Ιρανή τραγουδίστρια και οκτώ μέλη μίας ομάδας παραγωγής, φέρονται να καταδικάστηκαν σε 74 μαστιγώματα για συναυλία που μεταδόθηκε ζωντανά μέσω YouTube το 2024.

Σύμφωνα με δικαστικά έγγραφα, το ποινικό δικαστήριο της επαρχίας Κομ καταδίκασε την Παραστού Αχμαντί και τους υπόλοιπους οχτώ σε μαστίγωμα, διετή απαγόρευση εξόδου από τη χώρα και διετή απαγόρευση συμμετοχής σε καλλιτεχνικές δραστηριότητες. Οι κατηγορίες αφορούν, μεταξύ άλλων, προσβολή της δημόσιας αιδούς μέσω της παραγωγής και δημοσίευσης «χυδαίου και ανήθικου περιεχομένου» στο διαδίκτυο.

Παρότι η επίσημη δικαστική υπηρεσία ειδήσεων του Ιράν δεν έχει ακόμη δημοσιεύσει την απόφαση, οργανώσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων και δικηγόροι που εξέτασαν τα σχετικά έγγραφα υποστηρίζουν ότι οι διώξεις καλλιτεχνών που αψηφούν δημόσια το καθεστώς αποτελούν μέρος μιας ευρύτερης προσπάθειας αποτροπής κάθε πολιτιστικής αμφισβήτησης.

Τον Δεκέμβριο του 2024, η 29χρονη τραγουδίστρια ερμήνευσε χωρίς χιτζάμπ το πατριωτικό τραγούδι «Az Khoone Javanane Vatan» («Από το Αίμα των Νέων της Πατρίδας») σε ζωντανή διαδικτυακή μετάδοση, η οποία έγινε γρήγορα viral. Λίγο μετά τη δημοσίευση του βίντεο, η ίδια και αρκετοί μουσικοί συνελήφθησαν προσωρινά και στη συνέχεια αφέθηκαν ελεύθεροι. Αργότερα, οι αρχές προχώρησαν στην άσκηση επίσημης δίωξης για τη δημοσίευση του βίντεο, το οποίο έχει συγκεντρώσει εκατομμύρια προβολές στο YouTube.

Αντιδράσεις για τη σύλληψη της Ιρανής τραγουδίστριας
Η Μπαχάρ Γκαντεχαρί, διευθύντρια του Κέντρου Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων με έδρα τις ΗΠΑ, δήλωσε ότι η τιμωρία της Αχμαντί επειδή τραγούδησε και εμφανίστηκε χωρίς χιτζάμπ αποτελεί ακόμα μία υπενθύμιση ότι οι συνθήκες ανθρωπίνων δικαιωμάτων στη χώρα δεν έχουν αλλάξει, παρά τις προσπάθειες των ιρανικών αρχών να βελτιώσουν τη διεθνή εικόνα τους. Όπως ανέφερε, η δίωξη καλλιτεχνών αναδεικνύει το χάσμα ανάμεσα στην επίσημη προπαγάνδα και την πραγματικότητα.

Ο δικηγόρος ανθρωπίνων δικαιωμάτων Μοΐν Χαζαελί υποστήριξε ότι η απόφαση στερείται νομικής βάσης, σημειώνοντας πως το τραγούδι, η μουσική ερμηνεία και η παραγωγή μουσικών έργων από γυναίκες δεν ποινικοποιούνται από το ιρανικό ποινικό δίκαιο. Πρόσθεσε ακόμη ότι η επιβολή ποινής μαστιγώματος εγείρει σοβαρά ζητήματα σχετικά με τις διεθνείς υποχρεώσεις των κρατών για την απαγόρευση των βασανιστηρίων και την προστασία της ανθρώπινης αξιοπρέπειας.

Η απόφαση έχει εντείνει τις ανησυχίες των Ιρανών καλλιτεχνών για περαιτέρω κλιμάκωση της πολιτιστικής καταστολής. Η Ιρανοβρετανίδα ηθοποιός Ναζανίν Μπονιαντί δήλωσε ότι η καταδίκη της Παραστού «αποτελεί μια έντονη υπενθύμιση ότι, παρά τις συζητήσεις στην Ουάσιγκτον για ένα «νέο καθεστώς» στο Ιράν, ο μηχανισμός καταστολής της Ισλαμικής Δημοκρατίας παραμένει αμετάβλητος». «Η ανοχή απέναντι σε ένα καθεστώς που μαστιγώνει γυναίκες επειδή τραγουδούν και εκτελεί πολίτες επειδή διεκδικούν τα δικαιώματά τους, το μόνο που πετυχαίνει είναι να το ενθαρρύνει να συνεχίσει στον δρόμο της τυραννίας», δήλωσε.

