιὰ κοινωνίαν ποὺ τὶς ἀγαποῦσε ἀρκετὰ ὥστε νὰ τὶς ἐκπαιδεύσῃ στὸ τί ἀξίζει νὰ πεθάνῃς γι&#8217; αὐτό. Οἱ ἔφηβοι τοῦ σήμερα ἔχουν μίαν κοινωνίαν ποὺ δὲν τοὺς ἔχει ἐκπαιδεύσει στὸ τί ἀξίζει νὰ ζεῖς γι&#8217; αὐτό. Δὲν εἶναι ἡ ἴδια αὐτοθυσία, εἶναι τὸ ἀντίθετόν της <strong>κατάρρευση χωρὶς ἀντίστοιχον μεγαλεῖον,</strong> θάνατος χωρὶς νόημα ποὺ ἡ κοινωνία τοῦ εἶχε δώσει.<strong>19</strong></p>
<p>Ὁ Durkheim θὰ τὸ ἔλεγε ἀπερίφραστα, αὐτὴ εἶναι ἡ ἀνομία στὴν πλήρη της ἔκφρασιν. Ἡ κοινωνία ἔχει χάσει τὴν ἱκανότητα νὰ παρέχῃ νόημα. Ὁ Ba&#8217;al<strong>20</strong> ποὺ ζητοῦσε τὰ πρωτότοκα, ὁ ἀρχαϊκὸς Μινώταυρος<strong>21</strong> ποὺ κατέτρωγε τὰ νέα σώματα οἱ εἰκόνες αὐτὲς δὲν εἶναι ὑπερβολή. Εἶναι ἡ ἀρχαία κατανόησις ὅτι κάθε κοινωνία θυσιάζει τοὺς νέους στοὺς δικούς της θεοὺς σήμερα. Στὴν ἀγορὰ ἐργασίας, στὸν ἐκπαιδευτικὸν ἀνταγωνισμόν, στὴν ψευδαίσθησιν τῆς ἀξιοκρατίας νὰ πληρώνει &amp; νὰ πληρώνεται τελικῶς μὲ αἷμα.<strong>22</strong></p>
<p><strong>VΙΙ. Πρὸς μίαν πολιτικὴν τῆς ἀκρόασης</strong></p>
<p>Τί ζητεῖται; Ὄχι περισσότερες γραμμὲς βοηθείας. Ὄχι awareness campaigns μὲ πορτοκαλὶ ρίμπον. Ζητεῖται μεταβολὴ ἐπιστημολογική: ἡ κοινωνία νὰ μάθῃ ὅτι ἡ ἀκρόασις εἶναι πρόληψις &amp; ὅτι ἡ ἀφηγηματικὴ ἰατρικὴ δὲν εἶναι πολυτέλεια τῶν πανεπιστημιακῶν κλινικῶν ἀλλὰ ἀναγκαία ἱκανότης κάθε γονέως, κάθε ἐκπαιδευτικοῦ, κάθε ψυχολόγου.<strong>23</strong></p>
<p>Ὁ Πλάτων εἶχε πῇ ὅτι ἡ πολιτεία ποὺ θεραπεύει συνεχῶς τὰ συμπτώματα χωρὶς νὰ ἐξαλείφῃ τὴν αἰτίαν εἶναι πολιτεία ἄρρωστη ποὺ ἀρνεῖται νὰ ἀλλάξῃ τρόπον ζωῆς.<strong>2</strong><strong>4</strong> Ἡ Ἑλλάδα τοῦ σήμερα μὲ τοὺς εἰδικοὺς οἱ ὁποῖοι χορηγοῦν SSRI &amp; κλίμακες, μὲ τοὺς γονεῖς ποὺ ἀγαποῦν ἀλλὰ δὲν ἀκοῦνε, μὲ τὸ σχολεῖον ποὺ μετράει &amp; δὲν καλλιεργεῖ, εἶναι αὐτὴ ἡ πολιτεία. Ἡ Λερναία Ὕδρα τοῦ κοινωνικοῦ ἄγχους ἀναπτύσσει νέαν κεφαλὴν κάθε φορὰ ποὺ κόβεις τὴν παλαιάν, γιατὶ δὲν ἀγγίζεις τὴν ῥίζαν.</p>
<p>Ἡ ῥίζα εἶναι ἁπλή τρομακτική: <strong>αὐτὸ τὸ κορίτσι εἶχε ἀνάγκη ἀπὸ κάποιον νὰ ρωτήσῃ «τί ζεῖς;» καὶ νὰ περιμένῃ τὴν ἀπάντησιν.</strong> Ὄχι νὰ σφραγίσῃ τὴν ἀπάντησιν σὲ διαγνωστικὸν κωδικὸν ICD-10. Ὄχι νὰ προγραμματίσῃ ἐπίσκεψιν μετὰ ἕναν μῆνα. Νὰ παραμείνῃ — στὴν ἀνοικτὴν ἐρώτησιν, στὴν χαοτικὴν ἀφήγησιν, στὸ «αὐτὸς ὁ κόσμος δὲν εἶναι πιὰ γιὰ μένα» — ἀρκετὰ ὥστε ἡ ἴδια νὰ αἰσθανθῇ ὅτι κάποιος εἶναι ἐκεῖ.<strong>25</strong></p>
<p>&nbsp;</p>
<p><strong>VΙΙΙ. Μαρτυρολόγιον, Memoria Aeterna τὰ ὀνόματα</strong></p>
<p><em>Μνήμη αἰωνία· μνήμη αἰωνία· αἰωνία αὐτῶν ἡ μνήμη Λειτουργικὴ ἀναφώνησις</em><br />
<em>Εἰς μνημόσυνον αἰώνιον ἔσται δίκαιος Ψαλμός 111:6</em></p>
<p>Τὰ στατιστικὰ εἶναι τρόπος νὰ μὴν θυμᾶσαι ὀνόματα. Ἐδῶ ἀρνούμαστε αὐτὴν τὴν ἀνωνυμίαν.</p>
<p><strong>Μυρτώ.</strong> Ἕνα ὄνομα ἀρχαῖον, τῆς μυρσίνης, τοῦ στεφάνου τῶν νικητῶν. Ἔφυγε σὲ ἡλικία ποὺ ὁ κόσμος ἔπρεπε νὰ ἀρχίζῃ. Ἡ κοινωνία θρήνησε γιὰ λίγες ἡμέρες, ἕνας κύκλος εἰδήσεων &amp; συνεχίστηκε ἀμετάβλητη.</p>
<p><strong>Ἡ 17χρονη τοῦ Ἰσθμοῦ</strong>. Βρέθηκε στὸ νερό. Μάθαμε τὶ εἶχε ὀνειρευθεῖ; Τὶ εἶχε φοβηθεῖ. Δὲν<br />
ῥώτησε κανεὶς ἐγκαίρως. Πάλι.</p>
<p><strong>Νικήτας.</strong> Ὄνομα νίκης, εἰρωνεία ἀνυπόφορη. Ποιὰ ἀθωότητα ἔχασε ἡ χώρα μαζί του; Κανεὶς δὲν κατέγραψε τί θὰ μποροῦσε νὰ γίνῃ, νὰ ἀποφευχθεῖ, μόνον τί ἔγινε.</p>
<p><strong>Καὶ τώρα, ἄλλες δύο. Πάλι 17 χρονῶν.</strong> Ἴδια ἡλικία, ἴδια ἀπόγνωσις, ἴδια σιωπὴ τοῦ συστήματος ποὺ ἀκολουθεῖ. Ὁ ἀριθμὸς αὐξάνεται. Τὸ ἐκκλησίασμα θρηνεῖ. Οἱ θεσμοὶ συνεδριάζουν. Καμμία ἀλλαγὴ στὸ βαθειὰ σαπισμένο &amp; γηρασμένο σύστημα. Αὐτὴ εἶναι ἡ ἐκατόμβη. Ὄχι θυσία γιὰ κάποιο ἰδεῶδες, θυσία στὸ κενόν. Στὴν anomie τοῦ Durkheim,26 στὴν ἀπουσίαν κοινωνίας κατὰ Καβάσιλαν,27 στὸ «ἦθος» ποὺ ὁ Ἡράκλειτος εἶπε ὅτι εἶναι ὁ δαίμων τοῦ ἀνθρώπου28 &amp; ποὺ ἡ κοινωνία μας συνθλίβει πρὶν ἀνθίσῃ.</p>
<p>Ἡ Πόλις ἐάλω. Ὄχι ἀπὸ ἐχθρόν. Ἀπὸ ἀδιαφορίαν.</p>
