Όταν έκλαψε η Μέρκελ

Επιστήμη Μπινάζη

Άνγκελα Μέρκελ: Η πρώην καγκελάριος σε μια εφ’ όλης της ύλης συνέντευξη

Το κούρεμα, ίδιο. Εδώ και δεκαετίες. Όπως και η πλάτη της που δεν ακουμπά ποτέ εντελώς πίσω στην καρέκλα. Σαν κάτι μέσα της να της λέει ότι, ακόμα κι αν έχει υπάρξει επί 16 χρόνια η πιο ισχυρή γυναίκα της Ευρώπης, κάθε δημόσια εμφάνιση παραμένει ένα είδος εξετάσεων.

Η Άνγκελα Μέρκελ ήρθε στην Αθήνα. Δεν έφερε απολογίες, δεν έφερε αναθεωρήσεις. Έφερε όμως την απόλυτη ησυχία ενός ανθρώπου που ξέρει τι έκανε. Και το είπε. Σε μια συνέντευξη-ποταμό στον Αλέξη Παπαχελά, απάντησε σε όλα. Χωρίς επιτήδευση. Με μια σπάνια, αφοπλιστική ειλικρίνεια. Για την Ελλάδα, για τον Τσίπρα, για τον Σόιμπλε, για τον Πούτιν, τον Τραμπ, τον Ομπάμα, το προσφυγικό, την Ευρώπη. Και κάπου εκεί, χωρίς να το προσπαθήσει, ξανάγινε αυτή που ήταν: ο άνθρωπος που θα της εμπιστευόσουν το τελευταίο γράμμα της ζωής σου. Που ξέρεις ότι θα το παρέδιδε σε αυτόν που θα επιθυμούσες χωρίς να το ανοίξει. Ο άνθρωπος που μπορεί να κρατήσει το excel της ζωής σου χωρίς να ξεχάσει ούτε ένα κελί. Αυτός που θες να πάρει για σένα  τη δύσκολη απόφαση στη ΜΕΘ όταν όλοι έχουν χάσει το κουράγιο τους.

Δεν ξέρω αν είναι διασκεδαστική στην παρέα. Ξέρω ότι είναι απολύτως απαραίτητη. Και ίσως, τελικά, η Ευρώπη στάθηκε τυχερή που την είχε. Γιατί παρά τον ψυχρό της τρόπο, δεν ξέχασε ποτέ τι σημαίνει ευθύνη.

Μοιράστηκε μικρές λεπτομέρειες, σχεδόν σκηνές από το θέατρο της κρίσης: την πιο αιφνιδιαστική της τηλεφωνική συνομιλία (το βράδυ του δημοψηφίσματος), την έντονη διαφωνία της με τον Ομπάμα για τις ευρωπαϊκές πολιτικές  αρμοδιότητες στις υποθέσεις των τραπεζών, τη συνάντηση με τον Πούτιν που τη δέχτηκε με ένα πάνινο σκύλο κάνοντας αναφορά και σε ένα τραυματικό δάγκωμα από έναν αληθινό σκύλο στα παιδικά της χρόνια. Πολιτική, και ψυχανάλυση μαζί.

Η ίδια πιστεύει —και το λέει ξεκάθαρα— ότι η καταγωγή της από την Ανατολική Γερμανία επηρέασε βαθιά τον τρόπο με τον οποίο έβλεπε την Ελλάδα την εποχή της κρίσης. Ερχόταν από μια οικονομία πολύ πιο αδύναμη από τη δική μας. Ήξερε τι θα πει «να στέκεσαι στα πόδια σου, αργά αλλά σταθερά». Και ίσως αυτό να ήταν το βασικό της επιχείρημα: να μην επιτραπεί στη νομισματική ένωση να αρχίσει να ξηλώνεται. Να μη φύγει η Ελλάδα. Όχι μόνο γιατί «δεν υπήρχε σχέδιο Grexit», όπως παραδέχεται, αλλά γιατί η αποχώρησή μας θα σήμαινε κάτι πολύ μεγαλύτερο: την αρχή του τέλους για την ιδέα μιας Ενωμένης Ευρώπης.

Για τον Αλέξη Τσίπρα

Απέναντι στον Αλέξη Τσίπρα υπήρχε σεβασμός όσο κι αν διαφωνούσαν — και διαφωνούσαν πολύ. Εκείνος τις ιδιωτικοποιήσεις τις θεωρούσε «διαβολικές». Εκείνη όχι. Εκείνος στην πρώτη τους συνάντηση έσπευσε να συναντήσει πρώτα τους διαδηλωτές έξω από την καγκελαρία. Εκείνη τον περίμενε υπομονετικά και αμήχανα. Οι φωτογράφοι τούς περίμεναν ώρα. Τον θαύμασε γιατί μίλησε για τον κόσμο του. Τον εκτίμησε γιατί διαπραγματεύτηκε έντιμα. Τον φοβήθηκε για λίγες στιγμές, εκείνο το βράδυ του δημοψηφίσματος, που την αιφνιδίασε μετά από αγώνες διαπραγματεύσεων. «Έμεινα άφωνη», παραδέχτηκε. Μα δεν τον κατηγόρησε. Ίσως γιατί κατάλαβε ότι στο δικό του σενάριο, εκείνη ήταν το σύστημα που έπρεπε να νικηθεί.

Για την Τουρκία και τον Ερντογάν

Η σχέση της με τον Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν είχε όλα τα χαρακτηριστικά μιας ιδιότυπης γεωπολιτικής συγκατοίκησης: σεβασμός, στρατηγικός ρεαλισμός, αλλά και αυστηρά όρια. «Έπρεπε να βρούμε λύση», λέει για το προσφυγικό. Και τη βρήκαν — μια συμφωνία με την Τουρκία που μοίρασε χρήματα και ευθύνες. Χωρίς φανφάρες, αλλά με ψυχρή ακρίβεια. Ήξερε ότι χωρίς την Τουρκία, το προσφυγικό δεν διαχειρίζεται. Ήξερε επίσης ότι ο Ερντογάν δεν είναι εύκολος παίκτης — γι’ αυτό και πήγε η ίδια στην Άγκυρα. Όχι για να παραδοθεί, αλλά για να εξηγήσει. Όπως έκανε πάντα. Δεν τον εμπιστευόταν απολύτως, τον αναγνώριζε όμως ως αναγκαίο συνομιλητή.

@ Eπιστήμη Μπινάζη

Για την παρεξηγημένη selfie στον προσφυγικό καταυλισμό

Η στιγμή με τη selfie στον προσφυγικό καταυλισμό ήταν ίσως η πιο άδικα παρεξηγημένη της πολιτικής της διαδρομής. Μια φωτογραφία με ένα προσφυγόπουλο —παιδί που, αν δεν είχε βγάλει selfie μαζί της, δεν θα είχε απασχολήσει κανένα πρωτοσέλιδο— μετατράπηκε σε αποδεικτικό χαρτί «ψυχρής υποκρισίας». Εκείνη όμως δεν έκανε τίποτα άλλο απ’ το να σταθεί μπροστά σ’ ένα παιδί και να μην πει όχι. «Μα τι να έλεγα; Ότι δεν θέλω να βγάλω selfie;» αναρωτήθηκε τώρα, χρόνια μετά. Είναι από τις σπάνιες φορές που φαίνεται να ένιωσε αληθινά παρεξηγημένη — και όχι πολιτικά, αλλά ανθρώπινα.