Παρόμοια ήταν και η τοποθέτηση της ηθοποιού Σεταρέχ Μαλεκί, η οποία αναγκάστηκε να ζει στο εξωτερικό μετά τον πρωταγωνιστικό της ρόλο στην υποψήφια για Όσκαρ ταινία του Μοχάμεντ Ρασούλοφ, «Ο Σπόρος του Ιερού Σύκου». Η ίδια ανέφερε σε δήλωσή της στον Guardian ότι η συναυλία της Αχμαντί αναζωπύρωσε μέσα της το πνεύμα της αντίστασης. «Για μέρες, συνέχιζα να παρακολουθώ τα βίντεο ξανά και ξανά και ένιωσα απίστευτα περήφανη για τον Παραστού», είπε και τόνισε: «Γνωρίζοντας όλες τις συνέπειες που θα είχε να αντιμετωπίσει, αρνήθηκε να παραιτηθεί από το δικαίωμά της, ως γυναίκα, να ζει, να τραγουδάει και να ακούγεται. Οι Ιρανές δεν σταματούν ποτέ να αγωνίζονται ενάντια στην τυραννία, ούτε για μια στιγμή, και αυτό είναι πραγματικά αξιοσημείωτο».

Σύμφωνα με τη Μαλεκί, για κάθε καλλιτέχνη που αρνείται να συμμορφωθεί με τη λογοκρισία, η καθημερινότητα στο Ιράν αποτελεί μια μορφή αντίστασης.

Πηγή: Guardian

Το Ιράν τόνισε χθες Τετάρτη πως δεν σημειώθηκε «καμιά απτή πρόοδος» στις συνομιλίες με τις ΗΠΑ για να τερματιστεί ο πόλεμος στη Μέση Ανατολή, όπου οι εχθροπραξίες επαναλήφθηκαν, τόσο στον Κόλπο όσο και στον Λίβανο.

«Ανταλλάχτηκαν μηνύματα όσον αφορά την ανάγκη να τερματιστεί η επίθεση εναντίον της Βηρυτού, όμως δεν σημειώθηκε καμιά απτή πρόοδος στη διαδικασία της διαπραγμάτευσης», είπε ο Iρανός υπουργός Εξωτερικών Αμπάς Αραγτσί, αναφερόμενος στα πλήγματα του Ισραήλ εναντίον του σιιτικού κινήματος Χεζμπολάx, που πρόσκειται στην Τεχεράνη, στην επικράτεια του Λιβάνου.

Οποιαδήποτε επίθεση εναντίον της λιβανικής πρωτεύουσας θα οδηγούσε στην «επανέναρξη του πολέμου σε μεγάλη κλίμακα», προειδοποίησε ο επικεφαλής της ιρανικής διπλωματίας μιλώντας στο λιβανικό τηλεοπτικό δίκτυο Αλ Μαγιαντίν, σύμφωνα με αποσπάσματα της συνέντευξής του όπως μεταδόθηκαν από το ιρανικό πρακτορείο ειδήσεων Tasnim.

Χθες βράδυ στην Ουάσιγκτον, οι κυβερνήσεις του Ισραήλ και του Λιβάνου συμφώνησαν να «εφαρμοστεί κατάπαυση του πυρός» και να δημιουργηθούν «πιλοτικές ζώνες» υπό τον αποκλειστικό έλεγχο του λιβανικού στρατού, ανέφερε τριμερής ανακοίνωση που δόθηκε στη δημοσιότητα έπειτα από δυο ημέρες συνομιλιών υπό την αιγίδα της κυβέρνησης του προέδρου των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ.

Οι δηλώσεις του Αμπάς Αραγτσί έρχονται σε πλήρη αντίθεση με εκείνες του Ντόναλντ Τραμπ αργότερα στο Οβάλ Γραφείο.

«Μου λένε ότι οι διαπραγματεύσεις πάνε πολύ καλά (…) Ποιος ξέρει (…) (σ.σ. η σύναψη συμφωνίας) μπορεί να γίνει το σαββατοκύριακο», είπε ο αμερικανός πρόεδρος. Ανέφερε ακόμη πως εννοεί να «διαχωρίσει» τις συνομιλίες για τον Λίβανο από αυτές για το Ιράν. Η Τεχεράνη απορρίπτει την ιδέα, τονίζει πως ο πόλεμος είναι ένας.

Πλήγματα στο Κουβέιτ

Ο επικεφαλής της αμερικανικής διπλωματίας Μάρκο Ρούμπιο υποστήριξε τοποθετούμενος ενώπιον επιτροπής του κοινοβουλίου χθες ότι το ζήτημα του ιρανικού ουρανίου που έχει εμπλουτιστεί κατά υψηλό ποσοστό έχει «τεθεί με σαφήνεια» στην Τεχεράνη, εννοώντας μάλλον την απαίτηση της Ουάσιγκτον να της παραδοθεί, προσθέτοντας πάντως πως η άλλη πλευρά «δεν έχει δώσει πράσινο φως» για τίποτα τέτοιο.

Η τύχη του ιρανικού ουρανίου που έχει εμπλουτιστεί σε υψηλό βαθμό αποτελεί ένα από τα κυριότερα εμπόδια για την επίτευξη συμφωνίας. Οι ΗΠΑ και το Ισραήλ κατηγορούν το Ιράν πως επιδιώκει την απόκτηση πυρηνικού οπλοστασίου, κάτι που η Τεχεράνη αρνείται εδώ και δεκαετίες.

Η αμερικανική Βουλή των Αντιπροσώπων ενέκρινε χθες κείμενο το οποίο διατάσσει την απόσυρση των στρατευμάτων των ΗΠΑ που έχουν αναπτυχθεί στη Μέση Ανατολή στο πλαίσιο του πολέμου εναντίον του Ιράν, πρακτικά με μόνο συμβολική σημασία, εξέλιξη πάντως στην οποία παρατηρητές είδαν ράπισμα για τον πρόεδρο Τραμπ.

