Τον θάνατο τουλάχιστον δύο ανθρώπων φέρεται να προκάλεσε βομβαρδισμός της ελληνορθόδοξης εκκλησίας του Αγίου Πορφυρίου, της παλαιότερης χριστιανικής εκκλησίας της  Γάζας,  όπου είχαν καταφύγει πολλοί άμαχοι, χριστιανοί αλλά και Παλαιστίνιοι.

Ωστόσο, πηγές από την περιοχή εκφράζουν φόβο για περισσότερα θύματα, καθώς μιλούν για δεκάδες εγκλωβισμένους κάτω από τα ερείπια.

Ο ναός, βρίσκεται κοντά σε τζαμί στην ιστορική συνοικία της πόλης της Γάζας και, σύμφωνα με την παράδοση, φιλοξενεί τα λείψανα του Αγίου Πορφυρίου, ο οποίος διετέλεσε επίσκοπος Γάζας τον 5ο αιώνα. Επίσης, κοντά βρίσκεται καιστο νοσοκομείο Αλ Αχλί, στο οποίο σημειώθηκε πολύνεκρη επίθεση πριν δύο ημέρες.

Αυτόπτες μάρτυρες ανέφεραν ότι από την επιδρομή προκλήθηκαν ζημιές στην πρόσοψη του ναού και κατέρρευσε παρακείμενο οικοδόμημα. Εκτίμησαν πως στόχος της επίθεσης ήταν χώρος κοντά στην ελληνορθόδοξη εκκλησία, όπου πολλοί άμαχοι είχαν αναζητήσει καταφύγιο εν μέσω του συνεχιζόμενου σφυροκοπήματος από τις ισραηλινές ένοπλες δυνάμεις (IDF).

Μιλώντας στην ΕΡΤ ο Αρχιεπίσκοπος Τιβεριάδος Αλέξιος σημείωσε ότι «χτύπησαν τα γραφεία και την είσοδο του μοναστηριού. Τα βομβάρδισαν με πύραυλο και κατέρρευσε όλο το κτίριο. Μέσα είχε πολλούς Χριστιανούς, πολλοί εκ των οποίων έχουν τραυματιστεί και έχουμε και νεκρούς».

Επιπλέον, ανέφερε ότι «πρέπει να φέρουν μπουλντόζες, ώστε να δούμε πόσοι άνθρωποι καταπλακώθηκαν», συμπληρώνοντας πως μέσα στο μοναστήρι είναι πάνω από 400 άτομα.

Εκπρόσωπος του IDF που ρωτήθηκε από το Γαλλικό Πρακτορείο Ειδήσεων (AFP) για τον βομβαρδισμό της ελληνορθόδοξης εκκλησίας, απάντησε ότι η υπόθεση διερευνάται και ότι δεν μπορεί να επιβεβαιώσει τις αναφορές για «ισραηλινό πλήγμα».

Ο αριθμός των χριστιανών στη Λωρίδα της Γάζας έχει μειωθεί τα τελευταία χρόνια. Υπολογίζεται ότι έχουν απομείνει λιγότεροι από χίλιοι (οι περισσότεροι εκ των οποίων είναι ορθόδοξοι), ενώ προτού η Χαμάς αναλάβει την εξουσία στη Γάζα (2007), οι χριστιανοί ήταν περισσότεροι από επτά χιλιάδες.

Γράφει ο Τάκης Καμπύλης στο Kreport.gr

Αν είναι κάτι σχεδόν αδύνατο να υπολογιστεί σήμερα στην Ελλάδα είναι το συνολικό ποσό που διατίθεται ετησίως σε φιλανθρωπίες. Γιατί εκεί υπάρχει και  μια γκρίζα ζώνη όπου διακινούνται σύμφωνα με τις περισσότερες εκτιμήσεις- δεκάδες  εκατομμύρια: Δωρεές σε χρήμα, σε υπηρεσίες, σε προϊόντα  και σε ακίνητα διασκορπίζονται  στις ενορίες και σε ιδρύματα, σε οργανώσεις γύρω από μοναστήρια, σε τοπικούς συλλόγους ή φορείς , που δεν έχουν ελεγχθεί ποτέ μέχρι σήμερα.

