Αυτός είναι ο λόγος άλλωστε που μεγάλα μουσεία,όπως το Μητροπολιτικό Μουσείο Τέχνης στη Νέα Υόρκη προβαίνει σε πώληση φωτογραφιών από τη συλλογή του, ενώ συνολικά και προς το παρόν, 219 δημιουργίες πωλούνται σε δημοπρασία από τον οίκο Christie’s, συμπεριλαμβανομένων έργων τέχνης των Πάμπλο Πικάσο, Ρόι Λιχτενστάιν και Φρανκ Στέλλα. Παρόμοιες εξελίξεις καταγράφονται και στην Ελλάδα,ειδικότερα στο Μουσείο Μπενάκη. 

Οι οικονομικές επιπτώσεις για το διάσημο μουσείο στις ΗΠΑ, σύμφωνα με αναφορές, είναι περίπου 150 εκατομμύρια δολάρια, που προκλήθηκαν από το πεντάμηνο κλείσιμο του το 2020, όταν η πανδημία της Covid-19 έπληξε τη Νέα Υόρκη.

Από τις 24 Σεπτεμβρίου, έως τις 7 Οκτωβρίου θα διατεθούν 168 φωτογραφίες του Μουσείου, από τη συλλογή φωτογραφιών της περιόδου του εμφύλιου πολέμου. Οι εικόνες της δεκαετίας του 1860 είναι από τις πιο διάσημες συλλογές του The Met.

Στις 6 Οκτωβρίου, συνολικά 16 φωτογραφίες – επτά από τις οποίες προέρχονται από το βιβλίο The Americans του διάσημου Eλβετού φωτογράφου ντοκιμαντέρ Ρόμπερτ Φρανκ – θα πωληθούν σε online δημοπρασία. Η ασπρόμαυρη φωτογραφία του Φρανκ «US 90, En Route to Del Rio, Texas, 1955», που δείχνει μια γυναίκα και ένα μικρό παιδί σε μαύρο αυτοκίνητο, εκτιμάται ότι θα πουληθεί έναντι 250.000 δολαρίων.

Επιπλέον θα πωληθούν ανατυπώσεις και πολλαπλά έργα διαδικτυακά από τις 4 έως 18 Νοεμβρίου.

Τον Απρίλιο του 2020, η Ένωση Διευθυντών Μουσείων Τέχνης (AAMD) εξέδωσε μια σειρά αποφάσεων που άρουν τους περιορισμούς στον τρόπο με τον οποίο τα ιδρύματα θα μπορούσαν να αξιοποιήσουν τα έσοδα από τις πωλήσεις έργων, αναφέροντας ότι τα Μουσεία θα μπορούσαν να διαθέσουν έργα τέχνης «για να πληρώσουν τα έξοδα που σχετίζονται με την άμεση φροντίδα των συλλογών ..».

Πωλήσεις σε δημοπρασίες

Πολλά μουσεία επηρεάστηκαν από την ιδέα πως θα μπορούσαν να χρησιμοποιήσουν τα έσοδα από την πώληση έργων τέχνης για την κάλυψη των λειτουργικών τους εξόδων.

Το Μουσείο του Μπρούκλιν έχει συγκεντρώσει μέχρι τώρα 35 εκατομμύρια δολάρια από πωλήσεις σε δημοπρασίες στις Ηνωμένες Πολιτείες και την Ευρώπη για τη συντήρηση των έργων που διαθέτει.

Το Μουσείο Τέχνης του Νιούαρκ ανακοίνωσε ότι θα πουλήσει 20 αντικείμενα από τη συλλογή του με τη βοήθεια του οίκου δημοπρασιών Sotheby’s.

Ακόμη και στην Ελλάδα, το Μουσείο Μπενάκη προχώρησε πέρυσι τον Δεκέμβρη σε ηλεκτρονική δημοπρασία έργων τέχνης και αντικειμένων, επιδιώκοντας να συγκεντρώσει έσοδα που θα εξασφαλίσουν την επιβίωσή του.