<p>&nbsp;</p>
<p><strong>ΙΧ. Ἡ Atwood &amp; ἡ δυστοπία ὡς καθρέφτης</strong></p>
<p><em>Nolite te bastardes carborundorum. Margaret Atwood, The Handmaid&#8217;s Tale (1985)</em></p>
<p>Ἡ Margaret Atwood ἔγραψε τὸ The Handmaid&#8217;s Tale &amp; εἶπε, ἐπανειλημμένως, ὅτι δὲν ἐπινόησε τίποτε.<strong>29</strong> Τὸ Gilead δὲν εἶναι φαντασία, εἶναι ἀρχεῖον εἶναι μνήμη. Μία κοινωνία ὅπου τὰ σώματα ὑπάγονται σὲ λειτουργίαν χωρὶς νὰ ἀναγνωρίζωνται ὡς πρόσωπα. Ὅπου ἡ νεολαία δὲν ἔχει ὄνομα, ἔχει κατηγορίαν.</p>
<p>Τὸ <em>The Testaments,</em> ἔρχεται τριάντα τέσσερα χρόνια ἀργότερα30 &amp; εἶναι ἴσως πιὸ ἐπίκαιρο ἀπὸ τὸ πρῶτο. Ἡ Atwood δείχνει μὲ σχεδὸν βιβλικὴ διαύγεια ὅτι κάθε ὁλοκληρωτικὸ σύστημα φέρει ἐντός του τὸ σπέρμα τῆς αὐτοκαταστροφῆς του. Ἡ ὕβρις ποὺ ἐπιδιώκει νὰ ἐλέγξει τὰ σώματα, τὴν μνήμη, τὴ γλώσσα, ἀναπόφευκτα διαβρώνεται ἀπὸ τὶς ἴδιες τὶς ἐσωτερικὲς της ἀντιφάσεις. Ὅ,τι διεκδικεῖ νὰ εἶναι αἰώνιο, ἀποδεικνύεται τελικὰ εὔθραυστο. Τὰ <strong>ὁλοκληρωτικὰ συστήματα</strong> φέρουν μέσα τους τὴν σπορὰν τῆς καταστροφῆς τους.<strong>31</strong> Αὐτὸ εἶναι τὸ μόνο παρήγορον &amp; εἶναι παρηγορία πικρή, διότι ἔρχεται πάντοτε ἀφοῦ ἔχουν ἤδη χαθεῖ τὰ παιδιά.</p>
<p>Ὅταν ἡ δυστοπία τῆς Atwood φαίνεται πιὸ ἑλκυστικὴ ἀπὸ τὴν ἑλληνικὴν πραγματικότητα, αὐτὸ δὲν εἶναι λογοτεχνικὴ ὑπερβολή, εἶναι διαγνωστικὸν σημεῖον. Τουλάχιστον στὴν Gilead ξέρεις ποιός εἶναι ὁ ἐχθρός. Στὴν Ἑλλάδα τοῦ 2026, ὁ ἐχθρὸς εἶναι ἀόρατος. Εἶναι ἡ κανονικότης, ἡ εὐταξία, ἡ βαθμολογία. Δὲν φοράει ἐρυθρὴν κάπαν. Φοράει γραβάτα, κρατᾷ Κλίμακα Αξιολόγησης.</p>
<p>&nbsp;</p>
<p style="text-align: center;"><strong><em>Μυρτώ. Νικήτας. Τὰ ἀνώνυμα κορίτσια.</em></strong></p>
<p style="text-align: left;"><em>Αὐτὸς ὁ Κόσμος ἦταν γι ́αὐτούς. Αὐτὸς ὁ Κόσμος δὲν ἦταν γι ́αὐτούς.</em></p>
<p style="text-align: left;"><em>Δὲν τὸ γνώρισαν ποτέ, Τὸν γνώρισαν,</em><br />
<em>ἐπειδὴ κανεὶς δὲν κάθισε νὰ τοὺς τὸ εἰπῇ. ἐπειδὴ τὸ σύστημα ἀλλοίωσε τὸ νόημα του.</em></p>
<p>&#8212;&#8212;&#8212;&#8212;&#8212;&#8212;&#8212;&#8212;&#8212;&#8212;&#8212;&#8212;&#8212;&#8212;&#8212;&#8212;&#8212;&#8211;</p>
<p style="text-align: center;"><em>Γράφτηκε μὲ ἀποστασιοποιημένη θλῖψιν</em><br />
<em>γιὰ κάθε παιδὶ ποὺ “ἔγραψε γράμμα”</em><br />
<em>τὸ ὁποῖο κανεὶς δὲν “διάβασε ἐγκαίρως”,</em><br />
<em>.<strong>.. γιὰ ὅσους ἀκόμη δὲν τὸ ἔχουν γράψει.</strong></em></p>
<p>&nbsp;</p>
<p>ΘΑ.</p>
<p>&nbsp;</p>
<p><strong>1</strong></p>
<p><em> Ἱπποκράτης, Περὶ ἱερῆς νόσου, κεφ. 1: «Ἡ ἱερὴ νοῦσος καλεομένη οὐδέν τί μοι δοκέει τῶν ἄλλων θειοτέρη εἶναι νούσων οὐδὲ ἱερωτέρη, ἀλλὰ φύσιν μὲν ἔχει ἣν καὶ τὰ λοιπὰ νοσήματα.» Ἡ ἀπο-μυθολόγησις τῆς νόσου ἀπὸ τὸν Ἱπποκράτη δὲν εἶναι ἄρνησις τοῦ πνευματικοῦ, εἶναι ἀνακατανομὴ τῆς εὐθύνης: ἡ κοινωνία,</em><br />
<em>ὄχι οἱ θεοί, εἶναι ὑπεύθυνη γιὰ τὴν ψυχικὴν ὑγείαν τῶν πολιτῶν.</em></p>
<p><strong><em>2</em></strong><br />
<em>Charon, R. Narrative Medicine: Honoring the Stories of Illness (2006), κεφ. 2. Ἡ Charon ὁρίζει τὴν «narrative competence» ὡς τὴν ἱκανότητα «νὰ ἀναγνωρίζεις, νὰ ἀπορροφᾷς, νὰ ἑρμηνεύεις καὶ νὰ κινεῖσαι ἀπὸ τὶς</em></p>
<p><em>3</em><br />
<em> Frank, A.W. The Wounded Storyteller (1995), The Chaos Narrative, κεφ. 4. Ἡ χαοτικὴ ἀφήγησις εἶναι «ἡ ἀφήγησις ποὺ δὲν μπορεῖ νὰ ἀφηγηθῇ». Ὁ λόγος ὁ ὁποῖος θρυμματίζεται πρὶν βγῇ. Αὐτὸ εἶναι ποὺ ἔγραψε τὸ κορίτσι δὲν εἶναι θεραπευτικὴ ἱστορία, ἀλλὰ κραυγὴ chaos &amp; κανεὶς δὲν ἐκπαιδεύθη νὰ τὴν ἀναγνώσῃ ἱστορίες τοῦ ἄλλου». Ἐὰν αὐτὴ ἡ ἱκανότης εἶχε ἐφαρμοστεῖ ἀπὸ γονεῖς, ἀπὸ ἐκπαιδευτικούς, ἀπὸ ψυχολόγους, ὁ λόγος «δὲν θέλω πια νὰ ζῶ» δὲν θὰ εἶχε παραμείνει μόνος του μπροστὰ στὸ κενόν.</em></p>
<p><em>4</em><br />
