Η δημοκρατία δεν ταυτίζεται με την εκάστοτε εξουσία. Υπάρχει και πέρα από αυτήν, μέσα στην κοινωνία.
Ανάλυση του AXIOS
Οι ψηφοφόροι ήταν απολύτως σαφείς την Τρίτη: Μην μας κοροϊδεύετε. Μην υπόσχεστε ότι θα μειώσετε τις τιμές, ότι θα τερματίσετε τους πολέμους και τη διαφθορά, για να κάνετε στη συνέχεια ακριβώς τα αντίθετα. Είναι πραγματικά τόσο απλό, γράφουν οι Τζιμ Βαντεχάι και Μάικ Άλεν στη στήλη τους «Behind the Curtain».
Αυτό δεν διαφέρει και πολύ από το μήνυμα που είχαν στείλει οι Αμερικανοί στους Δημοκρατικούς: να σταματήσουν να τους παραπλανούν σχετικά με την υγεία του Τζο Μπάιντεν, να τους υπαγορεύουν ποιες λέξεις πρέπει να χρησιμοποιούν ή ποιες κοινωνικές συμπεριφορές οφείλουν να υιοθετούν.
Γιατί έχει σημασία
Οι περισσότεροι Αμερικανοί συμφωνούν, σε γενικές γραμμές, στα περισσότερα ζητήματα, τις περισσότερες φορές. Αυτό που θέλουν είναι ικανούς πολιτικούς, οι οποίοι θα ασχολούνται με τα προβλήματα που επηρεάζουν ουσιαστικά την καθημερινότητά τους.
Σχεδόν με μαθηματική ακρίβεια, κάθε δύο χρόνια οι Αμερικανοί διαπιστώνουν ότι το κόμμα που βρίσκεται στην εξουσία δεν ανταποκρίνεται σε αυτές τις προσδοκίες. Και τότε τιμωρούν τους κυβερνώντες στην κάλπη.
Οι πολιτικοί, αλλά και ορισμένοι δημοσιογράφοι, έχουν την τάση να αντιμετωπίζουν τους Αμερικανούς πολίτες σαν αφελείς, σαν ανθρώπους που δεν καταλαβαίνουν όσα συμβαίνουν μπροστά στα μάτια τους.
Οι ενδιάμεσες εκλογές της Τρίτης, που θα μείνουν στην ιστορία ως μια δημοκρατική ανατροπή συγκρίσιμη με εκείνη της εποχής του Γουότεργκεϊτ, αποδεικνύουν ότι οι ψηφοφόροι παρακολουθούσαν προσεκτικά τις εξελίξεις και ότι η αγανάκτησή τους είχε φτάσει στο απροχώρητο.
Δεν το έκρυψαν άλλωστε. Οι δημοσκοπήσεις έδειχναν σταθερά ότι εκείνο που τους απασχολούσε πραγματικά ήταν ο αυξανόμενος πληθωρισμός, η εργασιακή ανασφάλεια, ο τερματισμός του πολέμου και η αντιμετώπιση της ανεξέλεγκτης διαφθοράς.
Το εκλογικό αποτέλεσμα αποτέλεσε αποδοκιμασία της κατάχρησης εξουσίας, της ανικανότητας και της διαφθοράς. Οι πολίτες μπορούν να ανεχθούν τέτοια φαινόμενα σε περιορισμένη κλίμακα, αλλά κάποια στιγμή τα απορρίπτουν.
Οι θεσμοί άντεξαν
Σε μια εποχή κατά την οποία η εμπιστοσύνη των πολιτών στους θεσμούς υποχωρεί διαρκώς, οι αμερικανικοί θεσμοί άντεξαν.
Τα δικαστήρια περιόρισαν τις υπερβάσεις της εκτελεστικής εξουσίας. Ο Τύπος συνέχισε να κάνει τη δουλειά του. Και οι ψηφοφόροι έκαναν τη δική τους.
Παρά τις συνεχείς ανησυχίες ότι η Αμερική καταρρέει, ότι η δημοκρατία παρακμάζει ή ότι οι εκλογικές διαδικασίες διαβρώνονται, το σύστημα λειτούργησε. Ας θυμόμαστε κάτι: οι περισσότεροι Αμερικανοί είναι φυσιολογικοί άνθρωποι, με αντοχές και δυνατότητα να ξεπερνούν τις δυσκολίες.
Η δύναμη της «κανονικής Αμερικής»
Εδώ και χρόνια υπενθυμίζουμε τη δύναμη αυτού που αποκαλούμε «Κανονική Αμερική». Η συντριπτική πλειονότητα των ανθρώπων —ανάμεσά τους και τα δικά μας αδέλφια, που ζουν σε διαφορετικές περιοχές της χώρας, από το Όσκος του Ουισκόνσιν μέχρι το Όρεγκον— δεν περνά τις ημέρες της παρακολουθώντας αδιάκοπα τα καλωδιακά ειδησεογραφικά δίκτυα, δεν έχει εμμονή με το X και δεν ξυπνά κάθε πρωί σκεπτόμενη τι συμβαίνει στην Ουάσιγκτον. Αυτοί οι άνθρωποι προσφέρουν εθελοντική εργασία, στηρίζουν κοινωφελείς σκοπούς και θα σε βοηθήσουν όταν βρεθείς σε δύσκολη θέση. Είναι καλοί άνθρωποι, δίκαιοι και έξυπνοι.