Καλλιτέχνες που έχουν ήδη αφήσει έργα τους ή συνεργάζονται με το Πωλητήριό του αλλά και ιδιώτες υποστηρικτές του, παραχώρησαν αφιλοκεδώς πολλά έργα με σκοπό τη διατήρηση του Μουσείου.

Ο κατάλογος των καλλιτεχνικών έργων, περιελάμβανε περισσότερα από 250 έργα 138 διαφορετικών καλλιτεχνών όπως Γιάννη Ακριθάκη, Κώστα Βαρώτσο, Αλέκο Φασιαμό, Κυριάκο Κατζουράκη, Σωτήρη Σόρογκα, Χρήστο Μποκόροο κ.ά.

 Γράφει ο Γιάννης Κολλάτος στο ΒΗΜΑ

Η εκτίναξη της τιμής των σιτηρών (πάνω από τα 25 λεπτά το μαλακό και κοντά στα 30 λεπτά το σκληρό) έχει ως αποτέλεσμα την αύξηση κατά 30% των αλεύρων, γεγονός που οδηγεί σε ανάλογη αύξηση των αρτοσκευασμάτων και του ψωμιού. Ανάλογες αυξήσεις υπάρχουν και στο καλαμπόκι και στις ζωοτροφές, με ό,τι αυτό συνεπάγεται για την κτηνοτροφία μας. Η μηδική έφτασε στα 22 λεπτά το κιλό και το κριθάρι στα 25, ενώ το καλαμπόκι πάει για τα 27 με 30 λεπτά. Εκρηκτική άνοδο σημείωσαν και τα φρούτα και λαχανικά (κεράσι, ροδάκινο, ντομάτα κ.λπ.), αλλά αυτό οφείλεται κυρίως στη μειωμένη εφέτος παραγωγή λόγω των ανοιξιάτικων παγετών, ενώ σχεδόν μηδενική αναμένεται η παραγωγή αμυγδάλου εξαιτίας των θεομηνιών.

Την ίδια ώρα, βέβαια, η τιμή του πρόβειου γάλακτος, που αποτελεί την πρώτη ύλη για την παρασκευή φέτας στη χώρα μας, έφτασε σε επίπεδα πάνω από 1,20 ευρώ το κιλό, όταν προ τριετίας είχε κατρακυλήσει ακόμη και κάτω από τα 80 λεπτά. Ωστόσο την αύξηση της τιμής στο γάλα ή τη συγκυριακή το Πάσχα στο κρέας την απορροφά, όπως αναφέρουν οι κτηνοτρόφοι, η αύξηση του κόστους των ζωοτροφών και της ενέργειας. Σε μια περίοδο μάλιστα που η κτηνοτροφία μας έχει συρρικνωθεί, με απώλεια ζωικού κεφαλαίου τόσο σε αιγοπρόβατα όσο κυρίως σε αγελάδες, βοοειδή και χοίρους, αφού οι μεγάλες κτηνοτροφικές μονάδες, γονάτισαν από τα τραπεζικά χρέη και τον αθέμιτο ανταγωνισμό των εισαγωγών από χώρες της Ευρώπης, η εκ νέου ανάπτυξή της θα έπρεπε να είναι το ζητούμενο.

Το τέλος της πανδημίας θα βρει τον αγροτικό και κτηνοτροφικό τομέα της χώρας εξουθενωμένο, αφού οι θεομηνίες των τελευταίων 10 μηνών διέλυσαν την πρωτογενή παραγωγή (πλημμύρες, παγετοί, καύσωνες, χαλαζοπτώσεις, πυρκαγιές).

Είναι προφανές ότι αν δεν οργανώσει η Ελλάδα την παραγωγή της και αν δεν υποβοηθηθεί με τα απαραίτητα εργαλεία, ο αγροκτηνοτροφικός κόσμος θα χάσει και αυτή τη νέα πρόκληση. Απαιτούνται συλλογικά έργα άρδευσης για τη μείωση του κόστους του νερού, μείωση του κόστους αγροτικού πετρελαίου και αγροτικού ρεύματος και φυσικά αγροτική πίστη και τραπεζική πρόσβαση σε φθηνά κεφάλαια για την ανάπτυξη της γεωργίας και κτηνοτροφίας στη χώρα.