Σε μια εποχή που το κίνημα αλληλεγγύης  εκσυγχρονίζεται, η Εκκλησία παραμένει ο μεγάλος ασθενής. Παρότι, τα τελευταία 20 χρόνια όχι μόνο δείχνει να έχει αντιληφθεί το πρόβλημα αλλά και επιχειρεί την αντιμετώπισή του.

Η πρώτη σοβαρή προσπάθεια ήταν με την ίδρυση της «Αλληλεγγύης» από τον Χριστόδουλο. Να συγκεντρώσει δηλαδή η Αρχιεπισκοπή όχι μόνο ένα μέρος από το κεφάλαιο φιλανθρωπίας στο εσωτερικό που μέχρι πρότινος διασπειρόταν και τελικά χανόταν από κάθε έλεγχο αλλά κι από κάθε αξιολόγηση, αλλά και να διεκδικήσει και μεγάλα διεθνή προγράμματα.

Βέβαια τα περί οικονομικού «ελέγχου» από την Εκκλησία ή στην Εκκλησία έχουν διαχρονικά αποδειχτεί φενάκη.

Μια κακή στιγμή (όχι η μοναδική) ήταν όταν  μερικοί τόνοι κοτόπουλα ως βοήθεια από την Ελλάδα δεν έφθασαν στο Ιράκ. Η «Αλληλεγγύη» τότε έκλεισε, τουλάχιστον τυπικά. Ανασυστάθηκε  γρήγορα ως «Αποστολή» ενδεικτικό της σημασίας που δείχνει στο θέμα και ο διάδοχος του Χριστόδουλου, αρχιεπίσκοπος Ιερώνυμος.  Και μέχρις στιγμής, η «Αποστολή» δείχνει να αποφεύγει τα λάθη της μητρικής  «Αλληλεγγύης».

Σ’ αυτό το κλίμα η δράση του π. Αντώνιου δεν είχε ξεφύγει της προσοχής της Αρχιεπισκοπής.  Πρώτος ο Χριστόδουλος του είχε ζητήσει να «προσέξει τι κάνει» και να μπει κάτω από την ομπρέλα της Εκκλησίας, το ίδιο στη συνέχεια και ο αρχιεπίσκοπος Ιερώνυμος, ο οποίος φέρεται να του είπε «ανοίγεσαι πολύ και δεν είναι τρόπος αυτός». Τι εννοούσαν; Το είπε σαφώς ο Μητροπολίτης Μεσσηνίας όταν τον συνάντησε (2020)  πριν από τα εγκαίνια δομής της «Κιβωτού» στη Μεσσηνία: Χαρακτήρισε ως «αντιθεολογικό και αντιεκκλησιαστικό» το χαρακτήρα και τη λειτουργία της δομής και μάλιστα δεν παρέστη στα εγκαίνια για να μην τη νομιμοποιήσει.

Ανάλογη ήταν η ενόχληση και άλλων Μητροπολιτών, αναφέρονται οι Ιωαννίνων, Κονίτσης, Χίου και Βόλου, δηλαδή  όπου εγκαινιάστηκαν δομές της «Κιβωτού».

Ο λόγος;  Στην ηγεσία της Εκκλησίας είχε εκτιμηθεί ότι η οργάνωση, η παρεχόμενη εκπαίδευση και η γενικότερη  στάση της «Κιβωτού» σε πολλά ζητήματα, δεν ήταν ανάλογη αυτής που απαιτεί ένα εκκλησιαστικό ίδρυμα. Και το σημαντικότερο: Δεν δεχόταν έλεγχο από την Εκκλησία. Αλλά, όπως έλεγαν χαρακτηριστικά από την Αρχιεπισκοπή, «αν δεν ήταν παπάς θα μάζευε όλα αυτά τα χρήματα»;

Βέβαια, υπάρχουν και άλλοι ιερείς  που διοικούν  οργανώσεις με σημαντική εμβέλεια  αλλά δεν τους έχει καταγγείλει η Αρχιεπισκοπή. Γιατί αυτόν;

Αναμφίβολα, εκείνο που έγειρε την πλάστιγγα ήταν η  επιθετικότητα  του π. Αντώνιου, όχι μόνο επειδή εισέβαλε στο χώρο των μεγάλων χορηγών και σε σημαντικές τοπικές φιλανθρωπικές αγορές, αλλά ήταν και ο τρόπος που το έκανε, σχεδόν ηγεμονικά, σίγουρος ότι το ράσο και η δήθεν ριζοσπαστικότητά του θα τον διατηρούσαν στο απυρόβλητο.