Πάντως δεν υπάρχει περίπτωση να έχει συνέχεια, ακόμη κι αν το εγκρίνει και η Γερουσία, με δεδομένο το δικαίωμα βέτο του αρχηγού του αμερικανικού κράτους.

Νωρίτερα χθες, οι αρχές του Κουβέιτ κατηγόρησαν την Τεχεράνη ότι έπληξε το αεροδρόμιο του μικρού εμιράτου του Κόλπου, στην πρώτη γνωστή φονική επίθεση αφότου άρχισε να εφαρμόζεται την 8η Μαΐου κατάπαυση του πυρός, ολοένα περισσότερο αμφισβητούμενη εν μέσω ανταλλαγών πυρών των ΗΠΑ και του Ιράν.

Σύμφωνα με τις αρχές, σκοτώθηκε ένας άνθρωπος –υπήκοος Ινδίας– και τραυματίστηκαν άλλοι 63 στο αεροδρόμιο.

Οι Φρουροί της Επανάστασης, ο ιδεολογικός στρατός της Ισλαμικής Δημοκρατίας, διέψευσαν ότι επιτέθηκαν στο αεροδρόμιο και υποστήριξαν πως η υποδομή χτυπήθηκε κατά λάθος από σύστημα αντιαεροπορικής άμυνας Patriot.

Οι εχθροπραξίες πυκνώνουν τις τελευταίες ημέρες, ιδίως γύρω από το στενό του Ορμούζ, θαλάσσια αρτηρία στρατηγικής σημασίας για το διεθνές εμπόριο υδρογονανθράκων, που έκλεισε de facto το Ιράν όταν άρχισε ο πόλεμος.

Το Κουβέιτ ανέφερε πως χθες μπήκε στο στόχαστρο 13 βαλλιστικών πυραύλων και 17 με επανδρωμένων εναέριων οχημάτων εφόρμησης που εξαπολύθηκαν από το Ιράν.

«Οι εκρήξεις διαδέχονταν η μια την άλλη πολύ κοντά σε κατοικημένες ζώνες. Για πρώτη φορά, τα παιδιά αισθάνθηκαν πόσο σοβαρή είναι η κατάσταση», είπε στο Γαλλικό Πρακτορείο ο Χασάν Σέιχ, πακιστανός υπήκοος, 40 ετών, που διαμένει κοντά στο αεροδρόμιο.

Οι τιμές του πετρελαίου ξανά περί τα 100 δολάρια

Οι νέες εχθροπραξίες ώθησαν εκ νέου τις τιμές του πετρελαίου περί τα 100 δολάρια το βαρέλι, έπειτα από την ύφεσή τους την περασμένη εβδομάδα, λόγω των προσδοκιών στις αγορές για τη σύναψη συμφωνίας που θα βάλει τέλος στον πόλεμο στη Μέση Ανατολή.

Σύμφωνα με το μεικτό διοικητήριο των αμερικανικών ενόπλων δυνάμεων που είναι αρμόδιο για τη Μέση Ανατολή (CENTCOM, «κεντρική διοίκηση»), το Ιράν στοχοποίησε ακόμη με πυραύλους το Μπαχρέιν, και ανταποδίδοντας, σε «νόμιμη άμυνα», αμερικανικές δυνάμεις διεξήγαγαν «πλήγματα» στο ιρανικό νησί Κεσμ., όπου χτυπήθηκε τηλεπικοινωνιακή υποδοχή κατά την Τεχεράνη.

Στην άλλη πλευρά, οι Φρουροί της Επανάστασης ανέφεραν ότι έβαλαν στο στόχαστρο βάση του αμερικανικού στρατού στο Κουβέιτ και το αρχηγείο του αμερικανικού 5ου στόλου, που έχει έδρα το Μπαχρέιν, με πυραύλους και μη επανδρωμένα εναέρια οχήματα εφόρμησης. Έκαναν λόγο περί αντιποίνων για τα αμερικανικά πλήγματα στο Κεσμ και εναντίον ιρανικού δεξαμενόπλοιου.

Ανέφεραν ακόμη πως στοχοποίησαν πλοίο συνδεόμενο με το Ισραήλ και τις ΗΠΑ.

Η ιρανική διπλωματία κατηγόρησε το Κουβέιτ και το Μπαχρέιν ότι επιτρέπουν στην Ουάσιγκτον να χρησιμοποιεί τα εδάφη τους για να διεξάγει επιθέσεις εναντίον του Ιράν, κάτι που διέψευσε το μικρό εμιράτο, ανακοινώνοντας παράλληλα την απέλαση δυο διπλωματών που υπηρετούσαν στην ιρανική πρεσβεία.

Επιθέσεις εναντίον του βόρειου Ισραήλ

Γραπτή δήλωση του Μοτζταμπά Χαμενεΐ αναμένεται να δοθεί στη δημοσιότητα σήμερα, την ημέρα της επετείου από τον θάνατο του ιδρυτή της Ισλαμικής Δημοκρατίας Ρουχολά Χομεϊνί, κατά την οποία τελείται κατά κανόνα μεγάλη εκδήλωση γύρω από το μαυσωλείο του.

Η επέτειος συμπίπτει φέτος με μια από τις σημαντικότερες σιιτικές εορτές, που βγάζει τους Ιρανούς μαζικά στους δρόμους.