Για την κριτική που της ασκήθηκε και το ευρωπαϊκό όραμα

Για χρόνια υπήρξε το αγαπημένο καρτούν των πρωτοσέλιδων. Σκίτσο, καρικατούρα, σύμβολο της σκληρής Ευρώπης. Έγινε αντικείμενο θυμού, ειρωνείας, ακόμα και προσωπικής χλεύης. Και τα έβλεπε όλα αυτά — δεν τα προσπέρασε αφελώς. Τα παρακολουθούσε, τα γνώριζε. Αλλά ήξερε ότι όλα αυτά, όπως έρχονται, έτσι κάποτε θα ξεθυμάνουν. Ότι η δουλειά της ήταν να κρατήσει την Ελλάδα μέσα στην Ευρωπαϊκή Ένωση για το καλό όλων. Στη συνέντευξή της φάνηκε καθαρά: πιστεύει στην Ευρώπη. Όχι αφηρημένα, ούτε απλώς θεσμικά. Πιστεύει στο ευρωπαϊκό όραμα ως εργαλείο αμοιβαίας προστασίας. Ότι τα κράτη της Ευρώπης έχουν μόνο έναν δρόμο να σταθούν απέναντι στους εξωτερικούς κινδύνους — να σταθούν μαζί.

Για τον Βλαντιμίρ Πούτιν και τη Ρωσία

Με τον Πούτιν είχε μια σχέση που δύσκολα περιγράφεται με τις λέξεις «εμπιστοσύνη» ή «φιλία». Περισσότερο έμοιαζε με μια σιωπηλή σκακιστική παρτίδα, με εκατέρωθεν υπολογισμούς και λίγα περιθώρια συναισθηματισμού. Η ίδια θυμήθηκε τη συνάντηση όπου του είχε ζητήσει να μην έχει τον σκύλο του στον χώρο — παιδικό τραύμα (Την δάγκωσε σκύλος όταν ήταν παιδί). «Στην περίπτωση της Κριμαίας μου είπε ψέματα», παραδέχτηκε χωρίς περιστροφές. Δεν ήξερε αν μπορούσε να τον εμπιστευθεί ποτέ απόλυτα — και αυτό από μόνο του λέει πολλά. Παρ’ όλα αυτά, δεν αντιμετώπιζε ποτέ τη Ρωσία σαν χώρα προς απομόνωση. Ήθελε έναν δρόμο συνύπαρξης. «Δεν μπορούμε να εξαφανίσουμε τη Ρωσία από τον χάρτη», είπε. Ούτε να την παραδώσουμε στην αγκαλιά της Κίνας. Την εξάρτηση της Γερμανίας από το ρωσικό αέριο δεν την αρνήθηκε. Αλλά υπενθύμισε ότι αυτή η εξάρτηση υπήρχε και πριν γίνει καγκελάριος. Πίστευε βαθιά ότι ο ρωσικός λαός έπρεπε να έχει μερίδιο στην ευημερία. Και ο λόγος μάλλον οι παιδικές αναμνήσεις από την ανατολική Γερμανία. Έτσι, όταν ήρθε η ώρα, δεν μάσησε τα λόγια της: η διάλυση της Σοβιετικής Ένωσης, που για τον Πούτιν ήταν η μεγαλύτερη καταστροφή του 20ού αιώνα, για την ίδια ήταν το μεγαλύτερο επίτευγμα.

Για τον Ντόναλντ Τραμπ

Αν η πολιτική είναι τέχνη συμβιβασμών, τότε για την Άνγκελα Μέρκελ ο Ντόναλντ Τραμπ υπήρξε το απόλυτο παράδοξο: ένας άνθρωπος που δεν πίστευε στους συμβιβασμούς. «Σκέφτεται με όρους real estate», είπε σχεδόν με θλίψη. Για εκείνον τα πάντα ήταν ένα deal — μια αγοραπωλησία, ένα ανταλλακτήριο εντυπώσεων. Όχι ένα σχέδιο συνύπαρξης. Κι αυτό για εκείνη ήταν ξένο, ίσως και επικίνδυνο. Θυμήθηκε πως σε κάθε Σύνοδο τούς έλεγαν να κάνουν χειραψία για τις κάμερες — κι εκείνος την αγνοούσε. Όχι από απροσεξία. Από πρόθεση. Η μεθοδολογία του ήταν ξένη προς την ευρωπαϊκή κουλτούρα. Όταν απειλούσε με δασμούς, η απάντησή της ήταν απλή: «Να τον απειλήσουμε πίσω. Αλλά να το κάνουμε ενωμένοι». Ο Τραμπ την έφερε συχνά στα όριά της, αλλά δεν τον αντιμετώπισε ποτέ με υστερία. Τον αντιμετώπισε όπως όλα όσα δεν μπορείς να αλλάξεις: με στρατηγική ψυχραιμία. Ήξερε ότι πίσω από τις απειλές και τα tweets υπήρχε ένα ζητούμενο: να πληρώνουν οι Ευρωπαίοι περισσότερα για την άμυνά τους. Κάτι που —όσο κι αν δεν της άρεσε η μέθοδος— το είχε ακούσει και από τον Ομπάμα.

Για τον Έλον Μασκ

Ο Έλον Μασκ δεν είναι ένας απλός επιχειρηματίας στα μάτια της Άνγκελα Μέρκελ. Είναι το σύμπτωμα μιας νέας απειλής: του ψηφιακού αυταρχισμού που ντύνεται με start-up φανέλα. «Ο έλεγχος της κοινής γνώμης μέσω των social media είναι απειλή για τη δημοκρατία μας», είπε με τον τρόπο που λέγονται μόνο τα πράγματα που έχουν ωριμάσει πολύ στο μυαλό ενός πολιτικού. Δεν τον κατονόμασε ως «εχθρό». Αλλά τον περιέγραψε ως μέλος μιας τάσης — μιας ομάδας ισχυρών που δεν θέλουν να ενισχυθεί το κράτος, αλλά να το παρακάμψουν. Να γίνουν οι ίδιοι το νέο κράτος. Και εκεί, η Μέρκελ δεν χαμογελά. Εκεί ανησυχεί πραγματικά. Όχι επειδή φοβάται τον Μασκ τον άνθρωπο, αλλά επειδή καταλαβαίνει πολύ καλά τι μπορεί να σημαίνει ένας Μασκ χωρίς αντίβαρα, χωρίς φρένα, χωρίς δημοκρατικό έλεγχο. Ένας Μασκ που κλείνει ή ανοίγει το δημόσιο διάλογο με ένα tweet.

Όταν έκλαψε η Μέρκελ στις Κάννες 2011

Η Ελλάδα κατέρρεε πολιτικά. Η Ιταλία, μία χώρα πολύ μεγάλη για να καταρρεύσει, φαινόταν ότι σε λίγες ημέρες θα έχανε κάθε πρόσβαση στις διεθνείς αγορές. Και η Μέρκελ, όσο κι αν προσπαθούσαν ο Νικολά Σαρκοζί και ο Μπάρακ Ομπάμα, δεν πειθόταν να αυξήσει τις γερμανικές εισφορές για το «τείχος προστασίας» της ευρωζώνης – το «μεγάλο μπαζούκα» που πίστευαν ότι έπρεπε να ενισχυθεί δραστικά για να αποτρέψει τις επιθέσεις των πανικοβλημένων επενδυτών. «Δεν είναι δίκαιο» είχε ψελλίσει τότε η γερμανίδα καγκελάριος, με φανερή οργή στη φωνή της και δάκρυα στα μάτια. «Δεν πρόκειται να αυτοκτονήσω!» Για όσους ήταν μάρτυρες αυτού του ξεσπάσματος στη μικρή αίθουσα συνεδριάσεων στο γαλλικό παραθαλάσσιο θέρετρο των Καννών, ήταν αρκετά σοκαριστικό να βλέπουν τον πιο ισχυρό ηγέτη της Ευρώπης με το μεγαλύτερο συναισθηματικό έλεγχο να ξεσπά σε δάκρυα

Και τώρα;

Λέει ότι είναι ευτυχισμένη. Ότι βλέπει θέατρο, ότι κάνει βόλτες στο κτήμα της στο Βόρειο Βερολίνο. Ότι γράφει. Κι όμως, δεν την πιστεύω. Και μάλλον είναι το μόνο ψέμα που έχει πει. Όχι γιατί θέλει να μας κοροϊδέψει αλλά γιατί, αν παραδεχόταν ότι της λείπει η πολιτική, ίσως έδειχνε αδυναμία.