Ευκαιρία για αντιπολίτευση είδε ο ΣΥΡΙΖΑ πίσω από όσα συνέβησαν την τελευταία εβδομάδα μεταξύ κυβέρνησης και Εκκλησίας της Ελλάδος, επενδύοντας σε ένα θέμα που όπως φαίνεται εκ του αποτελέσματος ήταν πολύ προσεκτικά επεξεργασμένο στο παρασκήνιο μεταξύ των δύο πλευρών, ώστε να λήξει στο τέλος αναίμακτα χωρίς να υπάρξει πρόβλημα σε καμία πλευρά.

Γράφει ο Σταύρος Παπαιωάννου στην Καθημερινή

Η αξ. αντιπολίτευση δεν διάβασε με ψυχραιμία όσα έγιναν και αρχής γενομένης από τις ανακοινώσεις της περασμένης Τρίτης, όπου η Εκκλησία εξαιρέθηκε από τα μέτρα, ξεκίνησε ένα μπαράζ αντιπολίτευσης, επιχειρώντας αφενός να απευθυνθεί σε ένα πιο φιλελεύθερο και κεντρογενές κοινό, αφετέρου να εξωθήσει το Μαξίμου σε μια απόφαση εναντίον της Εκκλησίας που θα δημιουργούσε στη Ν.Δ. πρόβλημα από τα δεξιά. Υπήρχε όμως μία βασική λεπτομέρεια: στην Κουμουνδούρου δεν γνώριζαν τι είχε προηγηθεί. 

Από την περασμένη εβδομάδα, που τα κρούσματα είχαν πάρει την ανηφόρα, Μαξίμου και Εκκλησία βρίσκονταν σε ανοικτή γραμμή μέσω δύο «τριμερών επιτροπών».

Από τη μία ο γ.γ. του γραφείου του πρωθυπουργού Γρηγόρης Δημητριάδης, ο υπουργός Επικρατείας Γιώργος Γεραπετρίτης και ο διευθυντής του γραφείου Τύπου Δημήτρης Τσιόδρας και από την άλλη ο διευθυντής του γρ. Τύπου της Αρχιεπισκοπής Χάρης Κονιδάρης, ο Μητροπολίτης Νέας Ιωνίας και Φιλαδέλφειας Γαβριήλ και ο αρχιγραμματέας της Ιεράς Συνόδου Φιλόθεος συζητούσαν τον τρόπο με τον οποίο θα βρεθεί μία λύση για την τήρηση των μέτρων στις Εκκλησίες. Στις διαβουλεύσεις για το τι μέτρα πρέπει να ληφθούν όσον αφορά τους χώρους λατρείας, αυτό που προείχε ήταν οι χειρισμοί να είναι λεπτοί, γιατί αφενός η κυβέρνηση δεν επιθυμούσε σε καμία περίπτωση κάποιο νέο γύρο έντασης με την Εκκλησία, όπως συνέβαινε συχνά πυκνά σε προηγούμενες φάσεις της πανδημίας, και αφετέρου γιατί η όποια απόφαση έπρεπε να σέβεται το αυτοδιοίκητο της Εκκλησίας. Ως εκ τούτου και με δεδομένο ότι επίκειτο στις 3 Νοεμβρίου συνεδρίαση της Ιεράς Συνόδου, η κυβέρνηση δεν θέλησε να ανακοινώσει καμία απόφαση και επέλεξε να αφήσει τη ΔΙΣ να λάβει εκείνη τις αποφάσεις της. Αυτός ήταν και ο λόγος που την Τρίτη 2 Νοεμβρίου όταν ανακοινώθηκαν τα νέα μέτρα για την αυστηροποίηση των τεστ απουσίασε η Εκκλησία.