Αξίζει να τονιστεί πως σημαντικό ρόλο στην έλλειψη διατροφικών αγαθών στη χώρα θα παίξουν και οι μεγάλες πυρκαγιές σε Βόρεια Εύβοια και Πελοπόννησο, καθώς εκλείπουν λαχανικά και μέλι, ενώ τα μελισσοσμήνη που χάθηκαν δύσκολα αναπληρώνονται και αναμένεται να αποτελέσουν πλήγμα μεσοπρόθεσμα για τη φυτική παραγωγή, όπου ο ρόλος της μέλισσας για την επικονίαση είναι καθοριστικός.

Για πολλές εταιρίες λιανικής πώλησης, οι επιπτώσεις του Covid-19 στα πρώτα στάδια επηρέασαν τις επιχειρήσεις τους όπως ένας σεισμός- τις ισοπέδωσαν και σε ορισμένες περιπτώσεις τις κατέστρεψαν ολοσχερώς. Ενάμιση χρόνο μετά, οι αγορές παγκοσμίως φτάνουν σε διάφορα στάδια ανάκαμψης και τα δεδομένα της Edited δείχνουν πώς μετατοπίστηκαν οι αγορές κατά τη διάρκεια της πανδημίας και τι μπορούν να κάνουν οι λιανοπωλητές για να αυξήσουν τις πωλήσεις τους χρησιμοποιώντας τις πληροφορίες που προκύπτουν από τις επιδόσεις τους στην αγορά. 

Βασικά συμπεράσματα 

Το κλείσιμο των καταστημάτων επιτάχυνε την επείγουσα ανάγκη για καινοτομία στο ηλεκτρονικό εμπόριο, οδηγώντας σε δραματική βελτίωση σε ετήσια βάση για δείκτες KPIs όπως το ύψος των αποθεμάτων και ο μέσος αριθμός ημερών αποστολής.

Η καραντίνα και οι αλλαγές του τρόπου ζωής από την εργασία στο σπίτι οδήγησαν τους ευέλικτους λιανοπωλητές και τις μάρκες να προσαρμόσουν γρήγορα τις κατηγορίες τους από την επίσημη στην άνετη ενδυμασία.

Ενώ ορισμένες μάρκες επαναπροσδιορίζονται προκειμένου να προσφέρουν προσιτές τιμές, οι μάρκες πολυτελείας συνεχίζουν να γίνονται πιο ακριβές καθώς αυτή η αγορά ξεπερνά πολύ πιο γρήγορα την αρχική αμηχανία.

Τις πρώτες ημέρες της πανδημίας παρατηρήθηκε μια φρενίτιδα εκπτώσεων, η οποία δεν βοηθούσε προς την κερδοφορία ή την αποτελεσματικότητα των πωλήσεων. Τα επίπεδα εκπτώσεων του 2021 έχουν επιστρέψει και αντικατοπτρίζουν σε μεγάλο βαθμό το 2019 και βελτιώνουν την κερδοφορία. 

Στροφή στις ηλεκτρονικές αγορές 

Τα στοιχεία της Accenture δείχνουν αύξηση κατά 160% της συχνότητας των ψηφιακών αγορών από εκείνους που σπάνια ψώνιζαν online πριν από την πανδημία. Οι εταιρείες έπρεπε γρήγορα να βρουν τρόπο να μετακινήσουν τα αποθέματα σε θέσεις από τις οποίες μπορούσαν να αποσταλούν, να αυξήσουν τα αποθέματα των αποθηκών, να επιταχύνουν την αποστολή και να αποφύγουν τις δαπανηρές ξεχωριστές αποστολές. 