Η Μέρκελ δεν έβαλε ποτέ το «εγώ» της πάνω απ’ το «εμείς». Και σήμερα, πιο ώριμη και καθαρή από ποτέ, παραδέχεται χωρίς περιστροφές: «Δεν ξέρω πώς θα αντιδρούσαν οι Γερμανοί, αν περνούσαν αυτά που περάσατε εσείς».

Ένας γενναίος επίλογος είτε γιατί ήθελε να μας ευχαριστήσει είτε γιατί έχει μια δόση αλήθειας είτε και για τα δύο.

ΠΗΓΗ ATHENS VOIGE

Είναι κάποιες μυρωδιές που μας συντροφεύουν για μια ζωή, όπως αυτή του χαρτιού, της βροχής ή του καφέ, για τους περισσότερους όμως σίγουρα συγκλονιστική και αξέχαστη είναι και αυτή του φρεσκοψημένου ψωμιού. Οι Αθηναίοι τα αγαπούν πολύ τα ψωμιά και αυτό φαίνεται στο πόσα microbakeries, new age bakeries, third wave bakeries, meta bakeries, ή όπως θέλει να τα αποκαλέσει ο καθένας, ξεφυτρώνουν τα τελευταία χρόνια στον αστικό χάρτη. Όλα με μίνιμαλ αισθητική και άπειρες επιλογές για να χορτάσεις τη μικρή ξαφνική λιγούρα που σε έπιασε στον δρόμο ή για να ψωνίσεις για το σπίτι δίνοντας στον εαυτό σου μια ακόμη, γευστική χαρά στην καθημερινότητά σου. Δεν έχεις παρά να αναζητήσεις τον πιο κοντινό στις διαδρομές σου φούρνο, ίσως πρέπει να πας και λιγάκι πρωί γιατί εξαντλούνται σχεδόν με το που ξεφουρνίζονται.

Τρομερό παιδί

Με φανατικό κοινό και σήμα κατατεθέν του τη γαλλική κλασική μπαγκέτα, το Τρομερό Παιδί αποδεικνύει καθημερινά πως παίζει στα δάχτυλα τα μυστικά του καλού ψωμιού. Βρίσκεται στα Ιλίσια, στον πολυσύχναστο δρόμο της Παπαδιαμαντοπούλου, σε ένα ολόλευκο κτίριο του 1926 και προσφέρει την πιο αφράτη και αρωματική ποικιλία ψωμιών. Οι δύο ιδιοκτήτες του είναι βιρτουόζοι της τέχνης της αρτοποιίας, συνδυάζοντας την ελληνική παραδοσιακή τέχνη του ψωμιού και τη γαλλική φινέτσα της ζαχαροπλαστικής. Χρησιμοποιούν ελληνικά σιτηρά, φυσικό προζύμι, γαλλικά βούτυρα, φρούτα, σοκολάτα εξαιρετικής ποιότητας. Στα «άχαστα» το νέο του γλυκό ψωμί με σύκο, βερίκοκο, cranberry, σταφίδα και φουντούκι. Παπαδιαμαντοπούλου 30, 2107777537

Kora

Το εν λόγω bakery, αν και στο Κολωνάκι, είναι πια γνωστό στα πέρατα της Αττικής τόσο για την προσήλωσή του στο προζύμι όσο και για τις τρυφερές του σφολιάτες. Τα κρουασάν τους έχουν κλέψει καρδιές, πόσο μάλλον το σάντουιτς κρουασάν με γέμιση παγωτό (!), αλλά και τα rolls που έχουν από γεύση σπανακόπιτας μέχρι pina colada. Αν θέλεις κάτι αλμυρό δοκίμασε τα bagels ειδικά αυτό με τη μορταδέλα, πιπεριά φλωρίνης, ντοματάκια κονφί, ξύγαλο και πέστο φουντουκιού… Αναγνωστοπούλου 44, Κολωνάκι, 2103627855

Flake

Στην «ολάνθιστη» σήμερα Κυψέλη φύτρωσε φέτος άλλο ένα λουλουδάκι, το Flake, μικρό αδερφάκι του Kick, το γνωστό στέκι στην οδό Σποράδων. Σε αυτό το καταπορτοκαλί new age bakery, στον μικρό πεζόδρομο της Σπετσοπούλας (δίπλα ακριβώς στη Σποράδων), μπορείς να πιείς καφέ και να φας brunch από το ένα, αλλά να πάρεις και φουρνιστές λιχουδιές από το άλλο. Πέραν του άπλετου χώρου για διάβασμα και τηλεργασία που διαθέτουν, στο Flake ζυμώνουν και ψήνουν καθημερινά προζυμένια καρβέλια από αλεύρι ολικής άλεσης και πίτουρο. Με τα ίδια ψωμιά ετοιμάζουν σάντουιτς με προσεγμένα υλικά, συμπληρώνουν και με τις περιβόητες γεμιστές φοκάτσιες. Μην ξεχάσεις να δοκιμάσεις το φθινοπωρινό τους γλυκό: brioche με κρέμα ζαχαροπλαστικής, σύκα και φυστίκια αιγίνης. Σποράδων 24

Jesus Crust

Εκτός από το ταλέντο στα λογοπαίγνια, αυτός φούρνος στο Ψυχικό ταλέντο έχει και στα αρτοσκευάσματα. Με αμέτρητες επιλογές σε ψωμί όπως κλασικό λευκό, μαύρο ολικής άλεσης, χαρουπόψωμο, porridge με χυλό βρώμης, Danish πολύσπορο και με λίγο αλεύρι σίκαλης, ό,τι και να φας ένα Jesus, θα το πεις! Υμνώντας την θεϊκή κρούστα, με τα ψωμιά να τυλίγονται σαν τα δώρα των μάγων, δεν έχεις παρά να τα δοκιμάσεις όλα, με την… ευλάβεια που τους αξίζει. Σολωμού 9, Ψυχικό, 2169391862

The Black Salami Microbakery

Εδώ το σκηνικό αλλάζει. Βρισκόμαστε στα Εξάρχεια, με το ύφος να παραμένει μίνιμαλ και η γεύση μοναδική. Λίγο πιο κάτω από την Καλλιδρομίου, επί της Ζωοδόχου Πηγής, το Black Salami, έχει γεύσεις που ενώνουν την Ελλάδα με την Ιταλία. Όλες οι ζύμες τους είναι φτιαγμένες από φυσικό προζύμι, το αλεύρι έρχεται από το Τορίνο, το λάδι τους είναι από τη Μάνη. Αδιαπραγμάτευτος σταρ το προζυμένιο ψωμί από κίτρινο σκληρό σιτάρι, τέλεια όμως και το ψωμί ημι-ολικής με προζύμι, το καρβέλι σίκαλης ολικής και το πολύσπορο. Και αν δεν τα βρεις -εξαντλούνται πολύ γρήγορα-, πάρε κάποιο σάντουιτς με πολύ καλά τυριά και αλλαντικά, όπως αυτό με παστράμι Νέας Υόρκης, πεκορίνο και τουρσί λάχανο/καρότο, ή κάποια από τις πολύ νόστιμες focaccia και τα flatbread. Ζωοδόχου Πηγής 71 & Μεθώνης

Μαρίνα Ανδριωτάκη

Athens Voice.gr 

 Γράφει η Χριστίνα Φίλιππα 

Οι δρόμοι  δεν είναι μόνο οι διαδρομές που ακολουθούμε για να πάμε από το ένα μέρος της πόλης στο άλλο, αλλά και οι μνήμες και τα σημεία αναφοράς και προσανατολισμού των κατοίκων. Τα οδωνύμια (οι ονομασίες των δρόμων), δεμένα με τον τόπο, σκοπό έχουν επίσης  να μας θυμίζουν κάποιες σημαντικές «ψηφίδες» του μωσαϊκού της ιστορίας μας.