Προτού ανακοινωθεί η παράταση της υποτιθέμενης κατάπαυσης του πυρός ανάμεσα στο Ισραήλ και στον Λίβανο, ισραηλινοί βομβαρδισμοί σκότωσαν εννιά ανθρώπους στη λιβανική επικράτεια, ανάμεσά τους στρατιώτη και διασώστες. Και, τις πρώτες πρωινές ώρες, το επίσημο πρακτορείο ειδήσεων ANI μετέδωσε πως σκοτώθηκε ακόμη ένας διασώστης, όταν μπήκε στο στόχαστρο των ισραηλινών ενόπλων δυνάμεων ασθενοφόρο.

Ο στρατός του Ισραήλ από την πλευρά του ανακοίνωσε πως αναχαίτισε «εχθρικό αεροσκάφος» και δυο βλήματα από την κατεύθυνση του Λιβάνου. Η Χεζμπολά ανέλαβε την ευθύνη για επίθεση εναντίον της ισραηλινής επικράτειας.

Καθώς συνεχίζονται οι εκατέρωθεν επιθέσεις Ισραήλ – Ιράν, τα βλέμματα στρέφονται σήμερα στη Γενεύη, όπου τρεις Ευρωπαίοι υπουργοί Εξωτερικών και η ύπατη εκπρόσωπος της ΕΕ για θέματα Εξωτερικής Πολιτικής και Πολιτικής Ασφάλειας συναντώνται με τον επικεφαλής της ιρανικής διπλωματίας, μολονότι φαντάζει απίθανο να οδηγήσουν οι συγκεκριμένες διαβουλεύσεις σε τερματισμό της σύρραξης, προτού οι ΗΠΑ τη μετατρέψουν σε κάτι που φοβούνται ότι θα μπορούσε να εξελιχθεί σε γενικευμένο πόλεμο στη Μέση Ανατολή.

Χθες Πέμπτη ο Τραμπ και οι συνεργάτες του έδωσαν κάποιες ελπίδες στους Ευρωπαίους αξιωματούχους ότι ίσως να μην είναι μάταιες οι προσπάθειές τους, με την ανακοίνωση του Λευκού Οίκου ότι ο Ρεπουμπλικανός πρόεδρος θα αποφασίσει εντός δύο εβδομάδων αν θα ανάψει το πράσινο φως για ανάληψη στρατιωτικής δράσης από τις ΗΠΑ, καθώς θεωρεί πως υπάρχουν πιθανότητες να αποδώσει καρπούς η διπλωματία.

Το περιθώριο των δύο εβδομάδων του Τραμπ, που ελπίζει ότι το Ιράν θα μαλακώσει τη στάση του υπό τις συνεχείς ισραηλινές επιθέσεις και την αποδυνάμωση του πυραυλικού του οπλοστασίου, φαίνεται να ανοίγει τον δρόμο για μια νέα διπλωματική προσπάθεια, προσδίδοντας βάρος στις συνομιλίες της Γενεύης, όπου ο Ιρανός ΥΠΕΞ Αμπάς Αραγτσί θα καθίσει στο τραπέζι με τους ομολόγους του της Γαλλίας Ζαν-Νοέλ Μπαρό, της Γερμανίας Γιόχαν Βάντεφουλ και της Βρετανίας Ντέιβιντ Λάμι και την Κάγια Κάλας.

Τι μπορούν να καταφέρουν οι Ευρωπαίοι στις διαβουλεύσεις με το Ιράν;
Αλλά το ερώτημα είναι κατά πόσον μπορούν οι Ευρωπαίοι να κάμψουν την απροθυμία της Τεχεράνης να διαπραγματευτεί όσο δέχεται επιθέσεις και να σημειωθεί αξιοσημείωτη πρόοδος.

Η κρίση στη Μέση Ανατολή καταδεικνύει έντονα σε ποιον βαθμό ο Τραμπ έχει μειώσει την τελευταία δεκαετία την ευρωπαϊκή γεωπολιτική επιρροή, ακόμη και σε τομείς όπου τα συμφέροντά των Ευρωπαίων μπορεί να ευθυγραμμίζονται με αυτά της Αμερικής. Το 2015 οι ίδιες αυτές ευρωπαϊκές δυνάμεις -η λεγόμενη E3- έπαιξαν σημαντικό ρόλο στην επίτευξη της τελευταίας πυρηνικής συμφωνίας με το Ιράν, του Κοινού Ολοκληρωμένου Σχεδίου Δράσης (JCPOA). Αλλά τότε πρόεδρος των ΗΠΑ ήταν ο Μπαράκ Ομπάμα, και όταν ανέλαβε τα ηνία ο Τραμπ απέσυρε τις ΗΠΑ από τη συμφωνία το 2018.

Έκτοτε η Ευρώπη δυσκολεύεται να ακουστεί η φωνή της σε ζητήματα που σχετίζονται με το Ιράν. Οι δυνάμεις της ΕΕ και η Βρετανία έχουν επίσης αποτύχει να ασκήσουν μεγάλη επιρροή στην κυβέρνηση του Μπέντζαμιν Νετανιάχου στο Ισραήλ, ειδικά μετά τις επιθέσεις της Χαμάς στις 7 Οκτωβρίου 2023.