Μείωση των “στάσιμων” αποθεμάτων 

Καθώς τα καταστήματα έκλειναν και η καταναλωτική ζήτηση μειωνόταν, οι εταιρείες ενδυμάτων έμειναν με υψηλά επίπεδα αποθεμάτων που δεν είχαν καταφέρει να πουλήσουν. Αναλύοντας τους ομοειδείς λιανοπωλητές μόδας και συγκρίνοντας τον Απρίλιο του 2021 με τον Απρίλιο του 2020, η αξία των “στάσιμων” αποθεμάτων  μειώθηκε κατά 38%. Αυτό οφείλεται, εν μέρει, στην αυξημένη ζήτηση για είδη ρουχισμού, καθώς πραγματοποιούνται εμβολιασμοί και οι καταναλωτές επανέρχονται στους εξωτερικούς χώρους.

Ταχύτεροι χρόνοι αποστολής 

Πέρα από την ελαχιστοποίηση του “στάσιμου” αποθέματος, οι εταιρείες μόδας και τα brands είδαν τις επενδύσεις τους στην αποθήκη να αποδίδουν, με μείωση κατά 21% τοις εκατό του μέσου όρου των ημερών αποστολής. Όλα αυτά είναι πολύ υγιή μηνύματα για έναν κλάδο που αναγκάστηκε να καινοτομήσει στην εφοδιαστική του αλυσίδα και να μειώσει την ποικιλία του. 

Τον Αύγουστο του 2020, η McKinsey & Company ανέφερε ότι οι καταναλωτές παγκοσμίως σχεδίαζαν πιο συντηρητικές αγορές και μείωση των δαπανών σε βασικές κατηγορίες λιανικής πώλησης, όπως ένδυση, υπόδηση, οικιακός εξοπλισμός, περιποίηση δέρματος και μακιγιάζ. Τα είδη σούπερ μάρκετ, η οικιακή ψυχαγωγία και οι οικιακές προμήθειες επρόκειτο να είναι οι ωφελημένοι αυτής της μετατόπισης της ζήτησης.

Όμως καθώς προχωρούν οι εμβολιασμοί και οι κυβερνήσεις αρχίζουν να επιτρέπουν μεγαλύτερη ελεύθερη κυκλοφορία, τα στοιχεία από την Edited δείχνουν ότι οι καταναλωτές αγκαλιάζουν κατηγορίες που προτιμούσαν πριν από την πανδημία, όπως φαίνεται από την αυξανόμενη ζήτηση για ψηλά τακούνια, μαγιό και σακάκια. Ήδη οι συλλογές της άνοιξης του 2022 δείχνουν ριζικά διαφορετικές από ό,τι πριν από ένα χρόνο και τα πρώτα στοιχεία πωλήσεων δείχνουν θετικά σημάδια ανάκαμψης.

πηγη 

Στην πλατεία, μπροστά στο καφενείο, σταμάτησε το άγνωστο για το χωριό αυτοκίνητο που οι μαζεμένοι αναρωτιόνταν «τίνος είναι, δικός μας ή περαστικός;».

Ήταν «δικιά», Ασεατοπούλα «Αμερικάνα», χρόνια πολλά στα ξένα και όχι από τους «μπρούκληδες» που επισκέπτονται καλοκαίρι παρά καλοκαίρι τον τόπο τους.

Πλησίασε να χαιρετίσει την παρέα που την αναγνώρισε και την καλοϋποδέχθηκε. Χωρίς μάσκα, ούτε αυτή ούτε ο άντρας της. Πριν έρθει πολύ κοντά, ένας Αθηναίος σώγαμπρος ρώτησε χαμογελαστά μα κάπως κοφτά, «θα έχετε κάνει εμβόλιο, για να ταξιδέψτε, ε;».

«Οh no, όχι εμβόλιο, με τεστ πριν μπούμε στο αεροπλάνο ταξιδέψαμε γιατί ήταν υποχρεωτικό. Δεν το θέλουμε το εμβόλιο, δεν το εμπιστευόμαστε, δεν ξέρω αν υπάρχει ιός, εμείς άλλωστε δεν αρρωσταίνουμε ποτέ…»! Παγωμάρα στην ομήγυρη, κάποια αμήχανα βλέμματα, κανείς δεν σηκώθηκε για… ανταμώματα και διαχύσεις. Ντόπιοι οι περισσότεροι, ή «Αθηναίοι» που κάθε λίγο και λιγάκι γυρνάνε στο πατρικό, περιορίστηκαν σ’ ένα δειλό «ε, ο καθένας πιστεύει και κάνει ότι θέλει, εμείς εδώ εμβολιαστήκαμε, είχαμε και κρούσμα στο χωριό…».