Οι δρόμοι της Αθήνας, όταν το 1834 έγινε πρωτεύουσα του ελληνικού κράτους, δεν είχαν οι περισσότεροι όνομα. Ονοματοδοσίες πραγματοποιούσαν οι μηχανικοί της Βαυαρικής Αυλής που συνέτασσαν και τα σχέδια της πόλης των Αθηνών. Με την αύξηση των ορίων της πόλης και τον σχεδιασμό νέων δρόμων δινόντουσαν κατά καιρούς είτε μεμονωμένες ονομασίες αλλά και οι ίδιοι οι κάτοικοι αυθαίρετα βάφτιζαν μερικές φορές τον δρόμο κατοικίας τους. Οι περισσότεροι όμως δρόμοι παραμέναν ανώνυμοι. Μία πρώτη οργανωμένη προσπάθεια ονοματοδοσίας από το δήμο έγινε το 1852.

Στις 17 Ιανουαρίου 1884, έχουμε όμως για πρώτη φορά, επίσημη μεταβίβαση αρμοδιότητας στο Δημοτικό Συμβούλιο Αθηναίων που με την «Πράξη 266» έλυσε το ζήτημα της ονοματοδοσίας των δρόμων της Αθήνας. Για τον σκοπό αυτό είχε πριν δύο χρόνια συσταθεί επιτροπή, που απαρτίζετο από τον καθηγητή  της Λαογραφίας του πανεπιστημίου Αθηνών Νικόλαο Πολίτη, τον δημοσιογράφο Δημήτριο Α. Κορομηλά και τον δημοτικό σύμβουλο Αθηναίων, Μιχαήλ Π. Λάμπρου, συνεργάτη του Δ. Κορομηλά στην ίδρυση της εφημερίδας «Εφημερίς» και αδελφό του επιφανούς ιστορικού Σπυρίδωνος Λάμπρου.

Η εύρεση ενός δρόμου, μιας κατοικίας, ή ενός καταστήματος ως τότε γινόταν με περιγραφικό και ενίοτε τραγελαφικό τρόπο.

Ο τύπος της εποχής δέχθηκε με μεγάλη ικανοποίηση την απόφαση αυτή και η εφημερίδα «Ακρόπολις» σε δημοσίευμά της με ημερομηνία 25.01.1884, δίνει παραστατικότατα τον τρόπο που γινότανε η αναγνώριση ενός δρόμου και η εύρεση συγκεκριμένης κατοικίας.  (η ορθογραφία είναι της εφημερίδας):

“Τέλος πάντων θα δυνάμεθα πλέον να ερωτώμεν πού είναι η οδός και να οδηγώμεν τους ερωτώντας αντί με το: πήγαινε δεξιά, κατέβα αριστερά, στρέψε προς τα επάνω, σημάδεψε το Λυκαβηττόν και την Ακρόπολιν και άλλα αοριστότερα και μηδένα νουν έχοντα, ονομάζοντες αυτάς τας οδούς……Ενταύθα πρέπει να γυρίσεις όλα τα μπακάληκα, όλα τα χασάπηκα και τα ψωμάδηκα, ν’ ακούσης ως γνωρίσματα αλάνθαστα: το σπίτι με τα παντσούρια, με τη μεγάλη την πόρτα, το σπίτι με το ψιλό ή το χαμηλό μπαλκονάκι, με τα πράσινα ντουβάρια και άλλα βλακωδέστατα, να στρέφης περί σεαυτόν ιδρώτι περιρρεόμενος εξ αμηχανίας, και να θέτης εις ενέργειαν την μαντικήν σου δύναμιν, να ανοίγης ξένας θύρας και να εκδιώκησαι πότε μεν με οργίλον και πότε με εμπαικτικόν βλέμμα και ν’ απέρχησαι βλασφημών και κακολογών την πρωτότυπον εν πάσιν ελληνικήν ακοσμίαν…. Το δημοτικό συμβούλιον δεν πρέπει να σταματήση εις την βάπτισιν των οδών, αλλ’ αμέσως ν’ αποφασίση και την δι’ αριθμώ σήμανσιν των οικιών και την σύνταξιν βιβλίου των διευθύνσεων».

Η επιτροπή  αφού μελέτησε επί δύο χρόνια το θέμα της ονομασίας των οδών εισηγήθηκε το πόρισμά της στο Δημοτικό Συμβούλιο του δήμου Αθηναίων, το οποίο μετά από ενδελεχή συζήτηση σε τακτική συνεδρίαση της 17^ης Ιανουαρίου 1884 αποδέχτηκε, εν γένει, τις εισηγήσεις της επιτροπής. Σύμφωνα με την έκθεσή τους, ονόματα έφεραν 164 δρόμοι και ανώνυμοι ήταν περίπου 250.

Αποφασίστηκε:

1. Να διατηρηθούν αμετάβλητα τα ονόματα των παλαιών οδών τα οποία πλέον είχαν από συνήθεια καθιερωθεί και τα γνώριζαν οι κάτοικοι, παρ ότι, όπως σημειώνεται στην απόφαση, κάποια εξ αυτών είναι λανθασμένα λόγω εσφαλμένης γνώσης της τοπογραφίας της Αθήνας.

Οδός Αιόλου ….κατά λάθος.

Μία τέτοια περίπτωση λανθασμένης ονομασίας δρόμου ήταν και η οδός Αιόλου που έλαβε το όνομά της επειδή αρχικά το γνωστό αρχαίο μνημείο «Ωρολόγιον Ανδρονίκου του Κυρρύστου» (Αέρηδες) είχε θεωρηθεί ως «ναός του Αιόλου». Η Επιτροπή όμως πρότεινε, και έγινε αποδεκτό, να παραμείνει ως έχει η ονομασία γιατί επρόκειτο για έναν από τους τρεις μεγαλύτερους δρόμους της Αθήνας και η αλλαγή του ονόματος θα δημιουργούσε σύγχυση και μπέρδεμα στους κατοίκους και τις κρατικές υπηρεσίες. Αν και αργότερα, το 1905, στην επόμενη επιτροπή ονοματοδοσίας που συστήθηκε από τον δήμο Αθηναίων, τέθηκε πάλι το θέμα μετονομασίας της Αιόλου, αυτή δεν πραγματοποιήθηκε και η οδός έως σήμερα διατηρεί το όνομα της.