<em>Γρηγόριος ὁ Θεολόγος, Λόγος ΜΓ ́ Ἐπιτάφιος εἰς Βασίλειον «Ψυχὴν θεραπεύειν τέχνη τεχνῶν καὶ ἐπιστήμη ἐπιστημῶν.» Ἡ ψυχιατρικὴ ὡς «τέχνη τεχνῶν», εἶναι ἡ ἔκφρασις ποὺ ὁ Γρηγόριος χρησιμοποιεῖ γιὰ τὴν ποιμαντικήν, ὑπαγορεύει ὅτι ἡ θεραπεία τῆς ψυχῆς δὲν εἶναι τεχνοκρατικὴ διαδικασία ἀλλὰ σχεσιακὴ τέχνη.</em><br />
<em>Τὸ DSM εἶναι τεχνικὸν ἐργαλεῖον· ἡ «τέχνη τεχνῶν» εἶναι κάτι ἄλλο.</em></p>
<p><em>5</em><br />
<em>Winnicott, D.W. The Maturational Processes and the Facilitating Environment (1965): ἡ «χωρητικὴ ἱκανότης»</em><em>(holding capacity) τῆς μητέρας ὡς πρότυπον τῆς θεραπευτικῆς σχέσεως. Ἡ κοινωνία ὀφείλει νὰ εἶναι «ἱκανὴ νὰ χωρέσῃ» τὴν ἔφηβον, νὰ μὴν τὴν πλακώσῃ μὲ ἀπαιτήσεις ἀλλὰ νὰ τῆς δώσῃ χῶρον νὰ γίνῃ. Ὅταν αὐτὸ ἀποτυγχάνῃ, ἡ ἔφηβος εὑρίσκεται κυριολεκτικῶς ἀσυγκράτητη.</em></p>
<p><em>6</em><br />
<em>Durkheim, Ε. Le Suicide: étude de sociologie (1897). Ἡ τριμερὴς τυπολογία τοῦ Durkheim: αἰτιολογική</em><em>(anomique), εἰς ἑαυτὸν στρεφόμενη (égoïste), αὐτοθυσιαστικὴ (altruiste). Ἡ αὐτοκτονία ἐφήβων στὴν Ἑλλάδαν τοῦ 2026 εἶναι πρωτίστως anomique καθὼς ὑπόκειται στὴν κατάρρευση τοῦ κοινωνικοῦ κανονιστικοῦ πλαισίου, στὴν ἀπουσίαν σκοποῦ ποὺ ἡ κοινωνία ὀφείλει νὰ παρέχῃ &amp; δὲν παρέχει.</em></p>
<p><em>7</em><br />
<em>Han, Byung-Chul. Müdigkeitsgesellschaft (2010): ἡ κοινωνία τῆς ἐπιτεύξεως (Leistungsgesellschaft) δὲν </em><em>καταπιέζει τὸν ἄνθρωπον ἐξωτερικῶς, ἀλλὰ τὸν ἐκπαιδεύει νὰ αὐτο-καταπιέζεται. Ἡ ἔφηβος ποὺ γράφει </em><em>«ξέρω ὅτι δὲν θὰ πάω καλά» ἔχει ἐνσωματώσει τὸν κριτικὸν βλέμμαν τοῦ συστήματος, ἔχει γίνει ἤδη ἡ ἴδια ἡ </em><em>κατήγορός του.</em></p>
<p><em>8</em><br />
<em>Foucault, M. Surveiller et punir (1975): ἡ σχολικὴ τάξη ὡς παράδειγμα πειθαρχικῆς ἐξουσίας, ἡ «μηχανὴ </em><em>παραγωγῆς ὑπακοῆς». Ὁ Foucault εἶχε ἤδη δείξει ὅτι τὸ ἐκπαιδευτικὸν σύστημα δὲν εἶναι οὐδέτερος </em><em>χῶρος μετάδοσης γνώσεων ἀλλὰ τεχνολογία ἐπιτήρησης &amp; κανονικοποίησης. Τὸ «Γνῶσε σου τὴν θέσιν» </em><em>εἶναι τελικῶς αὐτὸ ποὺ μαθαίνουν τὰ παιδιά.</em></p>
<p><em>9</em><br />
<em> Ἀριστοτέλης, Πολιτικά 1337a: «Ὅτι μὲν οὖν τῷ νομοθέτῃ μάλιστα πραγματευτέον περὶ τὴν τῶν νέων </em><em>παιδείαν, οὐδεὶς ἂν ἀμφισβητήσειεν.» Ἡ παιδεία ὡς δημόσιο ἀγαθόν, ὡς πολιτικὴ ἐπιλογή, δὲν ἐμπιστεύεται </em><em>στὴν ἰδιωτικὴ πρωτοβουλία. Ὅταν ἡ πολιτεία ἀπεμπολεῖ αὐτὴν τὴν εὐθύνη ἐκχωρώντας τὴν παιδείαν στὶς </em><em>ἐξετάσεις &amp; στὶς κατατάξεις, ὁ Ἀριστοτέλης θὰ τὴν ἀνεγνώριζε ὡς στοιχεῖον τυραννίας.</em></p>
<p><em>10</em><br />
<em>Freud, S. Trauer und Melancholie (1917): ἡ μελαγχολία ὡς πένθος τὸ ὁποῖο δὲν μπορεῖ νὰ ὁλοκληρωθῇ, </em><em>ἐπειδὴ τὸ ἀντικείμενον τῆς ἀπώλειας δὲν εἶναι σαφές. Ὁ ἔφηβος πενθεῖ κάτι τὸ ὁποῖο δὲν εἶχε ποτέ: τὸ </em><em>ὅραμα γιὰ τὸν ἑαυτόν του ποὺ ἡ κοινωνία δὲν τοῦ ἐπέτρεψε νὰ σχηματίσῃ. Αὐτὴ ἡ «ἄδηλος ἀπώλεια» εἶναι</em><br />
<em>ἡ πιὸ ἐπικίνδυνη.</em></p>
<p><em>11</em><br />
<em> Lacan, J. Le Séminaire XI: Les quatre concepts fondamentaux de la psychanalyse (1964): τὸ ὑποκείμενον </em><em>σχηματίζεται διὰ τῆς σχέσεως μὲ τὸν Ἄλλον (Autre). Ὅταν ὁ Ἄλλον -γονεύς, ἐκπαιδευτικός, κοινωνία- δὲν </em><em>ἀνταποκρίνεται στὴν ἐπιθυμίαν τοῦ ὑποκειμένου νὰ ἀναγνωρισθῇ, τὸ ὑποκείμενο εἰσέρχεται σὲ ψυχικὸ </em><em>ἀδιέξοδο. Ἡ αὐτοκτονία ὡς «ἐπιστολὴ πρὸς τὸν Ἄλλον ποὺ δὲν ἄκουε».</em></p>
<p><em>12</em><br />
<em>Scarry, E. The Body in Pain (1985): ὁ πόνος καταστρέφει τὴν γλῶσσαν, τὴν καθιστᾶ ἀδύνατον νὰ μεταδοθῇ.</em><br />
<em>Ἀλλὰ ἡ Scarry ἔδειξε &amp; τὸ ἀντίστροφον. Ἡ ἐπανόρθωσις τῆς γλώσσας τὸ νὰ βοηθήσῃς κάποιον νὰ ξαναβρῇ</em><br />
<em>λόγον γιὰ τὸν πόνον του, εἶναι πράξη πολιτικὴ &amp; θεραπευτικὴ ταυτοχρόνως.</em></p>
<p><em>13</em><br />
<em>https://www.britannica.com/art/kintsugi-ceramics</em></p>
<p><em>16</em><br />
