Με αφορμή την αμυντική συμφωνία στη ΜΕΚΚΑ της Σαουδικής Αραβίας 

Η υπογραφή της αμυντικής συμφωνίας ανάμεσα στη Σαουδική Αραβία, την Τουρκία και το Πακιστάν στη Μέκκα αποτελεί μία σημαντική γεωπολιτική εξέλιξη που κανείς δεν μπορεί να προσπεράσει, ανεξαρτήτως της εξέλιξής της. Αν και οι τρεις χώρες επιμένουν ότι πρόκειται για μια καθαρά αμυντική συμφωνία, αρκετοί αναλυτές θεωρούν ότι πρόκειται για την αρχή μιας νέας περιφερειακής αρχιτεκτονικής ασφάλειας. (Σημειωτέον ότι Πακιστάν και Σαουδική Αραβία έχουν και στο παρελθόν συνάψει συμφωνία).

Η συμφωνία προβλέπει στενή στρατιωτική συνεργασία και διαβουλεύσεις σε περίπτωση επίθεσης εναντίον ενός από τα μέλη της, κάτι που αρκετοί σχολιαστές παρομοιάζουν με τη λογική του Άρθρου 5 του ΝΑΤΟ, χωρίς ωστόσο να αποτελεί τυπικά αντίστοιχη συμμαχία.

Γιατί τώρα;

Η πρωτοβουλία έρχεται σε μια περίοδο κατά την οποία οι χώρες του Κόλπου επαναξιολογούν τις παραδοσιακές εγγυήσεις ασφαλείας των Ηνωμένων Πολιτειών. Ο πόλεμος με το Ιράν, οι επιθέσεις των Χούθι και η αβεβαιότητα γύρω από τη στρατηγική της Ουάσιγκτον έχουν οδηγήσει αρκετές περιφερειακές δυνάμεις στην αναζήτηση συμπληρωματικών μηχανισμών ασφάλειας. Ωστόσο εδώ αναδύεται ένα ερώτημα: είναι δυνατόν αυτές οι τρεις χώρες να έχουν προχωρήσει σε αμυντική συμφωνία χωρίς τη σύμφωνη γνώμη του προέδρου Τραμπ;

Τι σημαίνει για την Ελλάδα;

Η εξέλιξη αυτή δεν μπορεί να περάσει απαρατήρητη από την Αθήνα. Η Ελλάδα τα τελευταία χρόνια έχει αναπτύξει αμυντική συνεργασία με τη Σαουδική Αραβία, αποστέλλοντας συστοιχία Patriot για την προστασία κρίσιμων υποδομών. Η νέα συμφωνία δεν αναιρεί αυτή τη συνεργασία, ωστόσο δείχνει ότι το Ριάντ επιδιώκει να διευρύνει τις επιλογές του και να οικοδομήσει ένα ευρύτερο περιφερειακό δίκτυο ασφαλείας.

Για την ελληνική εξωτερική πολιτική, η εξέλιξη αυτή ενισχύει τη σημασία της περαιτέρω εμβάθυνσης σχέσεων με χώρες όπως τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα και η Ινδία (Η Ινδία βρίσκεται σε διαρκή διαπάλη με το Πακιστάν) με τις οποίες ήδη αναπτύσσονται στρατηγικές συνεργασίες σε επίπεδο άμυνας, ενέργειας και τεχνολογίας. Η διατήρηση ισχυρών διμερών σχέσεων αποκτά ιδιαίτερη σημασία σε μια περιοχή όπου οι συμμαχίες εξελίσσονται διαρκώς.

Ένας κόσμος πιο πολυπολικός

Πέρα από τη συγκεκριμένη συμφωνία, η εικόνα που διαμορφώνεται είναι εκείνη μιας Μέσης Ανατολής που επιδιώκει μεγαλύτερη αυτονομία στις επιλογές ασφαλείας της. Οι περιφερειακές δυνάμεις δεν επιθυμούν πλέον να βασίζονται αποκλειστικά στις μεγάλες δυνάμεις, αλλά επιχειρούν να δημιουργήσουν δικά τους δίκτυα συνεργασίας.