2. Αποφάσισε μόνο απολύτως αναγκαίες αλλαγές και μόνο σε μικρούς δρόμους που από λάθος ή παρεξήγηση είχε δοθεί η ονομασία, όπως η «οδός Πτολεμαίου» σε «οδό Αττάλου», διότι το παρακείμενο οικοδόμημα δεν ήταν το «Πτολεμαίου Γυμνάσιον» όπως έως τότε επιστεύετο, αλλά η «Στοά του Αττάλου» όπως αποδείχτηκε σε επιγραφή που ανακαλύφθηκε σε πρόσφατη αρχαιολογική έρευνα . Σε κάποιες άλλες περιπτώσεις άλλαξε το όνομα με κάποιο άλλο, αλλά φρόντισε ηχητικά να ταιριάζει με το υπάρχον, όπως την οδό «Αγίου Μάρκου» σε «Μάρκου Μπότσαρη» και την «πλατεία Ψειρή» (ορθογραφία της εφημερίδας Αιών) σε «Ψαρών».
3. Οι δρόμοι που διακόπτονται από πλατεία θα έχουν δικό τους όνομα ενώ η προέκτασή τους μετά την πλατεία θα φέρει καινούργιο όνομα.

Όπως διαβάσαμε η οδός Αθηνάς θα διατηρήσει το όνομά της έως την πλατεία Ομονοίας, ενώ η συνέχειά της μετά την πλατεία αποφασίστηκε να μετονομαστεί σε 3^ης Σεπτεμβρίου (μετά από περιπέτειες).

Ο Οθωνας συνεχίζει να διχάζει και ως..δρόμος

Μεγάλο θέμα ενέκυψε όταν κατά τη συνεδρίαση του Δημοτικού Συμβουλίου κατατέθηκε η πρόταση από τον δημοτικό σύμβουλο Τιμολέοντα Λούη να δοθεί το όνομα του Οθωνος στην προέκταση της οδού Αθηνάς μετά την πλατεία Ομονοίας. Η πρόταση οδήγησε σε φιλονικίες και αντεγκλήσεις μεταξύ συμβούλων αλλά και των εφημερίδων «Ακρόπολις» και «Αιών». Ο πρόεδρος του Δημοτικού Συμβουλίου Τιμολέων Φιλήμων, (που υπήρξε και διευθυντής της εφημερίδας «Αιών»), υποστήριξε ότι όχι μόνο η προέκταση της Αθηνάς αλλά ουδεμία οδός επιτρέπεται να φέρει το όνομα του Οθωνος, ενώ αντιθέτως δύο δρόμοι πρέπει να ονομαστούν «3^ης Σεπτεμβρίου» και «11^ης Οκτωβρίου» για να θυμίζουν στο λαό την αθέτηση των όρκων των βασιλέων εκείνων και πρότεινε τους δρόμους εκατέρωθεν του κήπου των Ανακτόρων. Μετά την τοποθέτηση μελών του Δ.Σ και του δημάρχου Δημ. Σούτσου, ο οποίος πρότεινε να μην ονομαστεί μεν η προέκταση της Αθηνάς σε «Οθωνος», αλλά ο δρόμος πέριξ των Ανακτόρων, το θέμα ήρθε σε ψηφοφορία. Το Δ.Σ οριακά, με 8 ψήφους ΥΠΕΡ και 7 ΚΑΤΑ, απέρριψε την πρόταση του Τιμ. Λούη για την ονομασία της προέκταση της οδού «Αθηνάς» σε «Οθωνος» (και όχι γενικώς την ονομασία δρόμου «‘Οθωνος», όπως ζητούσε ο Φιλήμων) και ονόμασε τον δρόμο αυτό «οδός 3^ης Σεπτεμβρίου» .

Τελικά η ονομασία «οδός Οθωνος» δόθηκε στον δρόμο «από την οικία Βούρου έως την πλατεία Ανακτόρων», κάθετο στην λεωφ. Αμαλίας, καταψηφίζοντας την πρόταση του Τιμολέοντος Φιλήμονος να ονομαστεί αυτή «οδός 3^ης Σεπτεμβρίου».

Ο παράλληλος της «οδού Οθωνος» από την άλλη πλευρά της πλατείας «από οικίας Δαμασκηνού έως οικίας Νεγρεπόντη» ονομάστηκε «οδός Γεωργίου» όπως είχε προτείνει ο δήμαρχος Δημήτριος Σούτσος.

Μία οδός, ονομάστηκε Μασσαλίας προς ανταπόδοση της ονοματοδοσίας δρόμου της Μασσαλίας με το όνομα “boulevard d’Athènes” (οδός Αθηνών) και προς τιμήν του ακμάζοντος ελληνικού στοιχείου στην έτσι κι αλλιώς αρχαιοελληνική αποικία. Ψηφίστηκε επίσης η πρόταση ένας από τους κεντρικότερους και μεγαλύτερους δρόμους να ονομαστεί «οδός Όλγας» προς τιμήν της αγαπημένης βασίλισσας, συζύγου του Βασιλέως Γεωργίου, για το φιλανθρωπικό της έργο.

Η Επιτροπή ζήτησε από το δήμο Αθηναίων να ετοιμάσει το συντομότερο τις πινακίδες, να εκδώσει Οδηγό που να περιέχει εκτός του σχεδιαγράμματος της πόλης και την επεξήγηση των ονομάτων των οδών και διατύπωσε την ανάγκη να γίνει το ταχύτερο δυνατόν η αρίθμηση των δρόμων.

Το Δημοτικό Συμβούλιο ενέκρινε πίστωση 5.000 δραχμών για την κατασκευή πινακίδων «από στέρεο υλικό» που θα γράφουν τα ονόματα των οδών και θα αναρτηθούν στις γωνίες των δρόμων. Υπολόγισε ότι η εργασία αυτή θα απαιτούσε 6 μήνες για να ολοκληρωθεί. Οι πινακίδες παραγγέλθηκαν στο Παρίσι για να έχουν γαλλικό φινίρισμα.

Αρίθμηση των οδών

Η Πλατεία Συντάγματος καθιερώθηκε να είναι το σημείο αναφοράς για τις αριθμήσεις των δρόμων. Ξεκινώντας από το θεωρητικό σημείο που βρίσκεται κοντινότερα προς την πλατεία στην αριστερή πλευρά του δρόμου σημειώνονται οι μονοί αριθμοί 1, 3, 5 κλπ ενώ στη δεξιά οι ζυγοί 2,4, 6 κλπ. (βλέπε φωτο αρίθμησης οδού Σταδίου 1887).

Με την πάροδο ενός και πλέον αιώνα, η πόλη παραμεγάλωσε, νέοι δρόμοι χαράχτηκαν και πολλοί μετονομάστηκαν, γιατί ιστορικά και κοινωνικοπολιτικά γεγονότα και προσωπικότητες οδήγησαν σε ψηφίσματα και αποφάσεις είτε ονομασίας είτε μετονομασιών οδών. Αναμφίβολα,  οι ονοματοθεσία οδών, πλατειών και δημοσίων χώρων, έχει ιδιαίτερη και ιστορική σημασία εφόσον είναι δηλωτική της χρονικής στιγμής και των καταστάσεων που άσκησαν επιρροή στην εξέλιξη ενός τόπου.

Είχε έρθει ο καιρός οι άνθρωποι να βρουν τον δρόμο τους….