<em>Νικόλαος Καβάσιλας, Ἡ ἐν Χριστῷ ζωή, λόγος Α&#8217;: «Ζωή ἐστιν ἡ κοινωνία· ἐκτὸς δὲ κοινωνίας οὐκ ἔστιν </em><em>ζῆν.» Ἡ «ζωὴ δίχως Χριστοῦ», εἶναι ζωὴ δίχως κοινωνίας, δίχως σχέσεως, δίχως ἀγάπης ποὺ βεβαιώνει τὴν </em><em>ὕπαρξιν. Ὁ ἔφηβος ποὺ γράφει «αὐτὸς ὁ κόσμος δὲν εἶναι πλέον γιὰ μένα» ζεῖ ἤδη αὐτὴν τὴν ἔξοδον ἀπὸ </em><em>τὴν κοινωνίαν, πρὶν τὴν βιολογικὴν ἔξοδον.</em><em>17</em><br />
<em>Ἰωάννης Χρυσόστομος, Περὶ κενοδοξίας καὶ ὅπως δεῖ τοὺς γονέας ἀνατρέφειν τὰ τέκνα, 22: «Ψυχὴ παιδὸς </em><em>ὥσπερ πόλις ἐστὶν ἄρτι κτιζομένη· δεῖ τοίνυν αὐτὴν τειχίζειν ἀπὸ τῆς ἀρχῆς.» Ἡ εἰκόνα τῆς ψυχῆς ὡς </em><em>πόλεως ὑπὸ κατασκευὴν εἶναι ἀπαραίτητη: ὅταν ἡ κοινωνικὴ ὑποδομὴ ἀποτυγχάνει, ὅταν δὲν ὑπάρχουν </em><em>τείχη &amp; ἡ πόλις εἶναι ἐκτεθειμένη.</em><br />
<em>18</em><br />
<em>Θουκυδίδης, Ἱστορίαι ΙΙ.40.1 (Ἐπιτάφιος Περικλέους): «Φιλοκαλοῦμεν γὰρ μετ&#8217; εὐτελείας καὶ φιλοσοφοῦμεν </em><em>ἄνευ μαλακίας.» Ἡ ἀθηναϊκὴ παιδεία ὡς ἄσκησις ἀρετῆς, ὄχι ὡς προετοιμασία γιὰ ἐξετάσεις. Ἡ ἀπόστασις </em><em>μεταξὺ τοῦ ἰδεώδους αὐτοῦ καὶ τοῦ σημερινοῦ ἑλληνικοῦ σχολείου εἶναι τὸ μέτρον τῆς παρακμῆς.</em></p>
<p><em>19</em><br />
<em>Ἡράκλειτος, DK 22 B119: «Ἦθος ἀνθρώπῳ δαίμων.» Ὁ δαίμων, τὸ βαθύτερον «εἶναι» τοῦ ἀτόμου, εἶναι αὐτὸ ποὺ συνθλίβεται ὅταν ἡ κοινωνία ἀπαιτεῖ ἀπόδοσιν &amp; ὄχι ἄνθησιν. Ἡ αὐτοκτονία τοῦ ἐφήβου εἶναι, μεταξὺ ἄλλων, ἡ σύγκρουση δαίμονος &amp; συστήματος &amp; ἡ νίκη τοῦ συστήματος ἐπὶ τοῦ δαίμονος.</em></p>
<p><em>20</em><br />
<em>. Day, John. Molech: A God of Human Sacrifice in the Old Testament. Cambridge University Press, 1989.</em><em>Ἰερεμίας 19:5 “καὶ ᾠκοδόμησαν ὑψηλὰ τῇ Βάαλ τοῦ κατακαίειν τοὺς υἱοὺς αὐτῶν ἐν πυρί, ἃ οὐκ ἐνετειλάμην οὐδὲ διενοήθην ἐν τῇ καρδίᾳ μου”.</em></p>
<p><em>21</em><br />
<em>Ὁ René Girard, στὸ Violence and the Sacred (1972), παρατήρησε ὅτι οἱ κοινωνίες συχνὰ διατηροῦν τὴ συνοχή τους μεταθέτοντας τὴ βία σὲ θύματα τὰ ὁποῖα δὲν μποροῦν νὰ ἀντισταθοῦν. Ὁ Μινώταυρος εἶναι ἡ μυθικὴ εἰκόνα αὐτοῦ τοῦ μηχανισμοῦ<strong> (The Scapegoat Mechanism).</strong> Ἡ ἀνθρώπινη κουλτούρα, ἡ θρησκεία εἶναι θεμελιωμένες πάνω σὲ συλλογικὲς αὐταπάτες κι ἕναν φόνο. Τὸ ἱερόν, ἡ θυ</em>σία εἶναι τίποτα ἄλλο παρά, ἡ <em>συγκρατημένη &amp; δομημένη βία τῆς ἴδιας τῆς κοινωνίας.</em></p>
<p><em>24</em><br />
<em>Πλάτων, Πολιτεία 425e -426b. Ὁ Πλάτων περιγράφει μιὰ κοινωνίαν ἡ ὁποῖα θεραπεύει συνεχῶς τὰ συμπτώματα χωρὶς νὰ ἐξαλείφῃ τὴν αἰτίαν &amp; παρομοιάζει τους πολίτες μὲ νοσοῦντας ποὺ ἀρνοῦνται ν&#8217; ἀλλάξουν τρόπον ζωῆς. Ἡ παιδεία ὡς πρόληψις (ὄχι τὸ DSM ὡς κατάλογος βλαβῶν) εἶναι ἡ πολιτικὴ πρότασις του.</em></p>
<p><em>29</em><br />
<em>Atwood, M. The Handmaid&#8217;s Tale (1985). Δὲν ἔγραψε τίποτε ποὺ δὲν εἶχε ἤδη συμβεῖ κάπου στὴν ἱστορία. </em><em>Ἡ δυστοπία δὲν εἶναι φαντασία, εἶναι καθρέφτης ποὺ ἡ κοινωνία ἀρνεῖται νὰ κοιτάξῃ. Ὅταν ὁ καθρέφτης </em><em>αὐτὸς φαίνεται πιὸ ἑλκυστικὸς ἀπὸ τὴν πραγματικότητα, ἡ πραγματικότης ἔχει ξεπεράσει τὴν φαντασίαν.</em></p>
<p><em>30</em><br />
<em>Atwood, M. The Testaments (2019, βραβεῖον Booker). Ἡ Atwood ἐπιστρέφει στὴν Gilead γιὰ νὰ δείξῃ ὅτι </em><em>τὰ ὁλοκληρωτικὰ συστήματα κατέχουν μίαν ἐσωτερικὴν ἀντίφασιν. Γεννοῦν τὶς ἴδιες τὶς δυνάμεις οἱ ὁποῖες </em><em>θὰ τὰ ἀ</em>ν<em>ατρέψουν. Ἡ λογοτεχνία ὡς ἀντίστασις, ἀλλὰ μόνον ἐφόσον ἡ κοινωνία δὲν ἔχει ἐξοντώσει τοὺς </em><em>ἀναγνώστες της ἀπὸ πρίν.</em></p>
<p>31</p>
<p><em>Ὁ Marx, Κarl., στὴν διδακτορικὴ του διατριβὴ The Dif erence Between the Democritean and Epicurean Philosophy of Nature τὸ 1841, βλέπει στὴν ἐπικούρεια «παρέγκλισιν» (clinamen) μία ῥωγμὴ μέσα στὸν μηχανιστικὸ ντετερμινισμό, ἕνα στοιχεῖο ἐλευθερίας τὸ ὁποῖο καθιστᾷ δυνατὴ τὴν αὐτονομία τοῦ ὑποκειμένου. Αὐτὴ ἡ καθοριστικὴ ἀπόκλιση ἀπὸ τὴν εὐθεῖα πτῶση τῶν ἀτόμων, προαναγγέλλει τὴ δυνατότητα τῆς ἐλευθερίας μέσα στὸν φαινομενικὰ ἀναπόδραστο μηχανισμό.</em></p>
<p>&nbsp;</p>
<p>&nbsp;</p>
]]></content:encoded>
					