Ευρωπαίοι αξιωματούχοι ελπίζουν να δώσουν στον Τραμπ την ευκαιρία να κάνει πίσω αναφορικά με την πιθανότητα να διατάξει επίθεση στο Ιράν. Τις τελευταίες ημέρες, ο πρόεδρος των ΗΠΑ απείλησε τον ανώτατο ηγέτη του Ιράν Αγιατολάχ Αλί Χαμενεΐ και άφησε ανοικτό το ενδεχόμενο να χρησιμοποιήσει διατρητικές βόμβες για να καταστρέψει τα υπόγεια εργοστάσια εμπλουτισμού ουρανίου του Ιράν. «Υπάρχει κάτι που κρατάει τον Τραμπ πίσω», δήλωσε στο Pοlitico ένας Ευρωπαίος διπλωμάτης υπό τον όρο της ανωνυμίας.

Ο Τραμπ είπε ότι οι ΗΠΑ είναι έτοιμες να συμμετάσχουν στις στρατιωτικές επιθέσεις του Ισραήλ, αλλά «τίποτα δεν συμβαίνει – υπάρχει μια ευκαιρία εδώ. Δεν πρέπει να υποτιμούμε πόσο πολύ μισεί ο Τραμπ τον πόλεμο», είπε ο Ευρωπαίος διπλωμάτης.

Κωνσταντίνος Νιζάμης, Διδάκτωρ Παντείου Πανεπιστημίου

Τα ξημερώματα της 13 Ιουνίου 2025, η Ισραηλινή Πολεμική Αεροπορία χρησιμοποιώντας σχεδόν το σύνολο των μαχητικών της έπληξε μια πλειάδα στόχων εντός του Ιράν. Οι στόχοι περιελάμβαναν την ανώτατη στρατιωτική ηγεσία, σε μια προσπάθεια αποκεφαλισμού της, εγκαταστάσεις του πυρηνικού προγράμματος του Ιράν, σε μια προσπάθεια καθυστέρησης της Ιρανικής πορείας προς την απόκτηση πυρηνικών όπλων και διάφορων στρατιωτικών στόχων, (αεροπορικές βάσεις, θέσεις αεράμυνας κλπ).

Μέχρι την στιγμή που γράφεται το άρθρο δεν έχει υπάρξει ουσιαστική στρατιωτική απάντηση από το Ιράν, πλήν της εκτόξευσης 100 – 200 drones πιθανόν τύπου Saheed ή αντιστοίχων. Ωστόσο, το πιθανότερο είναι ότι θα υπάρξει και επίθεση με σαφώς ισχυρότερους βαλλιστικούς πυραύλους. Ειρήσθω εν παρόδω φαίνεται ότι το συμβάν της μεγάλης έκρηξης στις 26 Απριλίου στο Ιρανικό Λιμάνι Shahid Rajaee, στο οποίο εκφορτώνονταν και αποθηκεύονταν σύμφωνα με πληροφορίες υγρά καύσιμα βαλλιστικών πυραύλων, μάλλον σχετίζεται με την χθεσινή επίθεση. Το Ισραήλ, με αυτήν την αιφνιδιαστική αεροπορική επίθεση, στοχεύει μεν την στρατιωτική και πυρηνική δύναμη του Ιράν, ωστόσο παράλληλα φαίνεται ότι προσπαθεί να απαξιώσει στα μάτια των Ιρανών των καθεστώς και να προκαλέσει την πτώση του μέσω της λαϊκής δυσαρέσκειας.

Εν πολλοίς φαίνεται μια δικαιολογημένη προσέγγιση καθώς όντως το ισλαμικό αυταρχικό καθεστώς δεν είναι δημοφιλές και έχει προκαλέσει κατά καιρούς έντονες διαμαρτυρίες και πολιτικές ταραχές, όπως στην περίπτωση της δολοφονίας της Mahsa Amini. Ωστόσο, τις περισσότερες φορές μια στρατιωτική επίθεση ακόμα και σε χώρες με σκληρά καταπιεστικά καθεστώτα, οδηγεί στο φαινόμενο του rally around the flag, στην συσπείρωση δηλαδή των πολιτών, γύρω από την Κυβέρνηση για να αντιμετωπίσουν τον εχθρό. Η συσπείρωση στην Σοβιετική Ένωση μετά την χιτλερική εισβολή το 1941 αλλά και η συσπείρωση του Ελληνικού λαού μετά το ιταλικό τελεσίγραφο το 1940, αποτελούν παραδείγματα του φαινομένου.

Όσον αφορά αυτή καθαυτή την επιχειρησιακή αποτελεσματικότητα της επίθεσης, το ακριβές μέγεθος της ζημιάς στις στρατιωτικές και πυρηνικές ικανότητες του Ιράν, δεν μπορεί ακόμα να αποτιμηθεί. Μερικές ωστόσο αρχικές γενικές παρατηρήσεις, είναι οι εξής: Ο αποκεφαλισμός της ηγεσίας, ενός μεγάλου οργανισμού όπως οι Ιρανικές Ένοπλες Δυνάμεις με την στοχοποίηση και εκτέλεση έστω του αρχηγού ή μιας δεκάδας ανώτατων αξιωματικών, δεν αναμένεται να έχει σοβαρή επίπτωση στο σύνολο και το έργο ενός ιεραρχικά δομημένου οργανισμού, με πολλαπλά επίπεδα διοίκησης και δυνατότητα αναπλήρωσης ακόμα και αυτών των απωλειών.