Ενδεικτική βιβλιογραφία

Εφημερίδες : Αιών, Ακρόπολις, Εστία, Νέα Εφημερίς

Κουργιαντάκης. Βασίλειος «Ονοματοθεσία δρόμων και εθνικό φαντασιακό στη νέα πρωτεύουσα: η περίπτωση της
Αθήνας κατά τον 19ο αιώνα» ΕΑΠ, Αθήνα  Μάρτιος 2020

 Νίκος Βατόπουλος – Καθημερινή – Στη γωνία της οδού Πειραιώς με την Ιερά Οδό, στέκεται η «Βιοτεχνία Υαλικών» της φαντασίας. Ξαναδιάβασα αυτό το μυθιστόρημα του Μένη Κουμανταρέα σε μια όμορφη έκδοση του «Κέδρου» από το 1978 (γ΄ έκδοση) με τα σχέδια της Ερικας Ευαγγελίδου. Κρουστό το χαρτί, βαρύ, με αίσθηση που σπάνια βρίσκεις πια. Χέυδεν 12, έμενε τότε ο Μένης Κουμανταρέας, όπως διαβάζω στα στοιχεία του κόπιραϊτ, στην καρδιά της αστικής Αθήνας της νεότητάς του. Συχνά αναφερόταν στην ακτίνα της πλατείας Βικτωρίας και μπορεί κανείς να τον φανταστεί λυγερό νεαρό στην 3ης Σεπτεμβρίου ή στην Πατησίων τα χρόνια του ’50.

Στις σελίδες της «Βιοτεχνίας Υαλικών», που γράφτηκε τα πρώτα χρόνια της δεκαετίας του ’70, αναδύεται σε πολλές σελίδες το Γκάζι, μέσα σε ατμούς μνήμης. Βγαίνει όλη η υγρασία και η θαμπάδα της πίσω πόλης, στο υπογάστριο του Κεραμεικού, στις παρυφές του Ρουφ, στα ίχνη των αρχαίων δρόμων. Μια Αθήνα αρχέγονη, αδιάλειπτη, ακύμαντη και διαχρονική. Ερχεται στον νου το Γκαζοχώρι όπως το είχε ζωγραφίσει ο Γιάννης Τσαρούχης για το ημερολόγιο της ΑΓΕΤ-Ηρακλής το 1965, λίγα χρόνια πριν γράψει ο Μένης Κουμανταρέας τη δική του «Βιοτεχνία Υαλικών» (1971-74), που «στεγαζόταν στο ισόγειο ενός δίπατου σπιτιού, στη συμβολή Πειραιώς και Ιεράς Οδού, εκεί όπου παλιότερα ήταν η λαχαναγορά και τώρα ο δήμος έχει φυτέψει ένα παρκάκι». Ηταν μια πολύ φτωχή περιοχή, κανείς δεν πήγαινε εκεί αν δεν είχε δουλειά, έναν φίλο ή συγγενή. Ποιος να φανταζόταν τότε ότι η Ιερά Οδός θα είχε νυχτερινά κέντρα και μπράβους και το Γκάζι θα ήταν αυτό που είναι;

Εκεί όπου βρίσκεται η Τεχνόπολη, υπήρχε μια άλλη υπερρεαλιστική πόλη, όπου «μέσα από τους λέβητες και τις καμινάδες, οι ατμοί ανέβαιναν τυλίγοντας το τετράγωνο σε ομίχλη, και το συρματόπλεγμα, γύρω, θύμιζε κατοχή». Βυτιοφόρα και νταλίκες «μάστιζαν την περιοχή», προς τα στενά του Ρουφ, «πηγμένα από συνεργεία αυτοκινήτων», ακολουθούσαν πάντα «οι αναθυμιάσεις από το Γκάζι».

Αυτή η πόλη, δυο βήματα από το Θησείο ή την Ομόνοια, είναι ακόμη θαμμένη, σαν αρχαιότητες σε κατάχωση, κάτω από τη σύγχρονη ζωή, ή δίπλα, σαν σπάραγμα μιας άλλης αστικής εμπειρίας. Εκείνο το Γκάζι της «Βιοτεχνίας Υαλικών» προκαλεί μελαγχολία, αλλά εκλύει και μια ατμόσφαιρα ποίησης σε ένα καθεστώς σιωπής, όπως το βλέπουμε από την τωρινή συγκυρία, που έχει σβήσει τις φωνές όσων πέρασαν. Με τη γειτνίαση του αρχαίου νεκροταφείου του Κεραμεικού, αιωρείται μια αίσθηση αστικού τοπίου, ζωντανών και τεθνεώτων, σε ένα αμάλγαμα χρονικής παλινδρόμησης. Τις διαδρομές των Αθηναίων, σαν «τη διαδρομή ενός άνθους την περιγράφει μόνο η σιωπή», όπως λέει ο ποιητής Χρήστος Αναγνωστόπουλος («Ενα παιδί λευκαίνει το ποίημα», εκδ. Ροδακιό). Αλλά ο Κουμανταρέας δεν μιλάει για τη σιωπή, αν και την υπονοεί με βουβές εντάσεις. Εξυφαίνει ένα αστικό ανάπτυγμα με πυκνούς κόμπους και μιλάει επί της ουσίας για μια βαθιά ανθρωπογεωγραφία με αρχιτεκτονική που βασίζεται στις νοητές συντεταγμένες της Αθήνας: Πειραιώς, Πατησίων, Συγγρού, Φιλελλήνων. Αναφορές στη γωνία Πιπίνου και Αχαρνών, «το σπίτι που είχαν νοικιάσει με τον πατέρα της, το μπαλκόνι με τα γεράνια τα καλοκαίρια», γεννούν σπασμό. Σαν βρυχηθμός φτάνει ο ήχος της Αθήνας.

«Σε μια επανάληψη του δράματος που στοίχειωσε την Ελλάδα στο αποκορύφωμα της κρίσης της Ευρωζώνης το 2012, οι αγορές έχουν καταρρεύσει και το κόστος δανεισμού της χώρας εκτοξεύεται αναβιώνοντας τους φόβους της ελληνικής εξόδου -αποκαλούμενη ως Grexit- εάν κυβέρνηση υπό την ηγεσία του ΣΥΡΙΖΑ αναλάβει την εξουσία», σχολιάζει ο Guardian.

Ο Μοσκοβισί, του οποίου η διήμερη επίσκεψη αναμένεται να επικεντρωθεί στις τελματωμένες διαπραγματεύσεις με την Τρόικα -την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, το ΔΝΤ και την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα- δεν θα συναντηθεί με τον Τσίπρα, συνεχίζει.

«Οι συνεργάτες (του Τσίπρα) χαρακτηρίζουν ως απίστευτο το “σνομπάρισμα” του Μοσκοβισί. Την περασμένη εβδομάδα, ο επίτροπος Οικονομικών δήλωσε ότι πιστεύει ότι ο Σαμαράς “ξέρει τι κάνει” και θα κερδίσει το ρίσκο που ανέλαβε για την επίσπευση της ψηφοφορίας για το νέο Πρόεδρο», υπογραμμίζει, μεταξύ άλλων, η εφημερίδα.

Το πρόγραμμα του Μοσκοβισί στην Αθήνα

Σήμερα το απόγευμα ο κ. Μοσκοβισί θα συναντηθεί με τον πρωθυπουργό Αντώνη Σαμαρά και τον υπουργό Οικονομικών, Γκίκα Χαρδούβελη.

Το πρωί της ίδιας ημέρας ο Γάλλος επίτροπος θα συναντηθεί με εκπροσώπους των κοινωνικών εταίρων και θα επισκεφθεί το εργοτάξιο του υπό κατασκευή σταθμού του μετρό «Αγία Βαρβάρα».