		
		
		<post-id xmlns="com-wordpress:feed-additions:1">257526</post-id>	</item>
		<item>
		<title>Μανδαρίνοι και βραχμάνοι</title>
		<link>https://artpointview.gr/2026/05/11/mandarinoi-kai-vrachmanoi/</link>
		
		<dc:creator><![CDATA[bot]]></dc:creator>
		<pubDate>Mon, 11 May 2026 06:23:37 +0000</pubDate>
				<category><![CDATA[Τριτη Ματια]]></category>
		<guid isPermaLink="false">https://artpointview.gr/?p=257516</guid>

					<description><![CDATA[Μανδαρίνοι και βραχμάνοι Θανάσης Βασιλείου Εχει αρχίσει να δοκιμάζεται η χώρα σε πολλά. Κυρίως, στο επίπεδο διαβίωσης, στη λειτουργία των θεσμών και τις Ανεξάρτητες Αρχές, στο κράτος δικαίου, τη Δικαιοσύνη. Η τελευταία όφειλε να είναι το έσχατο καταφύγιο. Δυστυχώς, ελέγχεται. Λόγου χάρη, ο πρώην υπουργός Δικαιοσύνης, Αντώνης Ρουπακιώτης, στο πρόσφατο βιβλίο του «Ανατομία της Δικαστικής Εξουσίας &#8211; Αλήθειες και Μύθοι» (Θεμέλιο 2026) μιλάει για τη Δικαιοσύνη και την ανεξαρτησία της· υπογραμμίζει την κρίση αξιοπιστίας της και υποστηρίζει ότι αυτή η κρίση συνδέεται με κυβερνητικές παρεμβάσεις και επιλογές που επηρεάζουν τη λειτουργία της. Για να μην αδικείται κανένας, αν δοκιμάζεται η]]></description>
										<content:encoded><![CDATA[<div class="article__main">
<section class="article__top">
<h1>Μανδαρίνοι και βραχμάνοι</h1>
<div class="article__info">
<div class="default-cat-date article__cat-date"></div>
<p><strong><span class="article__author">Θανάσης Βασιλείου</span></strong></p>
</div>
<div class="article__tools"></div>
</section>
<div class="article__body">
<p title="Τίτλος">Εχει αρχίσει να δοκιμάζεται η χώρα σε πολλά. Κυρίως, στο επίπεδο διαβίωσης, στη λειτουργία των θεσμών και τις Ανεξάρτητες Αρχές, στο κράτος δικαίου, τη Δικαιοσύνη. Η τελευταία όφειλε να είναι το έσχατο καταφύγιο. Δυστυχώς, ελέγχεται. Λόγου χάρη, ο πρώην υπουργός Δικαιοσύνης, Αντώνης Ρουπακιώτης, στο πρόσφατο βιβλίο του «Ανατομία της Δικαστικής Εξουσίας &#8211; Αλήθειες και Μύθοι» (Θεμέλιο 2026) μιλάει για τη Δικαιοσύνη και την ανεξαρτησία της· υπογραμμίζει την κρίση αξιοπιστίας της και υποστηρίζει ότι αυτή η κρίση συνδέεται με κυβερνητικές παρεμβάσεις και επιλογές που επηρεάζουν τη λειτουργία της.</p>
<div id="article_inline_1" class="adv"></div>
<p title="Κείμενο (2)">Για να μην αδικείται κανένας, αν δοκιμάζεται η κυβέρνηση, το ίδιο συμβαίνει με την αντιπολίτευση. Εδώ το τοπίο είναι ρευστό, εξαιτίας της υπόθεσης των νέων κομμάτων. Για όλους, όμως, η αυτοκριτική και η λογοδοσία, είναι υπό διωγμό, όπως και η ηθική. Η τέχνη τού κυβερνάν διά των εξαπατήσεων, των συγκαλύψεων και των υποσχέσεων συνεχίζεται. Η ανικανότητα επιβραβεύεται, όπως και η απαξίωση της πολιτικής. Η κοινωνία (φορείς υγείας, παιδείας, πανεπιστημίου, επιστημονικοί φορείς), η κοινωνία των πολιτών ζητάει έλεγχο και αξιολόγηση των δεσμεύσεων. Βοά το αίτημα για πλήρη διερεύνηση των υποθέσεων μείζονος δημοσίου ενδιαφέροντος και των σκανδάλων. Και για να μην έχουμε αμφιβολία: την απάντηση δεν πρόκειται να τη δώσει το αποτέλεσμα των εκλογών, όποια στιγμή και να γίνουν.</p>
<div id="ocm-inread"></div>
<p title="Κείμενο (3)">Η κυβέρνηση σήμερα προσπαθεί να πείσει ότι ζούμε «στον καλύτερο από όλους τους δυνατούς κόσμους» και η αντιπολίτευση ότι θα πάμε εκεί, εάν φύγει η κυβέρνηση. Προφανώς, κάτι τέτοιο δεν ισχύει, ήδη, από την εποχή του Βολτέρου. Εδώ όμως δεν έχουμε να κάνουμε με την απολαυστική φιλοσοφική διαφωνία του Βολτέρου με τον Γκότφριντ Λάιμπνιτς.</p>
<p title="Κείμενο (4)">Από τη πλευρά της Δεξιάς έχουμε να κάνουμε με πολιτικές ψευτο-μανδαρίνων που συγκροτούν μια κάστα εκπαιδευμένων διαχειριστών, κληρονομικών κουμανταδόρων και ιδιοκτητών της χώρας. Από την πλευρά της Αριστεράς έχουμε να κάνουμε με τους βραχμάνους της (τη «βραχμανική Αριστερά»). Την ιδέα εισήγαγε ο Τομά Πικετί και τη χρησιμοποίησε στο βιβλίο του «Κεφάλαιο και ιδεολογία» (Πατάκης, 2021) για να δείξει ότι η Αριστερά έχει αποξενωθεί από τις λαϊκές ανησυχίες της και ότι κανοναρχείται από σχετικά χορτάτες ελίτ (ψιλο)μορφωμένων, επαγγελματιών της πολιτικής και ραφτάδων της «αριστεροσύνης» (κατά πώς τη φαντάζονται).</p>
<p title="Κείμενο (5)">Να πούμε ότι οι μανδαρίνοι στην Κίνα και οι βραχμάνοι στη Ινδία έπαιζαν καθοριστικό ρόλο στη διοίκηση των τεράστιων περιοχών και λαών τους. Εκπαιδευμένοι, με ισχυρές πνευματικές και αξιακές παραδόσεις, ευθυγραμμίζονταν πάντα με την εξουσία – αν δεν την ασκούσαν κιόλας. Αντλούσαν νομιμοποίηση από φορτία γνώσεων, την παράδοση και από την πίστη τους ότι εξέφραζαν την υπόθεση της δίκαιης διακυβέρνησης – όχι και ότι την υλοποιούσαν. Διότι φρόντιζαν, κυρίως, για την αναπαραγωγή των συμφερόντων της κάστας τους.</p>
<div id="article_inline_2" class="adv"></div>
<p title="Κείμενο (6)">Ο Βολτέρος έλεγε πως «είναι τρέλα να επιμένεις ότι όλα είναι καλά, όταν όλα πάνε κατά διαόλου». Είναι τρέλα η υπερ-αισιοδοξία των μανδαρίνων και των βραχμάνων. Ο «Καντίντ ή Η Αισιοδοξία» (1759), τελείωνε με το περίφημο: «Il faut cultiver notre jardin» («Πρέπει να καλλιεργήσουμε τον κήπο μας»). Σαν να έλεγε, σήμερα, «να καλλιεργήσουμε τη χώρα μας». Με τη σειρά του, αυτό σημαίνει δουλειά όχι για τα κόμματά μας, αλλά για όλους τους άλλους. Τίποτα δεν έρχεται περιμένοντας να γίνουν πράγματα από μόνα τους. Ερχεται με ανάληψη ευθύνης, με εργασία και προσπάθεια να βελτιώσουμε τη χώρα, «τον κήπο μας». Ειδάλλως, εμπλεκόμαστε σε μεταφυσικές ασκήσεις σωτηρίας της χώρας μέσα από τη δική μας σωτηρία.</p>
<p title="Κείμενο (7)">Και το ερώτημα: Θα συνηθίσουν οι πολίτες τις ματαιώσεις, τις συγκαλύψεις, τα ψέματα και τις τραγικές λογικές μανδαρίνων και βραχμάνων, αποδεχόμενοι ότι πορεύονται σε μια «κανονική» συνθήκη ζωής; Ή θα δουν ότι ο κόσμος τους δεν είναι ο καλύτερος δυνατός κόσμος και θα αρχίσουν να σκέφτονται –και να εργάζονται– για το πώς θα τον κάνουν, έστω, καλύτερο, αρχίζοντας «από τον κήπο τους»;</p>
<p title="Κείμενο (7)"><a href="https://www.efsyn.gr/stiles/apopseis/511848_mandarinoi-kai-brahmanoi" target="_blank" rel="noopener">EFSYN</a></p>
</div>
</div>
]]></content:encoded>
					
		
		
		<post-id xmlns="com-wordpress:feed-additions:1">257516</post-id>	</item>
		<item>
		<title>Με μαγιό στο μουσείο για να δουν τους «Λουόμενους» του Σεζάν</title>
		<link>https://artpointview.gr/2026/05/04/chchchchchchchchchme-magio-sto-mouseio-gia-na-doun-tous-louomenous-tou-sezan/</link>
		
		<dc:creator><![CDATA[bot]]></dc:creator>
		<pubDate>Mon, 04 May 2026 06:00:58 +0000</pubDate>
				<category><![CDATA[Τριτη Ματια]]></category>
		<guid isPermaLink="false">https://artpointview.gr/?p=257443</guid>