Δεν θα πρέπει να συγχέουμε την επιχείρηση εναντίον της Λιβανικής Χεσμπολά, μιας σχετικά μικρής οργάνωσης, κατά την οποία δεν εκτελέστηκε μόνο η ηγεσία αλλά το σύνολο των επιχειρησιακών και τακτικών διοικητών (2000 περίπου άτομα), η οποία κυριολεκτικά συνέτριψε ολόκληρο το «νευρικό σύστημα» της Χεσμπολά και δεν αποκεφάλισε απλά την ηγεσία.

Περαιτέρω σε διεθνές επίπεδο, ήδη από το 2023 έχουν εξομαλυνθεί οι σχέσεις Ιράν και Αραβικών κρατών του Κόλπου, τα οποία μέχρι τώρα πίεζαν για μια ανανέωση της συμφωνίας JCPOA, μεταξύ των ΗΠΑ και του Ιράν, φοβούμενοι ότι μια σύρραξη θα αποσταθεροποιήσει εκ νέου ολόκληρη την περιοχή, καθώς είναι νωπές οι μνήμες από τις Ιρανικές επιθέσεις εναντίον των διυλιστηρίων τους στην περιοχή του Κόλπου και θα αποτελέσει ένα βαρύ πλήγμα στις οικονομίες του. Η Ισραηλινή επίθεση ανατρέπει λεπτές ισορροπίες και πιθανόν να αναζωπυρώσει τους Αραβικούς φόβους για ένα Ισραήλ κυρίαρχο στην Μέση Ανατολή, με τους Άραβες εκ νέου περιθωριοποιημένους και αδύναμους, ανατρέποντας τις ελπίδες για μια μακροπρόθεσμη Αραβοϊσραηλινή προσέγγιση, κυρίως με την Σαουδική Αραβία.

Η αιτία της χθεσινής επίθεσης ανάγεται στην αιφνιδιαστική επίθεση της Χαμάς και στην μετέπειτα ολοκληρωτική στρατιωτική επικράτηση του Ισραήλ, όχι μόνο στην Λωρίδα της Γάζας και στην Δυτική όχθη αλλά και στον Νότιο Λίβανο και σε τμήμα της Συρίας. Η αυτοπεποίθηση των Ισραηλινών μετά τις θεαματικές τους επιτυχίες και η πίστη στην ανωτερότητα των Ισραηλινών Δυνάμεων, υπήρξε καταλυτικός παράγοντας για την απόφαση επίθεσης εναντίον του Ιράν. Ωστόσο, τόσο η Χαμάς, όσο και η Χεζμπολά αλλά και η Συρία, δεν διέθεταν το μέγεθος και την ισχύ του Ιράν, ενώ παράλληλα με τις αεροπορικές επιθέσεις, το Ισραήλ χρησιμοποίησε και τις χερσαίες δυνάμεις του για την επίτευξη των στρατιωτικών του στόχων, κάτι που δεν μπορεί να κάνει εναντίον του Ιράν.

Ποτέ και καμία αεροπορική επίθεση χωρίς να συνοδεύεται από την αντίστοιχη χερσαία δεν κατάφερε να επιτύχει ουσιαστικά αποτελέσματα εναντίον ενός αποφασισμένου αντιπάλου. Οι πρόσφατες επιχειρήσεις των ΗΠΑ εναντίον των Χούθι, επιβεβαιώνουν τον κανόνα. Συνεπώς το Ιράν δεν πρόκειται να σταματήσει το πυρηνικό του πρόγραμμα, μάλλον θα το επιταχύνει και χωρίς την εξωτερική επέμβαση των ΗΠΑ, η Μέση Ανατολή βαδίζει προς μια περίοδο αστάθειας. Όσον αφορά την Ελλάδα, ένα πυρηνικό Ιράν θα αποτελέσει την δικαιολογία για μια πυρηνική Τουρκία, η οποία θα σπεύσει να αδράξει την ευκαιρία, και η οποία θα επωφεληθεί πολλαπλώς από την αστάθεια στην περιοχή, προωθώντας τα συμφέροντά της στην Συρία και το Ιράκ.

Γράφει ο Αντώνης Τριφύλλης*

Οι πολιτικές μεταβολές στο Ισραήλ και στο Ιράν προκαλούν, όπως είναι φυσικό, παγκόσμιο ενδιαφέρον. Οι δυο χώρες παίζουν πρωταγωνιστικό ρόλο στην ισορροπία δυνάμεων στην Μέση Ανατολή.