Θα σχολίαζαν μετά, και χωρίς φιοριτούρες και ευγένειες. Εκείνη την ώρα, πρόσωπο με πρόσωπο, φάνηκαν ευγενικά ανεκτικοί. Εκτός από… τον σώγαμπρο, που άστραψε και βρόντηξε. «Άμα δεν πιστεύεις τον ιό που έχει θερίσει εκατομμύρια σ’ ολόκληρο τον κόσμο, κι’ άμα δεν πιστεύεις και δεν θέλεις το εμβόλιο, να κάτσεις σπίτι σου και να μην περιφέρεσαι. Οι άλλοι, δεν σου φταίνε σε τίποτε, να φύγεις από εδώ…»

Το… αντάμωμα, έληξε άδοξα. Και η «Αμερικάνα», είπε ένα βιαστικό «χάρηκα, να τα ξαναπούμε, μπήκε στο αμάξι κι έφυγε. Περνάει από την πλατεία με το αυτοκίνητο, αλλά πλέον… δεν σταματάει. Την αποτρέπει η ανάμνηση του προγκαρίσματος…

Οι ντόπιοι, κατόπιν… εορτής, συγχάρηκαν τον σώγαμπρο, «καλά της τα είπες, αλλά εμείς, καταλαβαίνεις τώρα…». Όχι δεν… κατάλαβε, και τους πέταξε στα μούτρα ότι με τέτοιες «ευγένειες» η πανδημία δεν αντιμετωπίζεται. Θέλει… τσαμπουκά, αποφασιστικότητα, εμφανή περιφρόνηση, απομόνωση, στιγματισμό σε όσους «έχουν άποψη» για τον ιό και το εμβόλιο, πιστεύουν σε θεωρίες συνωμοσίας, θεωρούν ότι ο… Γκέιτς τους φυτεύει τσιπάκια και κάνει τις γυναίκες στείρες! Τους διακρίνεις εύκολα αυτούς που φοβούνται το εμβόλιο λόγω… διαδικτυακής ασυδοσίας και ηλιθιότητας, ή θέλουν χρόνο ακόμη για να πεισθούν. Αυτούς, μπορούμε να τους κουβεντιάσουμε, να προσπαθήσουμε να τους πείσουμε.

Τους άλλους, τους ψεκασμένους και «θρησκόληπτους» ιδεοληπτικούς αντιεμβολιαστές, τους υγιεινομικούς που δεν εμβολιάζονται για να… τεθούν σε αναστολή και να διεκδικήσουν αποζημιώσεις (οποία κτηνωδία!) να τους γιουχάρουμε, να τους προγκάρουμε να τους δείχνουμε περιφρονητικά με το δάκτυλο.

Οταν ο βρετανός ιστορικός, ανατόμος των σύγχρονων κοινωνιών και καθηγητής Ιστορίας στο Πανεπιστήμιο Χάρβαρντ, Νάιαλ Φέργκιουσον, τελείωνε πέρυσι το βιβλίο του για την «Πολιτική της καταστροφής», διαπίστωνε εξετάζοντας τον annus horribilis 2020 ότι οι καταστροφές είναι δύσκολο να προβλεφθούν. Διότι οι πανδημίες, οι σεισμοί, οι οικονομικές κρίσεις και οι πόλεμοι δεν σημειώνονται κατά τακτά χρονικά διαστήματα. «Θα έπρεπε», έγραψε, «να είμαστε καλύτερα προετοιμασμένοι από τους Ρωμαίους όταν εξερράγη ο Βεζούβιος ή τους Ιταλούς του Μεσαίωνα όταν χτύπησε ο Μαύρος Θάνατος. Εμείς, σήμερα, έχουμε την επιστήμη στο πλευρό μας. Παρ’ όλα αυτά, δεν φαίνεται να καλυτερεύουμε στην αντιμετώπιση καταστροφών».