To χρονικό

Πράγματι, από την εξέλιξη των πραγμάτων φαίνεται πως οι δύο πλευρές ήταν σε ανοικτή γραμμή, καθώς την επομένη, 3 Νοεμβρίου, η Ιερά Σύνοδος πήρε την απόφαση να εφαρμοστούν τα υγειονομικά μέτρα. Αξιοσημείωτο είναι πως την ίδια ημέρα ο πρωθυπουργός σε συνέντευξή του (Mega) τόνιζε πολύ προσεκτικά πως «αν υπήρχε τρόπος να υπάρξει έλεγχος στις εισόδους των τόπων θρησκευτικής λατρείας θα ήμουν πρώτος να το συζητήσω», κάνοντας πάσα στην Ιερά Σύνοδο και αφήνοντας την κυβέρνηση έξω από τις αποφάσεις. Την επομένη, 4 Νοεμβρίου εκδίδεται εγκύκλιος η οποία μεταξύ άλλων κάνει λόγο για ισχυρή σύσταση στους πιστούς να προσέρχονται στις Εκκλησίες με τεστ. Εδώ υπάρχει και άλλο παρασκήνιο, που δείχνει πως όλα τα βήματα ήταν καλά μελετημένα.

Η απόφαση της Ιεράς Συνόδου ήταν πολύ πιο γενική από την εγκύκλιο. Ετσι, ο κ. Ιερώνυμος ξεπέρασε πιθανά εσωτερικά εμπόδια και κατάφερε να πετύχει μία ομόφωνη απόφαση, η οποία εξειδικεύτηκε την επομένη στην εγκύκλιο. Κυβερνητικές πηγές την ίδια ημέρα μεταδίδουν πως όσα αποφασίστηκαν ήταν σε συνεννόηση με την Εκκλησία, κάτι που έφερε την αντίδραση του ΣΥΡΙΖΑ, ο οποίος μίλησε για καπέλωμα της κυβέρνησης από την Εκκλησία, υπό την έννοια ότι η τελευταία έλαβε μόνη τις αποφάσεις. Η εκδοχή του ΣΥΡΙΖΑ θα μπορούσε να είχε βάση, εάν δεν τη διέψευδαν τα αποτελέσματα: η κυβέρνηση βγήκε από τη διαδικασία εντελώς αλώβητη, καθώς και ήπια στάση κράτησε και τις όποιες αποφάσεις δεν τις χρεώθηκε, ενώ και η Εκκλησία έλαβε μία ομόφωνη απόφαση, αποδεικνύοντας πως όλα ήταν καλά προγραμματισμένα.

Ο ΣΥΡΙΖΑ επέμεινε να επενδύσει στο θέμα και έδωσε στη δημοσιότητα επικοινωνία του Αλέξη Τσίπρα με τον Αρχιεπίσκοπο, ώστε να αποκομίσει πιθανά πολιτικά οφέλη. Η Αρχιεπισκοπή απάντησε με νέα διαρροή, λέγοντας πως «το θέμα της αντιμετώπισης της πανδημίας δεν προσφέρεται για μικροκομματική και μικροπολιτική εκμετάλλευση, ούτε η Εκκλησία δέχεται να γίνεται εργαλείο από οιονδήποτε επιθυμεί να εξυπηρετήσει τις δικές του σκοπιμότητες». Ο ΣΥΡΙΖΑ πάντως επανήλθε στο θέμα, αναδεικνύοντας την τοποθέτηση του εκπροσώπου της Ιεράς Συνόδου κ. Τιμόθεου, που είπε πως η επικοινωνία Μαξίμου – Εκκλησίας έγινε μετά την ειλημμένη απόφαση της Ιεράς Συνόδου. Οι επαφές ωστόσο, όπως προειπώθηκε, ήταν παρασκηνιακές μεταξύ των δύο «τριμερών», κράτησαν πολλές ημέρες και επιβεβαιώνονται από την ίδια την «αναίμακτη» λύση του προβλήματος.