Σε ότι αφορά το Ισραήλ, η πολυκομματική συμμαχία εκτείνεται από την άκρα δεξιά μέχρι την αριστερά και για πρώτη φορά περιλαμβάνει στους κόλπους της και κόμμα Ισραηλινών Αράβων. Στηρίχτηκε αφ’ ενός στην επιθυμία απομάκρυνσης του Νετανιάου για λόγους ‘’αποτοξίνωσης’’ της πολιτικής από τις δικαστικές περιπέτειες του πρώην πρωθυπουργού, και για την αντιμετώπιση των οικονομικών προβλημάτων που πλήττουν τον μέσο πολίτη. Ανεξάρτητα από το αν θα μακροημερεύσει ή όχι η κυβέρνηση, η σταθερότητα του καθεστώτος δεν κινδυνεύει. Οι στόχοι επιβίωσης του Ισραήλ από την ίδρυσή του σε ένα εχθρικό περιβάλλον δρουν ως ισχυροί συγκολλητικοί παράγοντες. Θεσμοί όπως ο στρατός, οι υπηρεσίες ασφαλείας, η διπλωματία, και οι συμμαχίες με τον δυτικό κόσμο- παρά τις επιμέρους διαφωνίες σε ότι αφορά την δημιουργία παλαιστινιακού κράτους-δεν πρόκειται να μεταβληθούν. Αλλά και η οικονομία προσανατολισμένη εκ των πραγμάτων στην έρευνα και στην πρωτοπορία στην τεχνολογία παίζει κι αυτή σημαντικό ρόλο στην αυτοσυντήρηση.

Μπορούμε να πούμε το ίδιο και για τον κύριο εχθρό και χρηματοδότη τρομοκρατικών οργανώσεων, την Ισλαμική Δημοκρατία του Ιράν; Ιδιαίτερα μετά την εκλογή στην θέση του Προέδρου της ενός εκπροσώπου των πιο συντηρητικών τάσεων του καθεστώτος. Ο νέος Πρόεδρος θα διαχειριστεί σημαντικά προβλήματα.

Η πανδημία προκάλεσε οικονομική αιμορραγία, όπως στις περισσότερες χώρες του κόσμου. Όμως η οικονομική δυσπραγία της χώρας έχει βαθύτερες αιτίες, που μέχρι πριν λίγα χρόνια καλύπτονταν μια και το πετρέλαιο έδινε τη δυνατότητα δανεισμού από τις αγορές.

Σύμφωνα με την δεξαμενή σκέψης Carnegie-‘’The geopolitical roots of Iran’ s Economy’’-, οι αιτίες της της οικονομικής αστάθειας συμπυκνώνονται ως σύμπτωμα στη δεκαετή διαρκή υποτίμηση του νομίσματος -ριάλ- που αντικατοπτρίζει την χρόνια ασθένεια της
οικονομίας. Και έχει ως συνέπεια την φτωχοποίηση μεγάλων στρωμάτων του πληθυσμού. Ας δούμε μερικά στοιχεία της μελέτης.

1. Τα τρία τελευταία χρόνια η υποτίμηση του ριάλ
έναντι του δολαρίου έφτασε το 450%. Αποτέλεσμα
ήταν η μείωση των εισαγωγών σε κρίσιμα για την
λειτουργία της οικονομίας και με κοινωνικό
αντίκτυπο σε προϊόντα όπως τα φάρμακα,
εργαλειομηχανές κ.λπ.

2. Η υποχώρηση των εξαγωγών υδρογονανθράκων
λόγω, κύριο εξαγωγικό προϊόν της χώρας, ως
αποτέλεσμα των κυρώσεων που επέβαλαν οι ΗΠΑ.
Από 2.6 εκ. βαρέλια την ημέρα σε 600.000.

3. Η Κεντρική Τράπεζα του Ιράν διέκοψε την
επιδότηση του πετρελαίου που προκάλεσε
σοβαρές κοινωνικές αντιδράσεις και εκδηλώθηκαν
στους δρόμους της Τεχεράνης και κατεστάλησαν με
σκληρή βία.

4. Οι απαραίτητες άμεσες ξένες επενδύσεις, ένδειξη
εμπιστοσύνης, των διακόπηκαν με αποτέλεσμα
αύξηση της ανεργίας.

Θα προσθέσουμε την ξηρασία και την κακοδιαχείριση των υδάτινων πόρων που έπληξε την αγροτική οικονομία τα τελευταία χρόνια.

Η λαϊκή δυσφορία επεκτάθηκε σε παραδοσιακά στρώματα που στήριζαν το καθεστώς. Αυτή τη φορά η δυσφορία εκδηλώθηκε με την πρωτοφανή αποχή από τις προεδρικές εκλογές. Ιδιαίτερα στην Τεχεράνη. Η εκλογή Μπάιντεν πρόσφερε μια ευκαιρία ανάσας στην χώρα. Οδήγησε στις διαπραγματεύσεις που διεξάγονται στην Βιέννη για το πυρηνικό πρόγραμμα της χώρας και την άρση των κυρώσεων από τις ΗΠΑ. Βλέπετε η νέα διοίκηση χρησιμοποιεί την μέθοδο ‘’μαστίγιο-καρότο’’. Πολύ πιο αποτελεσματική από την
πολιτική Τραμπ.

Αν θέλει το Ιράν να γίνει ‘’κανονική χώρα’’ δεν έχει παρά να αποδεχτεί τον θεσμικό ρόλο της Επιτροπής Ατομικής Ενέργειας. Η επιμονή σε ολοένα και πιο επιθετική στάση τόσο στον τομέα της βαλλιστικής με πυραύλους που μπορούν να απειλήσουν όχι μόνο το
Ισραήλ αλλά και τα συμφέροντα της Ευρώπης και των ΗΠΑ, και η συνεχής αύξηση του εμπλουτισμού ουρανίου θα πρέπει να αναθεωρηθούν. Και το ερώτημα που πρέπει να απαντηθεί από το καθεστώς είναι αν μπορεί να επιβάλλει μια νέα πορεία.