Ο 58χρονος ιστορικός γράφει τώρα στο Bloomberg πως όταν τελείωνε το βιβλίο, ήξερε ότι η πανδημία έχει πολύ χρόνο ακόμα. «Είναι καλό να θυμόμαστε πως το ελληνικό αλφάβητο έχει 24 γράμματα και το Δέλτα είναι μόλις το τέταρτο», σημειώνει αναφερόμενος στη νέα μετάλλαξη Δέλτα, που προκαλεί έντονες ανησυχίες. «Εχουμε ήδη το Κάπα που εντοπίστηκε για πρώτη φορά στην Ινδία και τώρα εξαπλώνεται στην Αυστραλία – αλλά πού είναι το Εψιλον, το Ζήτα, το Ητα, το Θήτα και το Γιώτα; Αλήθεια, πιστεύουμε ότι η Δέλτα είναι η χειρότερη μετάλλαξη του ιού που θα δούμε; Εγώ ανησυχώ πιο πολύ για την Ωμέγα». Θεωρεί πως όπως ακριβώς μετά την 11η Σεπτεμβρίου άλλαξε εντελώς η αεροπορική ασφάλεια, έτσι και τώρα, πολλά «προσωρινά» μέτρα λόγω πανδημίας ήρθαν για να μείνουν.

Θα ήταν ίσως υπερβολικό να πούμε ότι η καραντίνα έκανε πιο πολύ κακό από καλό στον αναπτυσσόμενο κόσμο, αν και σίγουρα τα κρούσματα θα μπορούσαν να έχουν αποφευχθεί ή περιοριστεί με περισσότερα τεστ και ιχνηλατήσεις νωρίτερα. Ομως μια νέα μελέτη που κάνει το Εθνικό Γραφείο Οικονομικών Ερευνών στις ΗΠΑ δείχνει ότι η καραντίνα έκανε περισσότερο κακό παρά καλό στις αναπτυσσόμενες χώρες. «Στις χώρες χαμηλών εισοδημάτων», αναφέρεται, «η καραντίνα μπορεί να οδηγήσει στην άνοδο του αριθμού θανάτων παιδιών λόγω της οικονομικής συρρίκνωσης ανά θάνατο που αποφεύγεται λόγω Covid-19».

Επίσης υπήρχε προφανώς μια «διαγενεαλογική ανταλλαγή» στον αναπτυγμένο κόσμο, υπό την έννοια ότι οι νέοι υπέστησαν σημαντικές εκπαιδευτικές και οικονομικές απώλειες λόγω των περιορισμών που επιβλήθηκαν για την αντιμετώπιση της πανδημίας και τη θνησιμότητα των μεγαλύτερων ευάλωτων ηλικιακών ομάδων.

Η κατάσταση έχει βελτιωθεί βέβαια, αλλά εκπλήξεις μάς περιμένουν σε κάθε γωνία, αναφέρει ο Φέργκιουσον, επικαλούμενος τις τελευταίες προβλέψεις του Ινστιτούτου Μέτρησης και Αξιολόγησης Υγείας, ότι θα σημειωθούν 1,1 εκατ. θάνατοι από Covid έως τα τέλη Σεπτεμβρίου. Και αυτό δεν θα οφείλεται μόνο σε εκείνους που αρνούνται το εμβόλιο, τονίζει, αλλά και στην ανεπάρκεια εμβολίων και τη μειωμένη αποτελεσματικότητα κάποιων εξ αυτών. Μόνο το 22% του παγκόσμιου πληθυσμού έχει λάβει μία δόση εμβολίου, ενώ πλήρως εμβολιασμένο είναι μόλις το 10%. Το 1/3 των εμβολίων πήγε σε πλούσιες χώρες, το 52% σε χώρες μεσαίου εισοδήματος, το 14% σε χώρες χαμηλού εισοδήματος.