					<description><![CDATA[Με μαγιό στο μουσείο για να δουν τους «Λουόμενους» του Σεζάν Με μπικίνι, ολόσωμα μαγιό και σορτς μπάνιου επισκέφθηκαν την έκθεση του Σεζάν στο μουσείο Fondation Beyeler, κοντά στη Βασιλεία, όσοι συμμετείχαν σε μια ιδιαίτερη, μονοήμερη δράση. Την 1η Μαΐου, οι επισκέπτες που τόλμησαν να εμφανιστούν με μαγιό εξασφάλισαν δωρεάν είσοδο, αποφεύγοντας το εισιτήριο των 25 ελβετικών φράγκων (περίπου 27 ευρώ). Μάλιστα, κάποιοι λάτρεις της τέχνης φόρεσαν και σκουφάκια κολύμβησης, κυκλοφόρησαν ξυπόλητοι και απόλαυσαν τον ήλιο στον κήπο του μουσείου, εκμεταλλευόμενοι τον καλό καιρό. Ο επισκέπτης Ζουλιέν Ροντέζ εμφανίστηκε αρχικά διστακτικός, αλλά τελικά παρασύρθηκε από την ιδέα. Ο 34χρονος γραφίστας]]></description>
										<content:encoded><![CDATA[<h4 data-section-id="1sxt3y1" data-start="92" data-end="155">Με μαγιό στο μουσείο για να δουν τους «Λουόμενους» του Σεζάν</h4>
<p data-start="157" data-end="337">Με μπικίνι, ολόσωμα μαγιό και σορτς μπάνιου επισκέφθηκαν την έκθεση του Σεζάν στο μουσείο Fondation Beyeler, κοντά στη Βασιλεία, όσοι συμμετείχαν σε μια ιδιαίτερη, μονοήμερη δράση.</p>
<p data-start="339" data-end="673">Την 1η Μαΐου, οι επισκέπτες που τόλμησαν να εμφανιστούν με μαγιό εξασφάλισαν δωρεάν είσοδο, αποφεύγοντας το εισιτήριο των 25 ελβετικών φράγκων (περίπου 27 ευρώ). Μάλιστα, κάποιοι λάτρεις της τέχνης φόρεσαν και σκουφάκια κολύμβησης, κυκλοφόρησαν ξυπόλητοι και απόλαυσαν τον ήλιο στον κήπο του μουσείου, εκμεταλλευόμενοι τον καλό καιρό.<img loading="lazy" decoding="async" class="aligncenter size-full wp-image-257450" src="https://artpointview.gr/wp-content/uploads/2026/05/Στιγμιότυπο-2026-05-04-8.54.09-πμ.png" alt="" width="576" height="475" srcset="https://artpointview.gr/wp-content/uploads/2026/05/Στιγμιότυπο-2026-05-04-8.54.09-πμ.png 576w, https://artpointview.gr/wp-content/uploads/2026/05/Στιγμιότυπο-2026-05-04-8.54.09-πμ-300x247.png 300w, https://artpointview.gr/wp-content/uploads/2026/05/Στιγμιότυπο-2026-05-04-8.54.09-πμ-60x49.png 60w" sizes="auto, (max-width: 576px) 100vw, 576px" /></p>
<p data-start="675" data-end="953">Ο επισκέπτης Ζουλιέν Ροντέζ εμφανίστηκε αρχικά διστακτικός, αλλά τελικά παρασύρθηκε από την ιδέα. Ο 34χρονος γραφίστας δήλωσε στο AFP: «Μου φάνηκε κάπως παράλογο, αλλά τελικά μου άρεσε η ιδέα και τη βρίσκω αρκετά τολμηρή για ένα μουσείο. Σκέφτηκα, λοιπόν, να συμμετάσχω κι εγώ».</p>
<p data-start="955" data-end="1158">Η εκδήλωση, με τίτλο <strong>«Ημέρα των Λουόμενων»,</strong> σχεδιάστηκε από τον γνωστό Ιταλό καλλιτέχνη Μαουρίτσιο Κατελάν και λειτουργεί συμπληρωματικά στην τρέχουσα έκθεση έργων του Γάλλου μεταϊμπρεσιονιστή Πολ Σεζάν.</p>
<p data-start="1160" data-end="1301">Η περίφημη σειρά «Οι Λουόμενοι» απεικονίζει γυμνές ανθρώπινες μορφές μέσα στη φύση, όπου σώμα και τοπίο συνδέονται στενά και σχεδόν οργανικά.</p>
<p data-start="1303" data-end="1445"><em>Στόχος του μουσείου είναι να ανοίξει έναν διάλογο ανάμεσα στο έργο τέχνης και τον θεατή, εισάγοντας παράλληλα μια δόση χιούμορ και ελευθερίας.</em></p>
<p data-start="1447" data-end="1829">Η Άνα Λόπες, αρχιτέκτονας και καλλιτέχνις από την Πορτογαλία που ζει στη Βασιλεία, επισκέφθηκε την έκθεση φορώντας ολόσωμο μαγιό και δηλώνει ενθουσιασμένη: «Στους πίνακες του Σεζάν νιώθεις ότι εμπνεύστηκε από τη φύση και προσπάθησε να αποδώσει αυτή την οργανική σχέση ανθρώπου και περιβάλλοντος. Το να φοράς μαγιό σε φέρνει πιο κοντά σε αυτή την εμπειρία, αφού είσαι σχεδόν γυμνός».</p>
<p data-start="1831" data-end="2125">Πολλοί επισκέπτες συμφώνησαν ότι η πρωτοβουλία αυτή «σπάει» με επιτυχία τους παραδοσιακούς κανόνες του μουσείου. Οι διοργανωτές εκφράζουν την ελπίδα ότι τέτοιες δράσεις θα ενθαρρύνουν το κοινό να βγει από τη ζώνη άνεσής του και να προσεγγίσει την τέχνη με έναν πιο ελεύθερο και παιγνιώδη τρόπο.</p>
<p data-start="2127" data-end="2194">Η έκθεση του Σεζάν στη Βασιλεία θα διαρκέσει έως τις 25 Μαΐου 2026.</p>
<div class="o-article__inline-header">
<p class="title f-secondary o-article__inline-header-display">Paul Cezanne (French, 1839–1906)</p>
</div>
<div class="o-article__body o-blocks">
<h4 class="sr-only">About this artwork</h4>
<div class="o-blocks">
<p><em>Paul Cezanne set this idyllic view of a group of bathers in a frame of foliage. He rendered the ground, water, trees, and sky with patches of hatching that seem to register the energy he felt as he painted. His primary concern, however, seems to have been striking a balance between the vigour of the bodies and the restfulness of the setting through individual poses and figure groupings—some invented, some likely derived from his other works depicting this subject.</em></p>
<p><em>Over the course of his career, Cezanne frequently revisited groups of bathers in nature. Through his multiple studies of the subject, he reconceived the classical motif of nudes outdoors in a modern style.</em></p>
</div>
</div>
]]></content:encoded>
					
		
		
		<post-id xmlns="com-wordpress:feed-additions:1">257443</post-id>	</item>
		<item>
		<title>500 χρόνια μετά, οι επιστήμονες λύνουν το μυστήριο της ανθρώπινης καρδιάς που είχε παρατηρήσει ο Λεονάρντο ντα Βίντσι</title>
		<link>https://artpointview.gr/2026/04/21/500-chronia-meta-oi-epistimones-lynoun-to-mystirio-tis-anthropinis-kardias-pou-eiche-paratirisei-o-leonarnto-nta-vintsipigi-iefimerida-gr-500-chronia-meta-oi-epistimones-lynoun-to-mystirio-tis-an/</link>
		
		<dc:creator><![CDATA[bot]]></dc:creator>
		<pubDate>Tue, 21 Apr 2026 08:36:49 +0000</pubDate>
				<category><![CDATA[Τριτη Ματια]]></category>
		<category><![CDATA[καρδιά]]></category>
		<category><![CDATA[λειτουργία καρδιάς]]></category>
		<category><![CDATA[Λεονάρντο ντα Βίντσι]]></category>
		<category><![CDATA[τομή]]></category>
		<guid isPermaLink="false">https://artpointview.gr/?p=257353</guid>