Η εκλογή του νέου Προέδρου κ. Ραις με το παρελθόν που έχει και οι πρώτες δηλώσεις πριν αναλάβει τη εξουσία τον Αύγουστο εκ πρώτης όψεως δίνει το μήνυμα ότι τίποτα δεν πρόκειται να αλλάξει. Το δίκαιο των Παλαιστινίων, η υποχρέωση χρηματοδότησης της
Χαμάς, της Χεσμπολάχ και των Χούτι της Υεμένης θα συνεχιστεί. Αλλά και το δικαίωμα της Τεχεράνης να αποκτήσει πυρηνικά δεν είναι καθησυχαστικές για την Δύση, αυτή τη φορά ενωμένη.

Επίσης δικαιώνουν το Ισραήλ στη θέση του ότι το καθεστώς επιδιώκει απλά να κερδίσει χρόνο. Χρόνος που δεν θα του δοθεί από τις Ισραηλινές δυνάμεις.

Σε αυτή την φάση βρίσκονται οι διαπραγματεύσεις της Βιέννης που για την ώρα έχουν διακοπεί ενόψει της ανάληψης της Προεδρίας από τον νέο ηγέτη και μέλλοντα διάδοχο του σημερινού υπέρτατου ηγέτη της Επανάστασης.

Τον τελευταίο καιρό κάποια στοιχεία ανάκαμψης της οικονομίας φαίνονται από το γεγονός ότι έχουν αυξηθεί οι εξαγωγές υδρογονανθράκων, γεγονός που δίνει ελπίδες στους σκληρούς των φρουρών της επανάστασης. Όμως παρατηρητές διατυπώνουν την
άποψη ότι αυτή η εξέλιξη είναι πλασματική από την άποψη νομιμότητας. Δηλαδή οι εξαγωγές γίνονται μέσω τρίτων και δεν εμπλέκουν άμεσα το Κράτος του Ιράν.
Και προσθέτουν ότο σύντομα θα αποκαλυφθεί η λαθροχειρία.

Το ΄΄κόλπο΄΄ το έχουμε ζήσει και στην Ελλάδα με εξαγωγές γεωργικών προϊόντων στην Ρωσία από φιλική της χώρα με ψευδή στοιχεία προέλευσης. Αυτά τα κόλπα όμως έχουν περιορισμένο χρόνο επιτυχίας.

Σε πρόσφατο άρθρο της η N.Y. Times παρουσίασαν μια μελέτη ‘’ανθεκτικότητας των αυταρχικών καθεστώτων’’. Σύμφωνα με αυτήν τα πιο ανθεκτικά καθεστώτα είναι
αυτά που προήλθαν από λαϊκές εξεγέρσεις. Είναι η περίπτωση του Ιράν. Συνεπώς λίγα περιμένουμε από τη νέα διακυβέρνηση για να δικαιολογηθεί η
προσπάθεια των διαπραγματεύσεων της Βιέννης.

Το συμπέρασμα είναι ότι αν κάποιος είναι σε θέση να συμβάλει στην επιτυχία της διεθνούς διάσκεψης της Βιέννης είναι ο νέος σκληροπυρηνικός Πρόεδρος του Ιράν. Είναι βέβαιο ότι αν επιτύχουν το καθεστώς της Τεχεράνης θα επιτύχει την μακροημέρευση του
Καθεστώτος και την μείωση των εντάσεων και των απειλών στην Μέση Ανατολή. Γιατί μόνο έτσι τα ‘’Δίκαια΄΄θα αντικατασταθούν από τα ΄΄Συμφέροντα’’. Και τα συμφέροντα του Ιράν βρίσκονται στην αντιμετώπιση των χρόνιων προβλημάτων της οικονομίας και της επιστροφής στον οικονομικό ορθολογισμό, την ανακούφιση της κοινωνίας και ιδιαίτερα των στρωμάτων που στήριξαν την Επανάσταση. Σε λίγους μήνες θα γνωρίζουμε.

 *Ο Αντώνης Τριφύλλης , μέλος του Ε.Σ. της διαΝΕΟσις και
της Σ.Ε. του ΕΛΙΑΜΕΠ, πρώην στέλεχος της Ε.Ε.

Είναι άλλο πράγμα, είναι σαφώς πολύ πιο λογικοί από τους σουνίτες, και αρκετά φιλικοί με τους Ορθόδοξους. Εκατοντάδες Ορθόδοξοι Ρουμ του Λιβάνου πολεμούν άλλωστε με τη σιιτική Χεζμππολάχ, ο ίδιος ο Χασάν Νασράλα τους έχει φωνάξει να πολεμήσουν στο πλευρό της οργάνωσης

Το Ιράν είναι γνωστό ότι έχει κυριλεκτικά κούκλες γυναίκες, οι οποίες με βάση τη θρησκεία της χώρας είναι ιδιαίτερα χειραφετημένες. Αντίθετα με ότι νομίζουν πολλοί, οι Ιρανές μπορούν να περπατούν στο δρόμο χωρίς μαντίλα, και με αρκετά θηλυκές περιβολές. Η δυτική προπαγάνδα όμως θέλει να παρουσιάζει τη χώρα με τελείως άλλο προφίλ.

Ωπος θα δείτε από τις εικόνες που ακολουθούν πολλοί θα ήθελαν να γνωρίσουν κοπέλα από το Ιράν.