Τι σκέφτεται ο άνθρωπος στο μπαρ;
Αυτή είναι η «Κανονική Αμερική». Μερικές φορές, όταν καλούμαστε να πάρουμε μια δύσκολη δημοσιογραφική ή επιχειρηματική απόφαση, αναρωτιόμαστε: «Τι θα σκεφτόταν ο άνθρωπος που κάθεται στο μπαρ;». Είναι ένας χρήσιμος τρόπος να εξετάζουμε τα πράγματα μέσα από το πρίσμα της κοινής λογικής και μιας στοιχειώδους αίσθησης δικαιοσύνης.
Ο άνθρωπος που κάθεται στο μπαρ, όπως και ο ψηφοφόρος πίσω από το παραβάν, δεν ήθελε να απελαθεί ο προπονητής ποδοσφαίρου της ομάδας του. Δεν ήθελε να καταστραφεί η επιχείρησή του εξαιτίας ενός πολέμου που επιλέχθηκε πολιτικά και συνεχίζεται χωρίς τέλος. Δεν ήθελε να βλέπει την οικογένεια και τους φίλους του προέδρου να πλουτίζουν, την ώρα που η «Κανονική Αμερική» αγωνιζόταν να πάρει ανάσα.
Οι Δημοκρατικοί σε πειρασμό, αλλά θα υποκύψουν;
Οι Δημοκρατικοί θα μπουν στον πειρασμό —και θα δεχθούν πιέσεις— να υπερβούν τα όρια. Αν ερμηνεύσουν την εκλογική τους εντολή με τον ίδιο υπερβολικό τρόπο που την ερμήνευσαν οι Ρεπουμπλικανοί, θα τιμωρηθούν και αυτοί στις κάλπες, με την ίδια σχεδόν μαθηματική ακρίβεια.
Το Τέξας ως το ισχυρότερο πολιτικό μήνυμα
Να τι θα έκαναν οι Ρεπουμπλικανοί και οι Δημοκρατικοί, αν ενεργούσαν με σύνεση: θα παρακολουθούσαν προσεκτικά το Τέξας. Μια πολιτεία που έμοιαζε απόρθητο προπύργιο των Ρεπουμπλικανών βάφτηκε στα χρώματα των Δημοκρατικών: από τη Γερουσία των ΗΠΑ μέχρι το αξίωμα του κυβερνήτη και το πολιτειακό νομοθετικό σώμα. Αν οι Δημοκρατικοί καταφέρουν να διατηρήσουν το Τέξας, οι Ρεπουμπλικανοί δεν θα έχουν δρόμο προς την προεδρία.
Ας δούμε τι συνέβη στις κομητείες του νότιου Τέξας, κατά μήκος των συνόρων. Οι κάτοικοί τους ήταν εκείνοι που απαιτούσαν αυστηρότερο έλεγχο των συνόρων και τιμωρούσαν τους Δημοκρατικούς όταν εκείνοι δεν τους άκουγαν. Είναι όμως οι ίδιοι άνθρωποι που σήμερα λένε ότι πρέπει να σταματήσουν οι πρακτικές εκφοβισμού και η στοχοποίηση ανθρώπων που δεν έχουν διαπράξει βίαια αδικήματα.
Ας κοιτάξουμε, στη συνέχεια, τα προάστια του Τέξας, όπου ζουν πολλοί παραδοσιακοί Ρεπουμπλικανοί και μετριοπαθείς Δημοκρατικοί. Αυτοί οι ψηφοφόροι εξέτασαν την περίπτωση του Κεν Πάξτον και κατέληξαν στο συμπέρασμα ότι δεν ήταν έντιμος και αξιόπιστος, ακόμη κι αν συμφωνούσαν μαζί του σε πολλές πολιτικές θέσεις. Η διαφθορά δεν αφήνει ποτέ καλή εντύπωση. Ακόμη χειρότερο είναι να την ανέχεσαι, να τη διευκολύνεις και να αναδεικνύεις όσους εμπλέκονται σε αυτήν.
Πιο είναι το τελικό συμπέρασμα
Η Αμερική παραμένει μια χώρα μοιρασμένη περίπου στα δύο, πολιτικά, σε αναλογία 50-50. Πρόκειται για μια απλή πραγματικότητα την οποία κάθε κόμμα και κάθε εξουσία αγνοεί αμέσως και κατ’ επανάληψη. Για ακόμη μία φορά, οι απλοί Αμερικανοί μίλησαν. Αγνοήστε τους ή προσπαθήστε να τους κοροϊδέψετε, και θα υποστείτε τις συνέπειες.
Η Κανονική Αμερική δεν είναι εκείνη που σκέφτεται με έναν τρόπο. Είναι εκείνη που εξακολουθεί να απαιτεί το δικαίωμα να σκέφτεται ελεύθερα, να διαφωνεί και να κρίνει την εξουσία.