Οι ιατρικοί λόγοι που στηρίζουν ότι η πανδημία θα διαρκέσει πολύ περισσότερο απ’ όσο ελπίζαμε, τονίζει ο Φέργκιουσον, είναι προφανείς. Πρώτον, ο ιός δεν μπορεί να απαλειφθεί διότι υπάρχουν πολλοί φορείς. Καλή τύχη στον εμβολιασμό των μινκ, λέει ειρωνικά. Δεύτερον, επικαλείται ένα πρόσφατο άρθρο στο «Foreign Affairs» γνωστών αμερικανών ειδικών, όπου αναφέρεται: «Ο κόσμος δεν θα φτάσει ποτέ το σημείο όπου αρκετοί άνθρωποι θα έχουν ανοσία για να σταματήσει η εξάπλωση του ιού, πριν ενσκήψουν νέες επικίνδυνες μεταλλάξεις – που μεταδίδονται πιο εύκολα, που αντιστέκονται στα εμβόλια και μπορούν ακόμα και να ξεγελάσουν τα υπάρχοντα διαγνωστικά τεστ».

Το άρθρο με τίτλο «Ο ιός για πάντα» υπογράφουν έξι επιδημιολόγοι, ακαδημαϊκοί, ένας πρώην υφυπουργός Υγείας των ΗΠΑ και ο διευθυντής του αμερικανικού Κέντρου Μολυσματικών Ασθενειών και Ανοσίας. Εκεί τονίζουν: «Ηρθε η ώρα να το πούμε φωναχτά: ο ιός πίσω από την πανδημία Covid-19 δεν θα φύγει από δίπλα μας. Ο SARS-CoV-2 δεν θα εξαφανιστεί καθώς ήδη αναπτύσσεται μέσα σε περισσότερα από 12 ζωικά είδη. Μεταξύ των ανθρώπων, η περίφημη ανοσία της αγέλης, που κάποτε θεωρούνταν η μοναδική λύση, δεν είναι εφικτή. Οι περισσότερες χώρες δεν έχουν αρκετά εμβόλια και, ακόμα και στις λίγες τυχερές όπου υπάρχει πληθώρα, πολλοί είναι εκείνοι που αρνούνται να εμβολιαστούν. Ως αποτέλεσμα, ο κόσμος μας δεν θα φθάσει στο σημείο όπου αρκετοί έχουν ανοσία ώστε να σταματήσει η μετάδοση του ιού πριν εμφανιστούν επικίνδυνες μεταλλάξεις. Οι σούπερ μεταλλάξεις μπορεί να μας φέρουν πίσω στο σημείο μηδέν. Και να ζήσουμε το 2020 από την αρχή».

Ετσι λοιπόν, αντί να εξασθενήσει και να εξαφανιστεί ο κορωνοϊός, θα κυκλοφορεί σε όλο τον πλανήτη για τα επόμενα χρόνια. Κάποιες από τις χώρες που σημείωσαν επιτυχίες στην αντιμετώπιση της πανδημίας είναι πλέον ευάλωτες και έτοιμες να φιλοξενήσουν τις επόμενες εξάρσεις. Ο ιός ήρθε για να μείνει. Το ερώτημα είναι: Τι πρέπει να κάνουμε εμείς;

Η αντιμετώπιση μιας πανδημίας δεν προϋποθέτει μόνο χρήματα και πηγές – χρειάζεται ιδέες και στρατηγική, τονίζουν οι ειδικοί.

«Η επιδημιολογία έχει τα εργαλεία για να επιστρέψει ο κόσμος μας σε μια κατάσταση σχετικής κανονικότητας, για να μας επιτρέψει να ζήσουμε με τον SARS-CoV-2 όπως μάθαμε να αντιμετωπίζουμε και άλλες ασθένειες. Το κλειδί βρίσκεται στο να αντιμετωπίσουμε τα εμβόλια ως μεταφερόμενες πηγές που μπορεί να επιστρατευθούν άμεσα όπου χρειάζονται περισσότερο: σε σημεία όπου σημειώνεται έξαρση και δεν υπάρχουν αρκετές δόσεις εμβολίων».