					<description><![CDATA[500 χρόνια μετά, οι επιστήμονες λύνουν το μυστήριο της ανθρώπινης καρδιάς που είχε παρατηρήσει ο Λεονάρντο ντα Βίντσι Οι επιστήμονες κατάφεραν να κατανοήσουν τη λειτουργία ενός χαρακτηριστικού της καρδιάς που ο Λεονάρντο ντα Βίντσι είχε σχεδιάσει πριν από περίπου 500 χρόνια. Μπορεί το πιο γνωστό του έργο να είναι η Μόνα Λίζα, αλλά ο Λεονάρντο ντα Βίντσι ήταν ένας «πανεπιστήμονας», ένας άνθρωπος που είχε ασχοληθεί με την κατανόηση του κόσμου και του ανθρώπου σε βάθος. Είχε εμβαθύνει, μεταξύ άλλων, στην ανατομία του ανθρώπινου σώματος, με χαρακτηριστικότερο έργο τον «Άνθρωπο του Βιτρούβιου». Ο Ντα Βίντσι είχε μελετήσει ειδικότερα την ανθρώπινη καρδιά]]></description>
										<content:encoded><![CDATA[<p><strong>500 χρόνια μετά, οι επιστήμονες λύνουν το μυστήριο της ανθρώπινης καρδιάς που είχε παρατηρήσει ο Λεονάρντο ντα Βίντσι</strong></p>
<p>Οι επιστήμονες κατάφεραν να κατανοήσουν τη λειτουργία ενός χαρακτηριστικού της καρδιάς που ο Λεονάρντο ντα Βίντσι είχε σχεδιάσει πριν από περίπου 500 χρόνια.</p>
<p>Μπορεί το πιο γνωστό του έργο να είναι η Μόνα Λίζα, αλλά ο Λεονάρντο ντα Βίντσι ήταν ένας «πανεπιστήμονας», ένας άνθρωπος που είχε ασχοληθεί με την κατανόηση του κόσμου και του ανθρώπου σε βάθος. Είχε εμβαθύνει, μεταξύ άλλων, στην ανατομία του ανθρώπινου σώματος, με χαρακτηριστικότερο έργο τον «Άνθρωπο του Βιτρούβιου».</p>
<p>Ο Ντα Βίντσι είχε μελετήσει ειδικότερα την ανθρώπινη καρδιά και μάλιστα με τρόπους που μέχρι πρόσφατα συνιστούσαν για τους επιστήμονες μυστήριο.</p>
<p>&nbsp;</p>
<p><strong>Οι πτυχώσεις στις καρδιές του Λεονάρντο ντα Βίντσι</strong><br />
Για πολλά χρόνια, οι επιστήμονες δυσκολεύονταν να καταλάβουν τι ήταν ορισμένα σχέδια σαν «πτυχώσεις» που είχε προσθέσει ο Ντα Βίντσι στις γραφικές αναπαραστάσεις της ανθρώπινης καρδιάς. Τελικά, το πέτυχαν, ρίχνοντας φως σε δομές που ονομάζονται δοκίδες ή τραβέκουλες.</p>
<p><img loading="lazy" decoding="async" class="aligncenter wp-image-257355" src="https://artpointview.gr/wp-content/uploads/2026/04/Da-Vinci-kardies-19.4.26.jpg.webp" alt="" width="650" height="426" srcset="https://artpointview.gr/wp-content/uploads/2026/04/Da-Vinci-kardies-19.4.26.jpg.webp 802w, https://artpointview.gr/wp-content/uploads/2026/04/Da-Vinci-kardies-19.4.26.jpg-300x197.webp 300w, https://artpointview.gr/wp-content/uploads/2026/04/Da-Vinci-kardies-19.4.26.jpg-60x39.webp 60w" sizes="auto, (max-width: 650px) 100vw, 650px" /><br />
<strong>Οι κοιλίες της καρδιάς σε τομή (1511-1513) του Λεονάρντο ντα Βίντσι</strong><br />
Οι δοκίδες αποτελούν ένα πολύπλοκο δίκτυο μυϊκών ινών που καλύπτει το εσωτερικό της καρδιάς. Μέχρι πρόσφατα θεωρούνταν κυρίως κατάλοιπο της εμβρυϊκής ανάπτυξης, χωρίς σαφή λειτουργία στην ενήλικη ζωή. Ωστόσο, μελέτη που δημοσιεύθηκε το 2020 στο περιοδικό Nature ανέτρεψε αυτή την αντίληψη, δείχνοντας ότι οι δομές αυτές επηρεάζουν ουσιαστικά τη λειτουργία της καρδιάς και συνδέονται με τον κίνδυνο εμφάνισης καρδιαγγειακών νοσημάτων.</p>
<p>&nbsp;</p>
<p>Ο Λεονάρντο ντα Βίντσι είχε αποτυπώσει με ακρίβεια τις λεπτές, δαντελωτές αυτές δομές ύστερα από μελέτη της ανατομίας και προσεκτική παρατήρηση της ανθρώπινης καρδιάς. Είχε μάλιστα διατυπώσει την άποψη ότι λειτουργούν ως δίκτυο κυκλοφορίας του αίματος, βοηθώντας στη διατήρηση της θερμότητας και της ζωτικότητας του οργάνου.</p>
<p><strong>Ο Ντα Βίντσι είχε «δίκιο» για τις δοκίδες της καρδιάς</strong><br />
Μελετώντας χιλιάδες μαγνητικές τομογραφίες και γενετικά δεδομένα από περισσότερους από 18.000 συμμετέχοντες της βάσης UK Biobank, οι επιστήμονες εντόπισαν κοινά μορφολογικά χαρακτηριστικά των δοκίδων και κατέληξαν στο συμπέρασμα ότι η μορφή τους επηρεάζει την καρδιακή απόδοση. Ορισμένοι τύποι δομής συνδέθηκαν με αυξημένο κίνδυνο καρδιοπαθειών.</p>
<p><img loading="lazy" decoding="async" class="aligncenter wp-image-257354" src="https://artpointview.gr/wp-content/uploads/2026/04/dokides-kardias-commons.wikipedia-sm.jpg.webp" alt="" width="622" height="623" srcset="https://artpointview.gr/wp-content/uploads/2026/04/dokides-kardias-commons.wikipedia-sm.jpg.webp 960w, https://artpointview.gr/wp-content/uploads/2026/04/dokides-kardias-commons.wikipedia-sm.jpg-300x300.webp 300w, https://artpointview.gr/wp-content/uploads/2026/04/dokides-kardias-commons.wikipedia-sm.jpg-150x150.webp 150w, https://artpointview.gr/wp-content/uploads/2026/04/dokides-kardias-commons.wikipedia-sm.jpg-60x60.webp 60w, https://artpointview.gr/wp-content/uploads/2026/04/dokides-kardias-commons.wikipedia-sm.jpg-480x480.webp 480w" sizes="auto, (max-width: 622px) 100vw, 622px" /><br />
Οι δοκίδες στη δεξιά κοιλία της καρδιάς / Εικόνα από commons.wikipedia.org<br />
Παράλληλα, οι ερευνητές ανακάλυψαν 16 γονιδιακές περιοχές που σχετίζονται τόσο με τη διαμόρφωση των δοκίδων όσο και με τη λειτουργία του σκελετού των κυττάρων. Η διακλάδωση αυτών των δομών θυμίζει φυσικά φράκταλ μοτίβα, όπως τα κλαδιά ενός δέντρου ή τα ποτάμια που χωρίζονται σε μικρότερους παραπόταμους.</p>
<p>Σύμφωνα με την ερευνήτρια Χάνα Μέγιερ, μόνον ο συνδυασμός γενετικής, κλινικής έρευνας και βιομηχανικής επέτρεψε την αποκάλυψη του απρόσμενου ρόλου των δοκίδων στην καρδιά των ενηλίκων. Οι επιστήμονες τονίζουν ότι η ανακάλυψη αυτή αποτελεί μόλις την αρχή για μια βαθύτερη κατανόηση της λειτουργίας της καρδιάς.</p>
<p><a href="https://www.iefimerida.gr/kosmos/epistimones-lynoyn-mystirio-toy-leonarnto-nta-bintsi" target="_blank" rel="noopener">ΠΗΓΗ </a></p>
]]></content:encoded>
					
		
		
		<post-id xmlns="com-wordpress:feed-additions:1">257353</post-id>	</item>
		<item>
		<title>Λαίμαργη γαστέρα στον καναπέ με τη λίγδα</title>
		<link>https://artpointview.gr/2026/04/19/laimargi-gastera-ston-kanape-me-ti-ligda/</link>
		
		<dc:creator><![CDATA[bot]]></dc:creator>
		<pubDate>Sun, 19 Apr 2026 07:11:47 +0000</pubDate>
				<category><![CDATA[Τριτη Ματια]]></category>
		<guid isPermaLink="false">https://artpointview.gr/?p=257346</guid>