Την Τρίτη, ο κ. Μοσκοβισί έχει προγραμματίσει συνάντηση με τον διοικητή της Τραπέζης της Ελλάδος, Γιάννη Στουρνάρα, και στη συνέχεια θα παραχωρήσει συνέντευξη Τύπου στο κτήριο της αντιπροσωπείας της Ευρωπαϊκής Επιτροπής στην Αθήνα.

Από τους πυροβολισμούς, προκλήθηκαν υλικές ζημιές στο κτίριο της πρεσβείας σε τοίχους και τζάμια.

Αυτή την ώρα αποκλεισμένη παραμένει η περιοχή στη Λεωφόρο Κηφισίας.

Οι αρχές αναζητούν στοιχεία της επίθεσης. Σύμφωνα με πηγές της αστυνομίας έχουν ήδη βρεθεί 15  κάλυκες από καλάσνικοφ, ενώ γίνονται έρευνες στη γύρω περιοχή για τον εντοπισμό των δραστών.

Οι αστυνομικοί της ΕΛ.ΑΣ ψάχνουν τις κάμερες, για να δουν τις κινήσεις των δραστών, ενώ περιμένουν τη βαλλιστική εξέταση προκειμένου να δουν τι όπλο και ποιας οργάνωσης είναι.

Η ΕΛ.ΑΣ φοβόταν ότι θα υπάρξει χτύπημα και κλιμάκωση των ενεργειών μετά τις πορείες για τον Αλέξανδρο Γρηγορόπουλο και τη βόμβα στην τράπεζα στο Χαλάνδρι.

Σύμφωνα με αξιωματικούς  η επίθεση έχει αρκετά όμοια στοιχεία  με εκείνη που είχε σημειωθεί εναντίον του Γερμανού Πρέσβη από την οργάνωση «Λαϊκοί Αγωνιστές».

Περίπου πριν από ένα χρόνο στις 30 Δεκεμβρίου του 2013 τέσσερις κουκουλοφόροι έριξαν με 2 καλάσνικοφ 60 σφαίρες στο σπίτι του Γερμανού Πρέσβη στο Χαλάνδρι.

Η οργάνωση «Λαϊκοί Αγωνιστές» είχε αναλάβει την ευθύνη και για την επίθεση στα γραφεία της Νέας Δημοκρατίας στη Συγγρού, αλλά και για την αποτυχημένη επίθεση με ρουκέτα κατά αντιπροσωπείας αυτοκινήτων στη Βαρυμπόμπη.

Την τιμητική διάκριση, εκ μέρους του Προέδρου της Ελληνικής Δημοκρατίας, απένειμε ο πρεσβευτής της Ελλάδας στις ΗΠΑ, Χρίστος Παναγόπουλος, ο οποίος εξήρε το έργο και την προσφορά του Ελληνοαμερικανού καθηγητή, του «πατέρα της νανοτεχνολογίας», όπως ονομάστηκε από διεθνείς επιστημονικούς κύκλους.

«Είναι μεγάλη τιμή για μένα να λαμβάνω αυτό το βραβείο από την πατρίδα μου, την Ελλάδα. Σπούδασα στην Ελλάδα και τα χρόνια που πέρασα εκεί άλλαξαν τη ζωή μου για πάντα» δήλωσε ο κ. Αλιβιζάτος και πρόσθεσε: «Θέλω να εκφράσω τη βαθιά μου ευγνωμοσύνη σε όλους τους Έλληνες για την επιρροή που άσκησαν πάνω μου όταν ήμουν νέος, η οποία με βοήθησε αργότερα στη ζωή μου να προχωρήσω σε επιστημονικά επιτεύγματα. Θέλω ακόμη να πω στους πολίτες της Ελλάδας πως όλοι ελπίζουμε να διατηρήσουν την αισιοδοξία τους για το μέλλον και να δημιουργήσουν κάτι ιδιαίτερο στη χώρα».

Ο κ. Αλιβιζάτος συσχέτισε ακόμη την επιστήμη του με την Αρχαία Ελλάδα, σημειώνοντας ότι «όπως όλα τα σπουδαία πράγματα, έτσι και η νανοτεχνολογία βρίσκει τις απαρχές της στη σκέψη του Δημόκριτου, ο οποίος διατύπωσε μια πρώιμη ατομική θεωρία».

Καθηγητής του Πανεπιστημίου Μπέρκλεϊ της Καλιφόρνιας και από το 2009, διευθυντής του Εθνικού Εργαστηρίου Λόρενς Μπέρκλεϊ των ΗΠΑ, ο κ. Αλιβιζάτος ήταν υποψήφιος για το Βραβείο Νόμπελ Χημείας το 2013. Γεννήθηκε στο Σικάγο το 1959 και σε ηλικία δέκα ετών μετακόμισε οικογενειακώς στην Αθήνα, όπου φοίτησε στο γυμνάσιο και έμαθε καλύτερα ελληνικά και μελέτησε τον ελληνικό πολιτισμό. Στη συνέχεια, επέστρεψε στις ΗΠΑ, όπου σπούδασε και έκανε μια λαμπρή καριέρα. Θεωρείται αυθεντία σε παγκόσμιο επίπεδο στον τομέα της νανοτεχνολογίας και γενικότερα της χημείας. Είναι κάτοχος αρκετών επιστημονικών διακρίσεων και βραβείων. Επίσης, είναι μέλος της Εθνικής Ακαδημίας Επιστημών των ΗΠΑ, της Αμερικανικής Ακαδημίας Τεχνών και Επιστημών και αρκετών επιστημονικών φορέων.

Πηγή, Ημερησία

Η Ερμού βρέθηκε στην 29η θέση από την 31η που ήταν στον περυσινό κατάλογο, όχι επειδή ανέβηκαν τα ενοίκια, αλλά επειδή υποχώρησαν τα μισθώματα σε άλλες αγορές.

Σύμφωνα με την Cushman & Wakefield, τα ενοίκια στον πιο εμπορικό δρόμο της Αθήνας παρέμειναν σταθερά σε σχέση με πέρυσι, με τον μέσο όρο στα 2.160 ευρώ ανά τετραγωνικό μέτρο ετησίως. Αντίθετα, τα ενοίκια στα εμπορικά ακίνητα της Istiklal Street στην Κωνσταντινούπολη κατέγραψαν τη δεύτερη μεγαλύτερη αύξηση στον κόσμο (27,3%) με αποτέλεσμα να καταλαμβάνει την 20ή θέση διεθνώς από 29η πέρυσι.

Η είδηση της φετινής κατάταξης είναι ότι η Νέα Υόρκη ξεπέρασε το Χονγκ Κονγκ ως η πόλη με τον ακριβότερο εμπορικό δρόμο παγκοσμίως. Τα ενοίκια στην Upper Fifth Avenue της Νέας Υόρκης ανήλθαν στο ρεκόρ των 29.822 ευρώ ανά τετραγωνικό μέτρο ανά έτος, σύμφωνα με την έρευνα, ενώ η Causeway Bay στο Χονγκ Κονγκ παρουσιάζει πτώση 6,8% και καταλαμβάνει τη δεύτερη θέση.