Εν τω μεταξύ, οι κυβερνήσεις θα πρέπει να χρησιμοποιήσουν τις νέες τεχνολογίες για να μπορούν καλύτερα να εντοπίζουν και να περιορίζουν τις εξάρσεις. Αυτό σημαίνει να υιοθετήσουν συστήματα άμεσης ειδοποίησης προς τους πολίτες. Και σημαίνει να βελτιώσουν τις ικανότητες να αναγνωρίζουν την αλληλουχία DNA των ιών, ώστε οι ερευνητές να καταλαβαίνουν άμεσα ποια μετάλλαξη κυριαρχεί πού και ποια εμβόλια είναι πιο αποτελεσματικά. Ολα αυτά πρέπει να γίνουν το συντομότερο δυνατόν. Οσο πιο αργά οι χώρες εμβολιάζουν τους πολίτες, τόσο περισσότερες μεταλλάξεις θα προκύπτουν.

Oι ειδικοί προτείνουν να αλλάξει και το διεθνές σύστημα για την αντιμετώπιση των πανδημιών. Ενα σύστημα που έδειξε ότι είναι αργό, ευάλωτο σε πολιτικές πιέσεις και χρειάζεται περαιτέρω χρηματοδότηση. «Σε μια εποχή ενίσχυσης του εθνικισμού, οι χώρες πρέπει να βρουν τρόπο να συνεργαστούν για να μεταρρυθμίσουν τους διεθνείς θεσμούς παγκόσμιας υγείας, οι οποίοι είναι υπεύθυνοι για τη μακρά μάχη εναντίον του Covid».

Ταχύτητα και μαραθώνιος

Ενάμιση χρόνο μετά το ξέσπασμα της πανδημίας, έχει γίνει ξεκάθαρο ότι ο αγώνας για τον περιορισμό του κορωνοϊού είναι ταυτόχρονα αγώνας ταχύτητας και μαραθώνιος. Ναι, χρειαζόμαστε εμβόλια για όσο το δυνατόν περισσότερους όσο πιο γρήγορα γίνεται, όμως ακόμα και εάν εμβολιαστεί κάθε άνθρωπος, ο SARS-CoV-2 θα ζει ακόμα σε πολλά ζωικά είδη, όπως οι μαϊμούδες, οι γάτες και τα ελάφια. Και παρότι δεν υπάρχουν ακόμα απτές αποδείξεις ότι ο ιός μεταπήδησε από ζώα στον άνθρωπο, όλα δείχνουν πως είναι πολύ πιθανό.

Η Covid-19 δεν είναι ακόμα η χειρότερη πανδημία στην ιστορία της ανθρωπότητας. Αλλά ας μην προκαλούμε τη μοίρα. «Για να διατηρήσουμε τον τρόπο ζωής μας απαιτούνται βαθιές αλλαγές στον τρόπο αλληλεπίδρασης με τον φυσικό κόσμο, στον τρόπο που βλέπουμε την πρόληψη και στον τρόπο που αντιδρούμε στις υγειονομικές κρίσεις. Απαιτείται ακόμα και οι λαϊκιστές ηγέτες να σκεφτούν με αλληλεγγύη».

Ο πλανήτης ακόμα θρηνεί για όσα χάθηκαν από την αρχή της πανδημίας. Τουλάχιστον 3,5 εκατ. άνθρωποι πέθαναν. Πολλοί υποφέρουν ακόμα από τις επιπτώσεις της ασθένειας. Το οικονομικό κόστος της πανδημίας υπολογίζεται στα 20 τρισ. δολάρια. Ολοι θέλουμε να τελειώσει ο εφιάλτης. Ομως αυτό δεν έχει συμβεί ακόμα. «Από την καταστροφή του Covid-19, ο κόσμος πρέπει να συνεργαστεί για να διαμορφώσει ένα ανθεκτικό σύστημα αντιμετώπισης της πανδημίας και πρόληψης των επόμενων. Το να τα βρούμε αυτά ίσως είναι η πιο σημαντική πρόκληση της ζωής μας».

ΝΑΤΑΣΣΑ ΜΠΑΣΤΕΑ /ΤΑ ΝΕΑ