					<description><![CDATA[Λαίμαργη γαστέρα στον καναπέ με τη λίγδα Θανάσης Βασιλείου Ενα απίστευτο μάθημα που έδωσαν τις τελευταίες ημέρες τα κυβερνητικά στελέχη στους Ελληνες πολίτες είναι ότι, γενικά, δεν χρειάζεται «το πτυχίο»· δεν παίζει ρόλο. Αρκεί «να είσαι ωραίος», κολλητός του πρωθυπουργού ή να είσαι κοντά στο πρωθυπουργικό περιβάλλον και στην κυβερνώσα οικογένεια. Κοντολογίς, αρκεί να είσαι αντικρατιστής μητσοτακικού τύπου, κατά προτίμηση τοξικός αντιαριστερός, θιασώτης των «διαχρονικών παθογενειών», αρνητής σκανδάλων της κυβέρνησής σου, αλλά, ταυτόχρονα, να μπορείς να μεταχειρίζεσαι σαν ακρίδα το δημόσιο ταμείο, μάλιστα επιλέγοντας τις κρατικές θέσεις σου. Η λαϊκή ρήση της τουρκοκρατίας «Αν έχεις μπάρμπα στην Κορώνη…» είναι, πράγματι,]]></description>
										<content:encoded><![CDATA[<section class="article__top">
<h4>Λαίμαργη γαστέρα στον καναπέ με τη λίγδα</h4>
<div class="article__info">
<p><strong>Θανάσης Βασιλείου</strong></p>
</div>
<div class="article__tools">Ενα απίστευτο μάθημα που έδωσαν τις τελευταίες ημέρες τα κυβερνητικά στελέχη στους Ελληνες πολίτες είναι ότι, γενικά, δεν χρειάζεται «το πτυχίο»· δεν παίζει ρόλο. Αρκεί «να είσαι ωραίος», κολλητός του πρωθυπουργού ή να είσαι κοντά στο πρωθυπουργικό περιβάλλον και στην κυβερνώσα οικογένεια. Κοντολογίς, αρκεί να είσαι αντικρατιστής μητσοτακικού τύπου, κατά προτίμηση τοξικός αντιαριστερός, θιασώτης των «διαχρονικών παθογενειών», αρνητής σκανδάλων της κυβέρνησής σου, αλλά, ταυτόχρονα, να μπορείς να μεταχειρίζεσαι σαν ακρίδα το δημόσιο ταμείο, μάλιστα επιλέγοντας τις κρατικές θέσεις σου. Η λαϊκή ρήση της τουρκοκρατίας «Αν έχεις μπάρμπα στην Κορώνη…» είναι, πράγματι, μια ντροπιαστική διαχρονικότητα. Μια άλλη είναι ότι, με τους νόμους στην Ελλάδα, ξεκαρδίζονται μονίμως οι δύο γνωστοί ανθρωπότυποι: μερικοί που τους φτιάχνουν και αυτοί που τους παραβιάζουν. Παρά ταύτα, το 2026 η κυβέρνηση αναβαθμίζει την κατάσταση ως ειδυλλιακή τροπικότητα της χαλαρής πολιτείας που ατενίζει το μέλλον της συντηρώντας έμμονες όψεις υπανάπτυξης – για τις οποίες έχει από χρόνια την πλήρη ευθύνη, την οποία δεν αποδέχεται.</div>
</section>
<div class="article__body">
<div id="showArchiveArticleDialog_text" class="col-sm-8">
<div class="archiveArticleText" title="Κείμενο">
<p title="Κείμενο (3)"><strong>Το γεγονός αυτό, </strong>πέραν του ότι προσβάλλει οριζοντίως το επιστημονικό δυναμικό της χώρας, πάσχει σε ηθικό/αξιακό, θεσμικό/λειτουργικό και επιστημονικό/οικονομικό επίπεδο. Δεν είναι απλώς μια ενδεχομένη παρατυπία των αρμόδιων ελεγκτικών υπηρεσιών, που αφήνει γυμνή, στ’ απόνερα του ΟΠΕΚΕΠΕ, την εαρινή σύναξη των «φυλάκων της αριστείας». Είναι ένα καθαρά πολιτικό θέμα που εκθέτει τους εμπνευστές του. Επιβραβεύει την αναξιοκρατία και τον ημετερισμό, επικυρώνει θεσμικά την απαξίωση της τριτοβάθμιας εκπαίδευσης και των μεταπτυχιακών τίτλων, είναι πλήρως ασύμβατη με κάθε σύγχρονη οικονομική και επιστημονική θεωρία ανάπτυξης/μεγέθυνσης, ευημερίας και κοινωνικής προόδου μιας χώρας. Τέλος, το γεγονός αυτό έχει τεράστιο κόστος για τη χώρα, γιατί λειτουργεί ως φραγμός για κάθε είδους κοινωνική κινητικότητα.</p>
<p title="Κείμενο (4)"><strong>Γιατί άραγε</strong> -με βάση τα πρόσφατα ευρήματα έρευνας της Metron Analysis- η έξοδος επιστημόνων από τη χώρα (brain drain) υπερτερεί της επιστροφής τους στη χώρα (brain gain); Γιατί το 70% των νέων επιστημόνων δεν βλέπει μέλλον στην Ελλάδα; Γιατί το 60% -συγκριτικά με την Ευρώπη- θεωρεί πολύ χαμηλές τις αμοιβές του; Διότι το απλό και λογικό οικονομικό υπόδειγμα του χρόνου των πραγματικών σπουδών και της συσχέτισής τους με τις αποδοχές στην εργασία, σε αυτή την Ελλάδα, έχει χαμηλό αντίκρισμα. Γιατί το 76% των νέων επιστημόνων δηλώνει ότι τα πράγματα κινούνται προς τη λάθος κατεύθυνση; Διότι βλέπουν τα εύλογα όνειρά τους και τις προσπάθειές τους να πηγαίνουν στράφι. Διότι όλοι όσοι πρέπει να μιλήσουν και να εξηγήσουν τι συμβαίνει σιωπούν. Και το κερασάκι: διότι μερικοί, απλά, «είναι ωραίοι».</p>
<p title="Κείμενο (6)"><strong>Ας σημειώσουμε</strong> και ένα τελευταίο. Είναι εύκολο το πλιάτσικο να μετονομάζεται σε αστοχία και ακόμα ευκολότερη η μετάθεση του προβλήματος στα χαμηλά κοινωνικά επίπεδα. Αλλά υπάρχει ένα όριο. Το πρόβλημα της κυβέρνησης είναι ο αρχηγός της και το σύστημά του. Δυστυχώς, αυτή τη στιγμή κανένας από τους δελφίνους της λεγόμενης μετα-Μητσοτάκη εποχής στη Ν.Δ. δεν αμφισβητεί τον αρχηγό και πρωθυπουργό. Αντίθετα, και παρά τις μεταξύ τους σαφείς διαφοροποιήσεις, όλοι στηρίζουν τον πρωθυπουργό, άλλοτε με σιωπή, άλλοτε με μισόλογα και άλλοτε ανοιχτά. Μοιάζουν λίγο με τα νεαρά καλαμάρια που περιπλανώνται στη θάλασσα ψάχνοντας τον κατάλληλο βράχο για να τον κάνουν σπίτι τους και όταν τον βρίσκουν, τρώνε τον εγκέφαλό τους γιατί δεν τον χρειάζονται άλλο.</p>
<p title="Κείμενο (6)"><strong>Βέβαια,</strong> η σιωπή στην πολιτική είναι πολλές φορές πιο εκκωφαντική από τη δημόσια τοποθέτηση· τα μισόλογα δεν πείθουν κανένα ακροατήριο· και, τέλος, η ανοιχτή στήριξη δείχνει φόβο, προσωπικό υπολογισμό, αντί για πολιτικό ανάστημα. Πάντως, η μεγάλη εικόνα απέχει από το πολιτικό πρόταγμα ότι τα κόμματα μπορούν και πρέπει να αλλάζουν: να προτάσσουν το κοινωνικό έναντι του κομματικού, να αλλάζουν πολιτικές, να αφουγκράζονται, να προσαρμόζονται στο εθνικό και το διεθνές τοπίο, να δίνουν λύσεις σε υπαρκτά κοινωνικά προβλήματα κ.ο.κ. Ομως, τι συμβαίνει; Ξαναδείτε τον τίτλο.</p>
<p title="Κείμενο (6)"><a href="https://www.efsyn.gr/stiles/apopseis/508631_laimargi-gastera-ston-kanape-me-ti-ligda" target="_blank" rel="noopener">ΠΗΓΗ </a></p>
</div>
</div>
</div>
]]></content:encoded>
					
		
		
		<post-id xmlns="com-wordpress:feed-additions:1">257346</post-id>	</item>
	</channel>
</rss>