Το κατά πόσον η νέα συμφωνία θα αποκτήσει ουσιαστικό στρατιωτικό περιεχόμενο ή θα παραμείνει κυρίως πολιτικό μήνυμα θα φανεί τους επόμενους μήνες. Ωστόσο, είναι ήδη σαφές ότι οι γεωπολιτικές ισορροπίες στη Μέση Ανατολή βρίσκονται σε φάση αναδιάταξης.

   Κλειστό από τις 17 Δεκεμβρίου 2014 παρέμενε ως χθες το σχολείο στην Πεσαβάρ του Πακιστάν, όταν Ταλιμπάν άνοιξαν πυρ εναντίον εκατοντάδων μαθητών γυμνασίου σκοτώνοντας 132 παιδιά, εννέα δάσκαλοι και εννέα από τους ταλιμπάν τρομοκράτες. Από σήμερα το σχολείο επαναλειτουργεί κανονικά, αν και ο φόβος δεν έχει ξεπεραστεί μετά τη χειρότερη επίθεση στη χώρα εναντίον αθώων ανθρώπων.

Εκείνες τις μέρες κι ενώ ο πλανήτης εξέφραζε τον αποτροπιασμό του, οι Ταλιμπάν αναλάμβαναν την ευθύνη: «Επιλέξαμε για την επίθεση το σχολείο του στρατού, γιατί η κυβέρνηση βάζει στόχο τις οικογένειές μας και τις γυναίκες μας», είπε ο εκπρόσωπος των Ταλιμπάν, Μουχάμαντ Ουμάρ Χορασάνι. «Θέλουμε να νιώσουν τον πόνο μας».

Ο στρατός έχει ανακοινώσει ότι πάνω από 1.800 Ταλιμπάν έχουν χάσει τη ζωή τους στην τελευταία εκκαθαριστική επιχείρηση στο Βόρειο Ουαζιριστάν.

Τουλάχιστον 130 άνθρωποι, στην πλειοψηφία τους παιδιά, έχασαν τη ζωή τους και άλλοι 122 τραυματίστηκαν -25 από τους οποίους σοβαρά- σήμερα στην Πεσαβάρ του Πακιστάν, όταν κομάντος Ταλιμπάν επιτέθηκαν σε σχολείο όπου φοιτούν παιδιά στρατιωτικών!

Τα περισσότερα παιδιά έπεσαν νεκρά όταν πυροβολήθηκαν με μια σφαίρα στο κεφάλι, ενώ η επιχείρηση για την απελευθέρωση των ομήρων συνεχίζεται, αφού μέχρι και αυτοί την ώρα οι απαγωγείς κρατούν ομήρους.

Ωστόσο, πριν από λίγη ώρα, ειδικές δυνάμεις του στρατού διέσωσαν δύο μαθητές και δύο μέλη του προσωπικού του σχολείου, ενώ όπως έγινε γνωστό τέσσερις δράστες της επίθεσης είναι νεκροί, αν και η έρευνα συνεχίζεται για τον εντοπισμό των υπόλοιπων ενόπλων ανταρτών.

Πάντως, πριν από λίγο και όπως μεταδίδουν διεθνή ΜΜΕ, ακούστηκαν τρεις ισχυρές εκρήξεις την ώρα που αστυνομικοί προσπαθούσαν να συγκρατήσουν απελπισμένους γονείς οι οποίοι επιχειρούσαν να παραβιάσουν τον αποκλεισμένο χώρο από την αστυνομία για να φθάσουν στο σχολείο.

Για την ώρα, σε δύο τοπικά νοσοκομεία έχουν μέχρι στιγμής καταμετρηθεί οι σοροί τουλάχιστον 84 παιδιών, ενώ πολλοί μαθητές αγνοούνται.

Ο πρωθυπουργός του Πακιστάν Ναουάζ Σαρίφ χαρακτήρισε τη σφαγή «εθνική τραγωδία», την οποία εξαπέλυσαν βάρβαροι.

«Αυτή είναι μια εθνική τραγωδία που εξαπέλυσαν βάρβαροι. Αυτά ήταν τα παιδιά μου. Είναι απώλεια για μένα, για τη χώρα. Αναχωρώ τώρα για την Πεσαβάρ και θα εποπτεύσω ο ίδιος την επιχείρηση που είναι σε εξέλιξη», είπε.