Στην τρίτη κατατάσσεται η Champs-Élysées του Παρισιού, χωρίς να καταγραφεί αλλαγή στις τιμές ενοικίασης, μετά από άνοδο 40% πέρυσι. Η New Bond Street του Λονδίνου διατηρεί την τέταρτη θέση, με αύξηση ενοικίων 4,2%. Η Pitt Street Mall στο Σίδνεϊ συμπληρώνει την πρώτη πεντάδα, ανεβαίνοντας τρεις θέσεις στην κατάταξη με αύξηση της τάξης του 25%

Σύμφωνα με την Cushman & Wakefield, τα ενοίκια στα καταστήματα εμπορικών δρόμων σε όλο τον κόσμο αυξήθηκαν 2,4% τους 12 τελευταίους μήνες μέχρι τον Σεπτέμβριο του 2014. Η Αμερική έδειξε την ισχυρότερη ανάπτυξη, με αύξηση ενοικίων 5,8%, ίδιο ποσοστό όπως και πέρυσι, ενώ η Ευρώπη, η Μέση Ανατολή και η Αφρική (ΕΜΕΑ) παρουσίασε μέτρια άνοδο 1,3% και η Ασία 3,6%. Η πτωτική και κάπως υποτονική οικονομική δραστηριότητα και κάποιες διαρθρωτικές αλλαγές επηρέασαν ορισμένες αγορές. Ωστόσο, παρά τον χαμηλό ρυθμό ανάπτυξης, 277 από τις 330 θέσεις που συμμετείχαν στην έρευνα έδειξαν είτε στασιμότητα είτε αύξηση ενοικίων στη διάρκεια του έτους.

Ο Martin Mahmuti, ανώτερος αναλυτής επενδύσεων στην Cushman & Wakefield δήλωσε πως “η τάση των μεγάλων αλυσίδων λιανικής πώλησης για πειραματισμό με τον σχεδιασμό, τη διάταξη, το περιεχόμενο και τον ανασχεδιασμό των flagship καταστημάτων τους, συνεχίζει να έχει αντίκτυπο στις μεγάλες πόλεις/αγορές και θα παραμείνει βασικός παράγοντας που επηρεάζει την ανάπτυξη το επόμενο έτος.

Παρά την ακόμα αβέβαιη οικονομική κατάσταση σε ορισμένα μέρη του κόσμου, κυρίως στην Ασία και στην ευρωζώνη, η δραστηριότητα λιανικής αγοράς αναμένεται να βελτιωθεί το 2015.

Οι κεντρικές αγορές θα παραμείνουν σε υψηλή ζήτηση, καθώς οι αλυσίδες είναι πρόθυμες να εδραιώσουν την παρουσία τους και να αυξήσουν την προβολή τους, ενώ η προσφορά θα παραμείνει σφιχτή. Η ανάπτυξη των online αγορών, που υποστηρίζουν την πόλωση στην αγορά προς όφελος του μεγαλύτερου και του καλύτερου, θα έχει επίσης διαρθρωτικό αντίκτυπο στις τοπικές αγορές”.

Μέχρι και αργά το βράδυ αντάλλασσαν μηνύματα και email Τρόικα και κυβέρνηση, προκειμένου να βρεθεί λύση στην εμπλοκή που έχει προκύψει στις διαπραγματεύσεις. Σήμερα λήγει το 48ωρο που έδωσε την Δευτέρα η Κομισιόν στην Αθήνα για να παρουσιάσει τις πλήρεις θέσεις της. Και στο κείμενο αυτό όμως που απέστειλε στην Τρόικα, παραμένει αγεφύρωτο το χάσμα στο θέμα του δημοσιονομικού κενού του 2015. Απομένουν πλέον μόλις 48 ώρες μέχρις ότου το υπουργείο Οικονομικών φέρει στη Βουλή το νέο προϋπολογισμό όπως τον έχει σχεδιάσει το ίδιο και με τις φοροελαφρύνσεις που έχει συμπεριλάβει –παρά τις διαφωνίες των ελεγκτών.

Στην τηλεδιάσκεψη που πραγματοποιήθηκε το βράδυ της Τρίτης μεταξύ της ομάδας του κυρίου Σταϊκούρα και τεχνικών κλιμακίων των ελεγκτών, διεφάνη πως η Τρόικα επιμένει ότι το πρωτογενές πλεόνασμα του 2015 θα είναι τουλάχιστον 2,5 δισ. ευρώ μικρότερο από τα περίπου 6 δισ. που το προϋπολογίζει η κυβέρνηση.

Στην κυβέρνηση απορρίπτουν όμως κάθε σκέψη για νέα μέτρα κάλυψης του δημοσιονομικού κενού και υποστηρίζουν ότι τα τελευταία χρόνια διαψεύδονται διαρκώς οι απαισιόδοξες εκτιμήσεις της Τρόικα.

Ζητάνε ισοδύναμα
Το δημοσιονομικό κενό αναδεικνύεται πάντως σε «υπ’αριθμ. 1» πρόβλημα που χωρίζει κυβέρνηση και δανειστές. Κοινοτικές πηγές διευκρίνιζαν πως η Τρόικα θα μπορούσε να υποχωρήσει στις απαιτήσεις της, αν είχε διαβεβαιώσεις πως για όποιο «ελληνικής εμπνεύσεως» μέτρο, αρκεί η κυβέρνηση να δεσμευτεί με ποιους τρόπους ή ποια έκτακτα μέτρα θα καλύψει τυχόν δημοσιονομικές αστοχίες που θα ανακύψουν.

Ο κύριος Χαρδούβελης πάντως θέλησε εχθές να μεταδώσει την αίσθηση του επειγόντως εντός και εκτός Ελλάδος, για να τελειώνει η διαπραγμάτευση και να επιτευχθεί μέσα στην χρονιά (πριν την 1η Ιανουαρίου δηλαδή) η συμφωνία για τη μετάβαση στην μετά-Μνημόνιο εποχή.

Σε δηλώσεις του μετά τη συνάντηση με τον Πρόεδρο Κάρολο Παπούλια, ο κύριος Χαρδούβελης περιέγραψε περίπου ως εξής έναν «οδικό χάρτη» που θα πρέπει να ακολουθήσει η χώρα, καθώς όλοι καταλαβαίνουν πλέον πως δεν πρόκειται να υπάρξει καμία συμφωνία στο Eurogroup ης 8ης Δεκεμβρίου:

– Αν δεν υπάρξει «το συντομότερο» (δηλαδή έως 31 Δεκεμβρίου) συμφωνία για την νέα σχέση με τους δανειστές μετά τη λήξη του ευρωπαϊκού προγράμματος, διακυβεύεται ακόμα και η παραμονή της Ελλάδος στο ευρώ.

– Ενδεχομένως να χρειαστεί λύση-«πακέτο» για όλα τα ζητήματα της αξιολόγησης (ασφαλιστικό-συντάξεις, εργασιακά – ομαδικές απολύσεις- λοκ άουτ, απολύσεις στο δημόσιο κλπ) αλλά και της συμφωνίας για τη μεά-Μνημόνιο εποχή.

– Αν χαθεί το ορόσημο της 8ης Δεκεμβρίου, μπορεί να βρεθεί λύση σε έκτακτο Eurogroup στις 15-18 Δεκεμβρίου.Στις 19 Δεκεμβρίου κλείνουν οι Βρυξέλες και τα εθνικά κοινοβούλια. Ειδικά για το Γερμανικό Κοινοβούλιο, απαιτείται έξτρα χρόνος για να ληφθούν οι εγκρίσεις και να προλάβουν να είναι όλα έτοιμα για το τι μέλλει γενέσθαι από 1ης Ιανουαρίου και μετά.

– Η πρόταση για τους όρους και τη μορφή της συμφωνίας στην προληπτική γραμμή στήριξης (πού θα βρεθούν τα χρήματα, αν θα συνοδευθεί από νέα μέτρα κλπ) θα επιδιωχθεί να τύχει ευρείας πολιτικής στήριξης, από τον ΣΥΡΙΖΑ ή και άλλα κόμματα, για να καμφθούν οι αντιστάσεις των δανειστών.